Μεσαιωνική, εποχή σταυροφόρων Ασημί, Οστό Memento Mori - Vanitas φυλαχτό, ύστερο του 16ου αιώνα

Memento Mori, Άγκυρα ανάνηψη позд late 16ο αιώνα.

Απολύτως εντυπωσιακός μενταγιόν σε μορφή γοτθικής εξέδρας εκκλησίας με οκτώ γωνιότητα διατομής. Σε μία από αυτές τις επιφάνειες βρίσκεται ένα μυστικό διάστημα που ανοίγει με την έδρα του μηχανισμού ολίσθησης. Στο εσωτερικό του μυστικού διαμερίσματος διακρίνονται 2 θάλαμοι. Η κρεμάλα αυτού του σημαντικού μενταγιόν, αποτελεί ένα αργυρό κάλυμμα με άγκιστρο μεταφοράς, που θυμίζει γοτθικό καθεδρικό ναό, ο οποίος φέρει κυκλικά ορθοστάσια με τετράγωνα παράθυρα και γραμμικά διακοσμητικά. Με τη βοήθεια του άγκιστρου μεταφοράς μπορούσε να φορεθεί στο κούμπωμα της ζώνης ή γύρω από το λαιμό.

Το μήκος, συμπεριλαμβανομένου του αγκιστριού, είναι 7,9 cm και με τον δακτύλιο στο αγκίστρι 8,9 cm.
Το πλάτος του κέρατος, οκταγωνικό, διαφέρει κάτω από 1,4–1,5 cm.
Το πλάτος της αργυρής πλάνης διαφέρει πάνω από 1,0–1,2 cm.
Η κουτάλα έχει μήκος 0,8 cm και πλάτος 0,3 cm.

Το γράμμα του μενταγιόν είναι λατινικό, σχηματίζει 3 γραμμές, η καθεμία εξισορροπεί μια πλευρά του οκταγώνου.

Κείμενο: EX VIRO MULI.
Σημασία: EX VIRO MULIER
Μετάφραση: Από τον άνδρα (ήρθε) η γυναίκα

Κείμενο: EX MULI. PECC.
Σημασία: EX MULIERE PECCATUM
Μετάφραση: Από τη γυναίκα (ήρθε) η αμαρτία

Κείμενο: EX PECC. MORS.
Σημασία: EX PECCATO MORS
Μετάφραση: Από την αμαρτία (ήρθε) ο θάνατος

Τέτοιες θεολογικές ρητορικές ρήσεις χρησιμοποιήθηκαν κυρίως στον υψηλό και ύστατο Μεσαίωνα (περίοδος 11ος–16ος αιώνα). Υπηρέτησαν ως ευανάγνωστες περιλήψεις της χριστιανικής σωτηριολογίας. Η φράση συνοψίζει σε μια αυστηρή αλυσίδα αιτιότητας μια παραδοσιακή χριστιανική ερμηνεία της ιστορίας της πτώσης (Γένεση):
* Ex viro mulier: Αναφέρεται στη δημιουργία της Εύας από την πλευρά του Αδάμ (Γεν 2,21-23).
* Ex muliere peccatum: Επιρρίπτει στην Εύα την ευθύνη για την πτώση, καθώς η ίδια έφαγε πρώτα τον απαγορευμένο καρπό (Γεν 3,6).
* Ex peccato mors: Περιγράφει τη θεological συνέπεια της πτώσης – θανατότητα του ανθρώπου ως τιμωρία για την απείθεια προς τον Θεό.

Η ρήση και τα συναφή Motifs (Αδάμ, Εύα, ο όφις) μπορεί να περιγραφεί ως αλυσίδα της απείθειας:
1. Παράπλους: Ο όφις παγίδευει την Εύα με δολιότητα.
2. Αμαρτία: Η Εύα παραβιάζει την εντολή και παρασύρει τον Αδάμ (ex muliere peccatum).
3. Συνέπεια: Η κοινότητα με τον Θεό διασπάται, η ντροπή εμφανίζεται, και η θνητότητα γίνεται τιμωρία για όλους.

