- - SACRAMENTARIO DEL VESCOVO WARMONDO DI IVREA - 1990-1990

Sacramentario του Επισκόπου Warmondo της Ivrea. Τέλος 10ου αιώνα. Ivrea, Βιβλιοθήκη Capitolare, MS 31 LXXXVI. Priuli & Verlucca Εκδότες - Ιερά Μητρόπολη της Ivea, 1999. Δερμάτινη βιβλιοδεσία με εντυπώσεις. Κουτί από δέρμα με βάση ξύλο. Σε άριστη κατάσταση. Έκδοση 1000 αντιτύπων (δικό μας αρ. 37). Χωρίς επιφύλαξη!


Το Sacramentario του επισκόπου Warmondo (στα λατινικά Sacramentarium Episcopi Warmundi) είναι ένα sacramentario που παραγγέλθηκε από τον επίσκοπο Warmondo της Ivrea γύρω στο έτος 1000 και σήμερα φυλάσσεται στη Βιβλιοθήκη Capitolare της Ivrea.[1][2][3]

Ο κώδικας, διαστάσεων 22 x 31 εκ., αποτελείται από 222 φύλλα περγαμηνής, γραμμένα και στις δύο πλευρές. Από τους πολλούς κώδικες που ανήκουν στον επίσκοπο, αυτός είναι ο πιο πλούσια διακοσμημένος: περιέχει 65 εικόνες πλήρους σελίδας και πάνω από τριακόσιες αρχικές γράμματα διαφόρων σχεδίων, χρησιμοποιώντας ως χρώματα το γαλάζιο, το κίτρινο, το πράσινο και το κόκκινο.[1][2][3]

Το διακριτικό χαρακτηριστικό είναι η μίξη στοιχείων παραδοσιακών (εικόνες αγίων και της ζωής του Χριστού) με καινοτόμα στοιχεία (σκηνές στέψης βασιλέων και τρεις που απεικονίζουν τον ίδιο τον επίσκοπο).

Οι μελετητές αποδίδουν σε αυτήν τη συσχέτιση θεμάτων ένα προπαγανδιστικό νόημα υπέρ του συστήματος της αυτοκρατορικής εκκλησίας[5], στην οποία ο Warmondo, υποστηρικτής του αυτοκράτορα Ottone III di Sassonia, ήταν υποστηρικτής έναντι του Arduino d'Ivrea.[2][3]
Ο Warmondo ή Varmondo ή Veremondo (περίπου 930 – περίπου 1011) ήταν Ιταλός επίσκοπος, μέλος της ευγενούς οικογένειας των Arborio. Κάθησε στη θέση του επισκόπου Ιβέριας μεταξύ 965-968 και το 1011 (πιθανό έτος θανάτου του). Έχει αναγνωριστεί ως blessed από την Καθολική Εκκλησία.

Η ζωή
Κατά τη διάρκεια της μακράς επισκοπικής του θητείας στην Ίπορη, ο Warmondo έφερε μεγάλη δόξα στη λατρεία της πόλης, κυρίως μέσω της ανακατασκευής από τα θεμέλια του καθεδρικού του ναού (όπως μαρτυρεί μια επιγραφή σε μια πέτρα εντοιχισμένη στον διάδρομό του), αλλά και μέσω της νέας ώθησης που δόθηκε στο σιγγραφείο όπου εργάζονταν αντιγραφείς, σχεδιαστές και χρυσογράφοι. Από αυτό προέρχονται οι πολύτιμοι κώδικες με miniatures που διατηρούνται σήμερα στη Βιβλιοθήκη Capitolare (πρώτος ανάμεσα σε αυτούς, το Sacramentarium Episcopi Warmundi του έτους 1002, χειρόγραφο με 444 σελίδες, με πολλαπλές miniatures και αρχικά γράμματα σε χρυσό).

Ο Warmondo θυμάται κυρίως ως πρωταγωνιστής στην ιστορία της εποχής του Ιβρέα γύρω στο έτος 1000, στον έντονο αγώνα που είχε με τον Arduino, κόμη του Ιβρέα, στον οποίο διεκδικούσε προνόμια φεουδαρχίας στην περιοχή γύρω από την πόλη. Ο Warmondo κατάφερε να λάβει από τον αυτοκράτορα Ottone III την άδεια να διοικεί τη δικαιοσύνη, να εισπράττει φόρους και να στρατολογεί τοπικές δυνάμεις. Έτσι, ανέλαβε το ρόλο του «επισκόπου-κόμη», πιστού στον αυτοκράτορα, ρόλο που τότε ήταν διαδεδομένος σε πολλές ιταλικές πόλεις.

Τα έτη 997-999 ήταν ιδιαίτερα αιματηρά. Ο Άρνολντο, με την υποστήριξη πιστών υπηκόων, προκάλεσε στην πόλη βίαιες ταραχές εναντίον του επισκόπου, που ήταν η αιτία θανάτων πολιτών και οδήγησαν στην έξωση του επισκόπου από τη θέση του. Ο Warmondo, σε αυτό το σημείο, εξαπέλυσε εναντίον του Άρνολντο, σε σύντομο χρονικό διάστημα, δύο πολύ σφοδρές αφοριστικές αποφάσεις.

Παρόλο που ο Arduino είχε γίνει διαθέσιμος να αναγνωρίσει τα φεουδαλικά του προνόμια, ο Warmondo παρότρυνε τον Ottone III να ανοίξει μια δίκη κατά των εγκλημάτων που διέπραξε ο αντίπαλός του. Ωστόσο, το 1001, ο Arduino με τον στρατό του κατέλαβε την Ivrea και τη Vercelli, διώχνοντας τους αντίστοιχους επισκόπους από τις έδρες τους, και - εκμεταλλευόμενος τον θάνατο του αυτοκράτορα - το 1002, από τους πιστούς του, ανακηρύχθηκε Βασιλιάς της Ιταλίας.

