Simon Gavina - Carlo Scarpa - Τραπέζι - Valmarana - Ξύλο - ξύλο

Το τραπέζι Valmarana, σχεδιασμένο από τον Carlo Scarpa στις χρονιές 1971-1972 και παραγόμενο από την Simon International (τη νόμιμη οικία που ίδρυσε ο Dino Gavina μετά την εμπειρία με την Gavina SpA), αντιπροσωπεύει μια από τις πιο ώριμες και μνημειώδεις παρεμβάσεις του Βενετιανού δάσκαλου στους τομείς της επίπλωσης. Το όνομα παραπέμπει άμεσα στη Βίλα Valmarana ai Nani στη Βιτσέντσα, τη φημισμένη παλαντιανή βίλα με frescos του Tiepolo, όπου ο Scarpa, γύρω στα χρόνια αυτά, είχε εγκαταστήσει το στούντιο στην πρώην ιπποδρομία: μια ακούσια τιμή, που διακλάδει την ιστορική αρχιτεκτονική, την κλασική αναλογία και τη μοντέρνα ευαισθησία.
Το τραπέζι εμφανίζεται ως ένα μεγάλο ορθογώνιο παραλληlepipedο αιωρούμενο, με γενναιόδωρες διαστάσεις (περίπου 250 × 77 × 72 εκ.), σχεδιασμένο να φιλοξενεί ένα σημαντικό, σχεδόν τελετουργικό, τραπέζι. Η κατασκευή είναι εξ ολοκλήρου ξύλινη – στη πιο εμβληματική εκδοχή με λευκωμένο ή φυσικό ανοιχτό τέιλο τέη, μερικές φορές βαμμένο έβενο ή βελανιδιά – και διαρθρώνεται σε τρία κύρια στοιχεία: το επιφάνειο ορθογώνιο και δύο επιβλητικές πλαϊνές κολώνες που λειτουργούν ως βάσεις. Αυτές οι πλαϊνές δεν είναι απλά ποδάρια: είναι αληθινοί αρχιτεκτονικοί μονολιθικοί όγκοι, ελαφρώς κωνικοί προς τα κάτω ή διατηρούμενοι παράλληλοι με μια ελάχιστη κλίση, που αποδίδει στο έπιπλο μια αίσθηση αρχαίας σταθερότητας και ταυτόχρονα ελαφρότητας αιωρούνται.
Οι δύο κάθετες μάζες συνδέονται μεταξύ τους με μια κυλινδρική διατομή ή με ένα κυκλικό στοιχείο κατά μήκος, τοποθετημένο κεντρικά κάτω από το τραπέζι, μια λεπτομέρεια που ο Scarpa χρησιμοποιεί για να αρνείται την δομική ευθραυσία και για να εισάγει έναν ακριβή γεωμετρικό ρυθμό.
Η δεξιοτεχνία βρίσκεται ακριβώς στην ισορροπία μεταξύ της αισθητής βαρύτητας και της formal abstraction. Το τραπέζι σχεδόν δεν έχει ορατές ενώσεις: οι φλέβες του ξύλου ρέουν συνεχώς, οι επιφάνειες είναι λείασαν με προσοχή ώστε να γίνεται σχεδόν απτική, τα άκρα της επιφάνειας είναι παχιά και παρουσιάζουν μια ήπια καμψή ή μια ελάχιστη προφίλ που αποφεύγει κάθε σκληρότητα.
Είναι ένα αντικείμενο που απορρίπτει τον περιττό διακοσμημό, αλλά ταυτόχρονα δεν πέφτει σε μια ασκητική μινιμαλιστική διάθεση: κάθε αναλογία, κάθε πάχος, κάθε συνάντηση των επιπέδων έχει μελετηθεί με την ίδια προσοχή που ο Scarpa δινόταν στις αρχιτεκτονικές του δημιουργίες.
Στο πλαίσιο της παραγωγής Ultrarazionale της Gavina/Simon, το Valmarana λειτουργεί ως συνύφανση της βενετσιάνικης χειροτεχνίας και της ριζοσπαστικής έρευνας του βιομηχανικού σχεδιασμού των δεκαετιών του ’70. Δεν πρόκειται μόνο για ένα τραπέζι φαγητού: είναι ένα γλυπτό-αρχιτεκτονικό κομμάτι που αλλάζει την αντίληψη του γύρω χώρου, επιβάλλοντας μια παύση, έναν αργό ρυθμό, σχεδόν τελετουργικό.