Σε μια ακόμη επιφάνεια του οκτώγωνα βρίσκεται επίσης ένα σύμβολο κύπελλου.

Το μυστικό διαμέρισμα έχει 2 θάλαμους και κλείνει με μια μετακινούμενη εσωτερική οροφή. Η πρόσθια επιφάνεια φέρει στην ορατή ματιά ενσωματωμένο κουτάλι, το οποίο χρησιμοποιούταν για την αφαίρεση των ουσιών που βρίσκονταν στους θαλάμους. Πολύ λεπτοδουλεμένο, επέτρεπε την εξαγωγή ακριβών μικρών ποσοτήτων αυτών των ουσιών (πιθανώς δηλητήρια).

Τον 16ο αιώνα, η γνώση για δηλητήρια ήταν διαδεδομένη τόσο στην ιατρική όσο και για εγκληματικούς σκοπούς. Διακρίνονταν κυρίως ανάμεσα σε ορυκτούς και φυτικούς ουσίες.

Ορυκτά δηλητήρια
Αυτά ήταν ιδιαίτερα φερόμενα, καθώς συχνά ήταν ουδέτερα στη γεύση και εύκολα μπορούσαν να προστεθούν σε φαγητά ή κρασί.
* Αρσενικό (λευκό αρσενικό): Γνωστό ως ο „βασιλιάς των δηλητηρίων“. Ήταν η πρώτη επιλογή για πολιτικά φονικά ή για εξάλειψη ανεπιθύμητων κληρονόμων, επειδή τα συμπτώματα χρόνιας δηλητηρίασης συχνά παρερμηνεύονταν ως φυσική ασθένεια.
* Αντιμόνιο: Συχνά χρησιμοποιούνταν ως καθαρτικό στην ιατρική, αλλά σε υψηλές δόσεις μπορούσε να αποβεί θανατηφόρο.
* Υδράργυρος: Υπήρχε σε διάφορες ενώσεις και χρησιμοποιήθηκε τόσο σε ιατρικές προσπάθειες (π.χ. κατά της σύφιλης) όσο και ως αργό δηλητήριο.

Φυτικά δηλητήρια
Τα φυτικά εκχυλίσματα ήταν εύκολα προσβάσιμα και προέρχονταν συνήθως από εγχώριους κήπους ή δάση.
* Μπλε κίτρινος όρθρος (Ακόνι): Θεωρείται ένα από τα πιο δηλητήρια φυτά της Ευρώπης. Στον 16ο αιώνα χρησιμοποιήθηκε, μεταξύ άλλων, για θανατηφόρες ανθρώπινες πειραματικές δοκιμές από ιατρούς όπως ο Παιροντρεά Ματίολι, για τον πειραματισμό με αντιδοτικά.
* Σχιζάβιον (Schierling): Διαβόητος από την αρχαιότητα, προκαλούσε παράλυση και αναπνευστική διακοπή.
* Νυχτερινά φυτά: Περιλαμβάνονται το μαύρο βρωμολόγιο, η αλοιφή της σκιάς και η λευκή μύγα. Τα χρησιμοποιούσαν για την ψευδή επίδραση παραισθήσεων («ξόρκια»), αλλά σε υπερβολική δόση μπορούσαν γρήγορα να φέρουν θάνατο.

Υλικό: κέρας/κόκαλο (όχι ελεφαντόδοντο), ασήμι (εξετασμένο)

Ακολουθούν γνωστές/προφορικά μεταδιδόμενες προελεύσεις.
- από ιδιωτική συλλογή
- προηγούμενος κάτοχος από την τέχνη το 1980, πωλήθηκε το 1998
- οικογενειακή κατοχή από το 1998 μέχρι σήμερα