Το 1003, η μάχη μεταξύ Warmondo και Arduino θα έπρεπε να ανάψει ξανά, καθώς κατά την ευλογία της πρώτης πέτρας της μονής Fruttuaria στο San Benigno, καταγράφεται η παρουσία, με τον Arduino, του επισκόπου Ιβρέας Ottobiano[1]. (Πρέπει να θυμίσουμε ότι τόσο ο Arduino όσο και ο Warmondo υποστήριξαν, σε διαφορετικές στιγμές, την κατασκευή και την αυτόνομη διαχείριση της μονής).

Το 1004, ο νέος Γερμανός αυτοκράτορας Ερρίκος Β', που είχε καταλάβει την Ιταλία με τα στρατεύματά του, νίκησε τον Άρντουινο, έτσι ώστε ο Warmondo να μπορέσει να επανακτήσει την εξουσία και τη διακυβέρνηση της επισκοπής του.

Το όνομα του Warmondo αναφέρθηκε ως άγιος ήδη από τον 12ο αιώνα. Από την άλλη πλευρά, ήδη στο Sacramentarium Episcopi Warmundi είχε απεικονιστεί με την τετράγωνη αψίδα, που η εικονογραφία της εποχής απέδιδε στους ζωντανούς που βρίσκονταν σε κατάσταση αγιότητας. Τα λείψανά του φυλάσσονται σε ένα κιβώτιο πάνω στο θυσιαστήριο μιας εκκλησίας του Duomo di Ivrea.

Ευλογημένος ανακηρύχθηκε, αναγνωρίζοντας το λατρευτικό του από αμνημονεύτων χρόνων, στις 17 Σεπτεμβρίου 1857 από τον Πίο IX, κατόπιν αίτησης του μητροπολίτη Λουίτζι Μορένο, και εορτάζεται στις 13 Νοεμβρίου.

Ο αποκλεισμός κατά της Arduino.
Ο κώδικας XX της Βιβλιοθήκης Capitolare di Ivrea (που, με ακούσια ειρωνεία, φέρει τον τίτλο Liber Benedictionum) διατηρεί το κείμενο της αφορισμού που εκδόθηκε από τον Warmondo εναντίον του Arduino. Το κείμενο αξίζει να διαβαστεί ως ιστορική μαρτυρία του επιπέδου σύγκρουσης μεταξύ των δύο διεκδικητών και του χαρακτήρα - αρκετά απρόθυμου για έλεος - που πρέπει να είχε ο επίσκοπος της Έπροδος.

Λάβετε υπόψη ότι ο τελετουργικός τρόπος που υιοθέτησε η εκκλησία της Ίβρεα προέβλεπε ότι η αφορισμός γινόταν παρουσία δώδεκα ιερέων που κρατούσαν αναμμένα λυχνάρια, ενώ ο επίσκοπος απήγγειλε τη φοβερή φόρμουλα του αφορισμού: «Καταραζόμαστε τον Άρντουρο και τον Αμέδιο, τον αδελφό του, ληστές και καταστροφείς της Εκκλησίας του Θεού· καταραζόμαστε όλους τους πολίτες της Ίβρεα που τους έδωσαν βοήθεια και συμβουλή· ας καταραστούνται στην πόλη, ας καταραστούνται στα χωράφια, ας καταραστούν τα αγαθά τους και τις γαίες τους και τα ζώα τους και όλα τα ζώα τους, ας καταραστούν όπου εισέρχονται, όπου βγαίνουν· ας στείλει ο Θεός σε αυτούς πείνα και λοιμό· ας καταραστούνται φύλακες, ταξιδιώτες, κοιμώμενοι, αναπαυόμενοι. Ο Θεός να τους χτυπήσει με δυστυχίες, πυρετούς, παγετούς, καύσωνες, ασθένειες μέχρι θανάτου. Ο Θεός να τους χτυπήσει με τρέλα, τυφλότητα, μανία του νου σε κάθε χρόνο· τα παιδιά τους να γίνουν ορφανά και οι γυναίκες χήρες. Ο Θεός, ας τους κάνει σαν τροχό στον άνεμο, σαν φωτιά που καίει στο δάσος, σαν φλόγα που ξεσπάει από τα βουνά. Και όλες αυτές οι καταραχές, από τα πέλματα μέχρι την κορυφή των μαλλιών, να τους τυλίξουν παντού, μέχρι να επιστρέψουν μετανοημένοι και ταπεινωμένοι στην αγκαλιά της μητέρας Εκκλησίας. Και όλος ο λαός αυτής της μητέρας Εκκλησίας να πει: Ας γίνει έτσι, ας γίνει έτσι. Αμήν.»

Αφού ολοκληρώθηκε ο αποκλεισμός, οι δώδεκα ιερείς που τελούσαν την τελετή έριχναν τις λάμπες τους στο έδαφος και τις πατούσαν με τα πόδια.

Λατρεία
Η Εκκλησία τον θεωρεί αγιο και τον τιμά στις 13 Νοεμβρίου: από το Ρωμαϊκό Μαρτυρολόγιο: Στην Ιβρέα του Πιεμόντε, η μνήμη του αγίου Βαρμούνδου, επισκόπου, ο οποίος ήταν εξέχων για την ζωντανή πίστη του, την ευσπλαχνία και την ταπεινότητα, διεκδίκησε την ελευθερία της Εκκλησίας από τις παγίδες των ισχυρών, έχτισε τον καθεδρικό ναό και προώθησε τον μοναστικό βίο και ίδρυσε μια επισκοπική σχολή.