Calepino - Calepinus - 1648

RARA WERSJA SEKAwenta CALEPINO DELLE 9 LINGUE : LINGUISTICA UNIVERSALE
Ta rzadka edycja seicentescowa wielkiego słownika poliglotycznego Ambrogio Calepino stanowi jeden z najbardziej ambitnych prób zorganizowania wiedzy językowej Europy. Narodzony jako słownik łaciński, Calepino tu staje się prawdziwą maszyną uniwersalnego języka, zdolną przekraczać kultury, wyznania i różne regiony geograficzne. Dzieło odzwierciedla Europę nadal opartą na łacinie jako wspólnym języku kultury, ale już ukierunkowaną na pełną godność języków wulgarnych i na nowoczesne pojmowanie komunikacji i wiedzy.
MARKET VALUE
Seicenteskie edycje kalepino poligloty w formacie in-4to, z kompletem dziewięciu języków i oprawą z epoki, zazwyczaj mieszczą się w przedziale rynkowym od 900 do 1200 euro. Egzemplarze z zachowanym tytułem wyżłobionym i oryginalnymi oprawami na drewnianych tabletkach mają tendencję do zajmowania wyższych miejsc w tym przedziale.

FIZYCZNY OPIS I STAN
2 części w 1 tomu in-4to. Tytuł wyryty. Kol. [8], 702 ; 628 stron, tekst w dwóch kolumnach. Kartki z pewnymi utleniami, ale ogólnie w dobrym stanie. Piękna oprawa epoki ze skóry świni na drewnianych tabliczkach, zdobiona suchą dekoracją, z brzegami polakierowanymi na niebiesko. W starych książkach, mających wielowiekową historię, mogą występować pewne niedoskonałości nie zawsze wskazane w opisie.

TYTUŁ I AUTOR
Ambrosii Calepini Passeratii, Linguarum novem, hoc est Latinae, Graecae, Hebraicae, Gallicae, Italicae, Germanicae, Hispanicae, Anglicae & Belgicae dictionarium. Accuratissima editio.
Leiden Abraham Commelin [1648?]
Ambrogio Calepino

KONTEKST I ZNACZENIE
Calepino był jednym z najszerzej rozpowszechnionych i najważniejszych słowników czasów nowożytnych, do tego stopnia, że nazwisko autora stało się synonimem samego „słownika”. Ta edycja dziewięciu języków stanowi zaawansowany etap ewolucji dzieła, przekształcając je z narzędzia szkolnego włoszech w europejski repertuar encyklopedyczny. Włączenie hebrajskiego obok greki i głównych języków wulgarnych odpowiada potrzebom badań biblijnych i filologicznych, podczas gdy obecność angielskiego i holenderskiego sygnalizuje uwagę wobec nowych ośrodków handlowych i kulturalnych Europy Północnej. Druk w Lejdzie, ważnym ośrodku akademickim i drukarskim XVII wieku, umieszcza dzieło w kontekście wysokiej międzynarodowej cyrkulacji wiedzy.

BIOGRAFIA AUTORA
Ambrogio Calepino urodził się w Bergamo około 1435 roku i zmarł w 1511. Mnich benedyktyn i humanista, poświęcił dużą część życia na skomponowanie słownika łacińskiego stworzonego jako narzędzie dydaktyczne. Po jego śmierci dzieło zostało powiększone i wzbogacone przez innych uczonych, przekształcając się w jeden z najdłużej istniejących i najbardziej pomyślnych repertuarów leksykograficznych Europy nowożytnej, wielokrotnie drukowanych i aktualizowanych przez ponad dwa wieki.

HISTORYJA DRUKU I OBIEG
>Słownik cieszył się niezwykłą popularnością wydawniczą między XVI a XVII wiekiem, w różnych zestawieniach językowych. Wersje dziewięciu języków są rzadsze niż te z czterema lub pięcioma językami i szczególnie cenione za ambitny zakres projektu kulturowego. Ta edycja przypisywana jest warsztatowi Abrahama Commelina, działającego w Lejdzie i specjalizującego się w edycjach akademickich i filologicznych przeznaczonych dla międzynarodowej publiczności.

BIBLIOGRAFIA I ODNOŚNIKI
ICCU – OPAC SBN: Ambrosius Calepinus, Linguarum novem dictionarium, edycje seicentesche drukowane w Lejdzie; mnogie kart seront umieszczone w bibliotekach włoskich i europejskich.
USTC (Universal Short Title Catalogue): Calepinus, Ambrosius, Linguarum novem dictionarium, Leiden, Abraham Commelin, atribucje chronologiczne między 1640 a 1655; odnotowane kopie w bibliotekach holenderskich, niemieckich i brytyjskich.
VD17 (Verzeichnis der im deutschen Sprachraum erschienenen Drucke des 17. Jahrhunderts): zapisy edycji poliglotycznych Calepino drukowanych w Niderlandach i kolportowanych na obszarze niemieckojęzycznym.
Brunet, Jacques-Charles, Manuel du libraire et de l’amateur de livres, Paris, 1860, vol. I, s.v. “Calepin”, z rozróżnieniem edycji na 4, 7 i 9 języków oraz notami na temat ich rzadkości.
Graesse, Johann Georg Theodor, Trésor de livres rares et précieux, Dresden, 1859, vol. II, pp. 12–14, wpis „Calepinus”, z wskazaniem najposzukiwanych edycji seicenteskich.
Schäfer, Jürgen, Geschichte der Lexikographie, Tübingen, Niemeyer, rozdział poświęcony tradycji Calepino i jego roli w leksykografii europejskiej.
Blair, Ann, Too Much to Know. Managing Scholarly Information before the Modern Age, Yale University Press, 2010, s. 156–162, sekcja o wielkich słownikach humanistycznych i o funkcji Calepino jako narzędzia kontroli wiedzy.
Grafton, Anthony, Worlds Made by Words, Harvard University Press, rozdział o roli poliglotycznych repertuarów językowych w Europie wczesnonowożytnej.
Eisenstein, Elizabeth L., The Printing Press as an Agent of Change, Cambridge University Press, odniesienia do Calepino jako case emblematicum standaryzacji i rozpowszechniania wiedzy językowej.