Door David Leggett | Geactualiseerd op 23 juli 2018
Als je denkt aan taxidermie, zie je misschien jagershutten voor je of griezelige huizen met een verzameling stoffige, opgezette dieren aan de muur. Maar er is zoveel meer! In pakweg de afgelopen 100 jaar raakten preparateurs geïnspireerd door de Griekse mythologie en verhalen zoals Alice in Wonderland. Ze brachten de fantasiewezens uit deze verhalen tot leven in 3D, met huid en veren van verschillende dieren. Laten we eens een kijkje nemen in ons rariteitenkabinet en het verhaal vertellen van enkele interessante creaties.
Aap of zeemeermin?
De legende van de zeemeermin leefde eeuwenlang in de hoofden van avonturiers die op zee een glimp hoopten op te vangen van dit mythische wezen. Het reizende circus Barnum introduceerde de Fiji zeemeermin in de wereld: half vis, half aap. Vissers in Japan en Oost-Indië maakten deze 'hybriden' door het bovenlichaam van apen vast te stikken aan vissenlichamen. Ze werden af en toe gebruikt voor religieuze doeleinden. Een Amerikaanse zeevaarder, Samuel Barrett Edes, kocht in 1822 een 'meermin' van Japanse zeelieden. Ongeveer 20 jaar later dook die op in het reizende circus Barnum. De creatie werd zo populair, dat mensen er kopieën van gingen maken. Na verloop van tijd dook hij op in veel rariteitenkabinetten. Hoewel het hier duidelijk om een grap ging, wat achteraf altijd eenvoudig te zeggen is, lieten veel mensen zich bedotten. En dat versterkte de mythologie rondom de zeemeermin. Dit is een vroeg voorbeeld van chimaera-taxidermie - een vorm van taxidermie waarbij gebruik gemaakt wordt van verschillende dieren en materialen.
Een Fiji-meermin gemaakt door Jakob Petersson
Dierlijke toepassingen
Een beer die rechtop in je huis staat en ook nog eens dienst doet als tafel? Het lijkt vreemd, maar in het Victoriaanse tijdperk waren praktische of decoratieve items gemaakt van (delen van) dieren erg in de mode. Rowland Ward was een wereldberoemde taxidermist in het Victoriaanse Groot-Brittannië, en de oprichter van Rowland Ward Limited of Piccadilly in Londen. Deze winkel stond bekend als 'The Jungle'. Hij werd alom geroemd vanwege de vakkundigheid op het gebied van vogels en jachttrofeeën, maar er werden ook veel praktische en modieuze items gemaakt van geweien, poten, huid, veren en slagtanden. Tot deze items behoorden ook de 'dumbwaiter', een staande beer die een dienblad vasthoudt waar drankjes op kunnen staan, opgezette vogels als lampenvoet en drankenkasten van olifantenpoten. Ward maakte ook een aantal chimaera's, mythische of verzonnen creaties waarin delen van verschillende dieren werden verwerkt.
Links: Voorbeeld van een dumbwaiter | Rechts: Roland Ward
Nieuwe vormen van taxidermie
In 2005 introduceerde de New Yorkse kunstenaar Sarina Brewer een nieuw pop-surrealistisch kunstgenre: Rogue Taxidermy. Het leidde tot een opleving van zowel de traditionele taxidermie als de chimaera-taxidermie in de VS. Rogue taxidermy is een kunstgenre dat gebruik maakt van mixed media-sculpturen die conventionele materialen uit de taxidermie bevatten, maar gebruikt worden op een onconventionele manier. Dat betekent niet dat er per se dierlijk materiaal gebruikt wordt; er zijn ook veel substituten beschikbaar, zoals imitatiebont. Een van de sculpturen van Sarina Brewer, 'Obsidian', is een moderne visie op de griffioen uit Alice in Wonderland: half gier, half kat.
'Obsidian' van Sarina Brewer
Een andere moderne taxidermiekunstenaar is Enrique Gomez de Molina uit Miami. Door prachtige, maar confronterende collages te maken van dierlijk materiaal, wil hij bewustwording creëren over de gevaren van chemisch afval, ontbossing en menselijke invasie voor het voortbestaan van diersoorten. Kunstenaar Kate Clark uit Brooklyn gaat nog een stap verder door menselijke gezichten toe te voegen aan dierlijke lichamen. Ze wil daarmee niet alleen onderzoeken wat ons scheidt van dieren, maar ook wat we met ze gemeen hebben.
Links: Enrique Gomez de Molina | Rechts: Kate Clark
____________________
Op de taxidermieveiling (rariteitenkabinet) van Catawiki hebben we soortgelijke creaties verkocht. Houd tegen het einde van de maand onze taxidermieveiling in de gaten als je geïnteresseerd bent in rare en prachtige creaties.
Meer ontdekken Taxidermie | Schedels | Fossielen
Deze artikelen vind je misschien ook interessant: