Αρχαίο Σιάμ, U-Tong "C" Πέτρα Κεφαλή του Βούδα (U-Tong "C") - 34 cm

Κατάσταση: Πολύ καλή. Εξαιρετικά μουσειακή διατήρηση, φυσική πατίνα διατηρημένη με ορατά υπολείμματα φύλλων χρυσού.

Υλικό: Διαγραμμισμένο ωραίο ψαμμίτης με ευρήματα χρυσώματος.

Βάρος: 32 000 γραμμάρια (32 kg).

Διαστάσεις:

Συνολικό ύψος (με βάση): 46 cm.

Ύψος κεφαλής (χωρίς βάση): Περιλαμβάνεται μεταξύ 34 cm και 36 cm.

Πλάτος: 20 cm.

Βάθος: 24 cm.

Χρώμα: Πατίνα γήινο-καφέ με γυαλιστερές γκέτες χρυσού.

Αποστολή: Μόνο Ευρωπαϊκή Ένωση. Για οποιοδήποτε άλλο προορισμό, παρακαλώ επικοινωνήστε μαζί μου προκαταβολικά.

Έχει αξιολογηθεί από φωτογραφίες από το γραφείο Delalande το 2026 ως πιθανώς XVI-XVII αιώνα, με αμφιβολία να διατυπώνεται καθώς άλλα γραφεία έχουν προτείνει εκτίμηση ακόμη πιο αρχαϊκή XIII-XV εξαιτίας αυτού του μεταβατικού στοιχείου, του εσάρπα V, του αριθμού των ακτινών ανά γραμμή και της πλατιάς μορφής του προσώπου, που συγκλίνουν περισσότερο προς τους Χμερ απ’ ότι προς την Ayutthaya.
Για μια πιο πλήρη περιγραφή από τους ειδικούς μας: διαβάστε το κείμενο στο κάτω μέρος αυτής της σελίδας.
For a more complete description made by our expert: read below:

Αιτία προέλευσης: Συλλογή γαλλική μπορχγουινική - Πρώην συλλογή Malouine που φαίνεται να αγοράστηκε το 82 (βλ. ετικέτα) και πιθανώς αρχαιότερη (παρουσία κίτρινης ετικέτας από 18m-6m από κάτω που μοιάζει με ετικέτες απογραφής 1950-1970)

περισσότερες πληροφορίες κατόπιν αιτήματος.

Σημείωση εμπειρογνωμοσύνης σε φωτογραφίες από εμάς:
Πρόκειται για κεφάλι Βούδα σκαλισμένο από πήλινο ψαμμίτη, τοποθετημένο σε βάση μέταλλο μοντέρνο. Οι μετρήσεις είναι οι εξής: συνολικό ύψος με βάση 46 cm, ύψος κεφαλής μόνη της μεταξύ 34 και 36 cm, πλάτος 20 cm, βάθος 24 cm. Το βάρος, ιδιαίτερα σημαντικό, είναι 32 κιλά, το οποίο μαρτυρεί πυκνό, συμπαγές ψαμμίτη, συνεκτικό με τα λατομεία του οροπέδιου του Khôr Ath αξιοποιημένα ήδη στη φάση των Χμερ και στις πρώτες δεκαετίες του βασιλείου της Ayutthaya.
Η πατίνα είναι χρώματος όκρας-καφέ, βαθιά ενσωματωμένη στους πόρους της πέτρας. Είναι ομοιογενής, χωρίς αμφίβολες χρωματικές ρωγμές, με λευκασμένα ασβεστολιθικά κατάλοιπα σε διάφορες ζώνες — ειδικά στο πίσω μέρος της κρανιακής χώρας — συνεκτικά με ταφικό περιβάλλον υγρό ή μακροχρόνια έκθεση στα στοιχεία. Επιπλέον, και αυτό είναι σημαντικό σημείο, υπάρχουν υπολείμματα φύλλων χρυσού ορατά σε αρκετά μέρη της επιφάνειας, κυρίως στο μέτωπο και γύρω από τα φρυδιακά τόξα. These traces of gilding are not trivial: they testify to a high-status cult image of primary importance, reserved for the main shrine images, and not for serial or decorative production.
1. Ανάλυση στυλιστικά: οι τρεις διαγνωστικοί δείκτες
a) Το διαφυγές μετωπικό σε V
Αυτό για μένα είναι ο πιο αποφασιστικός δείκτης, και αυτός που οδηγεί αμέσως την ανάγνωση προς το στυλ U-Thong στην φάση C. Αυτό το εσάρπα — το μικρό λεία φύλλο που χωρίζει την ακμή των μπούκων από το μέτωπο — βρίσκεται εδώ σε μια ελαφρώς μυτερή μορφή σε V στο κέντρο του μετώπου. Αυτό το στοιχείο είναι η κανonik STO signature του U-Thong σε όλη την ειδικευμένη βιβλιογραφία. Λείπει ή συγχωνεύεται στις παραδοσιακές Ayutthaya παραγωγές (15ος–17ος αι.) όπου η γραμμή των μαλλιών γίνεται είτε πιο τακτική είτε ενσωματωμένη χωρίς διαχωρισμό. Η παρουσία του εδώ δεν είναι τυχαία: αντικατοπτρίζει άμεση μορφολογική κληρονομιά από την ταϊλανδική παράδοση της Χμερ, στην οποία αυτό το μετωπικό εσάρπα συνιστά στοιχείο ιεραρχικών χαρακτηρισμών του προσώπου θεού. Το U-Thong C, που αντιστοιχεί στη μετάβαση από την κυριαρχία των Χμερ σε πτώση προς την ανάδειξη της βασιλείας της Ayutthaya (ιδρύθηκε το 1351), διατηρεί ακριβώς αυτό το στοιχείο ως αρχείο μορφολογίας που αφομοιώνεται.
b) Η πυκνότητα και η μορφολογία των μπούκων
Η προσεκτική παρατήρηση της καλότης αποκαλύπτει μικρές, σφιχτές μπούκλες, κανονικά ευθυγραμμισμένες σε σειρές οριζόντιες σε όλο το κρανίο και στην ουσινομάδα. Ο αριθμός των μπούκλων ανά σειρά είναι μεγάλος, με σχεδόν μηχανική κανονικότητα που θυμίζει τη μεταχείριση της κόμης στην αγγειοκρατική γλυπτική των Χμερ της Άνγκκορ. Σε έναν κλασικό Ayutthaya, οι μπούκλες τείνουν να διευρύνονται ελαφρώς, να αραιώνουν κατά σειρά και να απαλύνονται στην τοποθέτησή τους. Εδώ, η πυκνότητα και η ακρίβεια του απόδωσή τους είναι πλήρως συνεπείς με ένα εργαστήρι που εξακολουθεί να βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό επηρεασμένο από τη γραμματική μορφολογία των Χμερ — χαρακτηριστικό ακριβώς του U-Thong C.
c) Ο τετραγωνισμένος όγκος του προσώπου
Η προβολή από πάνω — και είναι μια άποψη που συχνά παραμελείται — αποκαλύπτει ένα προφίλ σε επίπεδο αρκετά επίπεδο. Το πρόσωπο, viewed from the top of the skull, είναι σχεδόν επίπεδο στο βάθος του, αντίθετα με το ωοειδές πλήρες και στρογγυλεμένο που χαρακτηρίζει τις παραγωγές Ayutthaya από τον 15ο αιώνα και μετά. Αυτός ο εξογκωμένος όγκος είναι ένας δείκτης κυβικής και αρχιτεκτονικής διαμόρφωσης που η ακαδημαϊκή βιβλιογραφία συνδέει συστηματικά με στυλ με ισχυρή επιρροή Mon και Khmer, όπως το U-Thong B και C. Μεταφράζει μια αντίληψη του κεφαλιού ως όγκο που πρέπει να βλέπεται πρόσωπο-πρόσωπο, σε ευθεία γραμμή με τη γλυπτική ναού των Χμερ που δεν προούσιαζε πλήρη γύρω-κοσμά.
Σε αυτούς τους τρεις κύριους δείκτες προστίθενται δευτερεύοντα στοιχεία συγκλίνουσας κατεύθυνσης: η λιτότητα του μοντελοποιημένου βλέφαρου (γραμμή σχεδόν ευθεία, χωρίς την επιμήκυνση αμυγδάλου που χαρακτηρίζει τα τελευταία Ayutthaya), η διακριτικότητα των χειλέων, και η απουσία οιασδήποτε φλόγας στο κορυφαίο άκρο, που οδηγεί σε περίοδο προγενέστερη της γενικευμένης χρήσης αυτού του χαρακτηριστικού από τα μέσα του 15ου αιώνα.
1. Θέση στη σειρά U-Thong
Υπενθυμίζω το πλαίσιο τυπολογίας για να τοποθετήσω αυτήν την αντίστοιχη:
U-Thong A (13ος αι.): ισχυρή επιρροή της Χμερ, ευρύ και επίπεδο πρόσωπο, λίγη διαφοροποίηση με τη γλυπτική Άνγκορ.
U-Thong B (13ος–14ος αι.): αρχή ενσωμάτωσης στοιχείων Mon, ελαφρώς απαλυνμένο πρόσωπο, παρόν εσάρπα.
U-Thong C (14ος– αρχές 15ου αι.): φάση ενεργού μετάβασης προς Ayutthaya, το εσάρπα σε V παραμένει αλλά το πρόσωπο αρχίζει να μακραίνει ελαφρώς και να στρογγυλεύεται. Αυτή είναι η πιο δύσκολη φάση για χρονολόγηση με ακρίβεια, και η πιο ενδιαφέρουσα διανοητικά.
Το κομμάτι μας εντάσσεται σαφώς στο U-Thong C, με μια ελαφριά κλίση προς το ανώτερο άκρο αυτής της περιόδου (τέλος 14ου αιώνα – πρώτες δεκαετίες 15ου αιώνα), λόγω της αρχίζουσας ήπιας εξομάλυνσης στον μορφότυπο του προσώπου σε σχέση με τα αρχαιότερα παραδείγματα του σώματος. Αυτό μαρτυρεί μια στιγμή όπου τα ταϊλανδικά εργαστήρια αφομοιώνουν προοδευτικά τη γραμματική της Χμερ ενώ αναπτύσσουν τη δική τους αισθητική μορφολογία — είναι, κατά τη γνώμη μου, αυτό που της προσδίδει ιδιαίτερη τεκμηριωτική και καλλιτεχνική αξία.
1. Στον κατάλογο ημερομηνίας που προτείνει το γραφείο Delalande
Σεβομαι το έργο του γραφείου Delalande, αλλά η εμπεριστατωμένη αξιολόγηση από φωτογραφίες έχει ενδογενείς περιορισμούς για κομμάτια τέτοιου χαρακτήρα. Η χρονολόγηση XVI–XVII αιώνα φαίνεται ότι βασίζεται σε ανάγνωση του υλικού χωρίς λεπτή στυλιστική διάκριση, ενώ ακριβώς η ανάλυση των τριών δεικτών που ανέφερα πιο πάνω επιτρέπει την ανάλυση του παλαιού ρολογιού. Επιπλέον, αρκετά γραφεία έχουν ήδη διατυπώσει την υπόθεση XIII–XV αιώνα, γεγονός που ενισχύει την κατεύθυνση που προτείνω.
1. Αιτιολογία προέλευσης: ένα ισχυρό στοιχείο
Η προέλευση είναι ένα σημαντικό πλεονέκτημα για αυτό το κομμάτι. Μια ετικέτα που φαίνεται στην πίσω πλευρά της βάσης τεκμηριώνει αγορά το 1982 στο πλαίσιο μιας μνημειακής συλλογής. Μια προηγούμενη ετικέτα, με διαφορετική μορφή και κίτρινο τόνο, υποδηλώνει περάσματα σε ευρωπαϊκή συλλογή από τη δεκαετία 1950–1970 — μια περίοδος κατά την οποία αντίστοιχα αντικείμενα εισέρχονταν στην Ευρώπη σε νομικό και πολιτιστικό πλαίσιο εντελώς διαφορετικό από το τρέχον. Αυτή η διπλή στρώση προέλευσης αποτελεί εγγύηση σοβαρότητας σε περίπτωση μελλοντικής κινητικότητας και αξίζει να τεκμηριωθεί και να εδραιωθεί προσεκτικά.

Συμπέρασμα
Συνοπτικά: αυτή η κεφαλή Βούδα από ψαμμίτη είναι, κατά τη γνώμη μου, ένα γνήσιο κομμάτι U-Thong C, χρονολογείται από τον 14ο αιώνα έως τις αρχές του 15ου αιώνα, με εξαιρετική διατήρηση δεδομένης της παλαιότητάς του. Οι απομεινώσεις χρυσώματος, η ποιότητα της φυσικής πατίνας, η ακεραιότητα της προέλευσης και η συνοχή των τριών διαγνωστικών στυλιστικών δεικτών την καθιστούν μια μαρτυρία πρώτης τάξης αυτής της μεταβατικής περιόδου της ταϊλανδέζικης βουδιστικής τέχνης.