Jose Manuel Mayo Peña - Peces en el estanque XL

Με τα Ψάρια στη γούρνα, ο José Manuel Mayo προτείνει μια ζωγραφιά όπου η Φύση παύει να αποτελεί αναγνωρίσιμο αίτιο για να μετατραπεί σε οπτική εμπειρία. Ο καλλιτέχνης δεν επιχειρεί να αναπαραγάγει ένα υδάτινο τοπίο, αλλά να αιχμαλωτίσει το ό,τι παραμένει αόρατο μέσα σε αυτό: την κίνηση του νερού, τον δονισμό του φωτός, το αβέβαιο βάθος και την παροδική παρουσία των ψαριών κάτω από μια επιφάνεια που αλλάζει πάντα.

Το έργο χτίζεται πάνω σε μια γλώσσα γκυστάμ υψηλής ωριμότητας, όπου κάθε πινελιά απαντά τόσο σε μια εκφραστική όσο και σε μια δομική ανάγκη. Η σύνθεση αποφεύγει οποιοδήποτε κέντρο κυριαρχίας και οργανώνεται με ένα σύστημα μαζών χρωματικών που εξισορροπούνται μεταξύ τους. Μεγάλα πεδία βαθιών πρασίνων, σκούρων μπλε και ώχρες συνομιλούν με εκρήξεις ματζέντας, πορτοκαλιών και βιολέτων που εισάγουν παλμώσεις ενέργειας χωρίς να διακόπτουν τη γενική αρμονία του συνόλου.

Ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα της ζωγραφικής έγκειται στη μεταχείριση του φωτός. Απέχει από το να το αναπαριστά με περιγραφικό τρόπο, ο Mayo το μετατρέπει σε αυτόνοχο συνθετικό στοιχείο. Οι ευρείες αποθήκες ανοιχτών τόνων διασχίζουν την επιφάνεια σαν ρεφλέξια μεταβαλλόμενα πάνω στο νερό, δημιουργώντας μια ατμοσφαιρική αίσθηση που δίνει στο έργο βάθος χωρίς την πρόσφυση στην παραδοσιακή προοπτική. Το φως δεν φωτίζει τον χώρο˙ είναι ο χώρος.

Το γκρίζο κίνηση αποκαλύπτει απόλυτη αυτοπεποίθηση στη γλώσσα της ύλης. Βελούρες, πυκνώσεις, τραβήγματα πινέλου και στάξει συνυπάρχουν χωρίς φανερή ιεραρχία, αφήνοντάς visible τη διαδικασία κατασκευής του πίνακα. Αυτή η υλική ειλικρίνεια τοποθετεί τη ζωγραφική μέσα σε μια σύγχρονη γκυσταλ tradición όπου ο πράξης της ζωγραφικής παραμένει παρούσα σε κάθε εκατοστό του καμβά. Ωστόσο, αυτό που διακρίνει αυτό το έργο από μια καθαρά αφαιρετική άσκηση είναι η σαφήνεια με την οποία κάθε παρέμβαση καταλαμβάνει μια ακριβή θέση μέσα στην ισορροπία της σύνθεσης.

Από κριτική ανάγνωση, το Peces en el estanque αποδεικνύει βαθιά κατανόηση της λυρικής αφηρήσεως ως τόπου συνεύρεσης και όχι άρνησης. Ο Mayo δεν εξαλείφει την αναφορά στον φυσικό κόσμο˙ τη συμπυκνώνει μέχρι να μετατραπεί σε ρυθμό, χρώμα και οπτική μνήμη. Ο θεατής αντιλαμβάνεται το νερό, τη βλάστηση που βρίσκεται βυθισμένη, τους καθρεπτισμούς και τις οργανικές μορφές χωρίς να χρειάζεται να βρει κανείς εκπροσωπούμενα ρητά. Η ζωγραφική λειτουργεί ακριβώς επειδή εμπιστεύεται τη δυνατότητα αντίληψης αυτού που κοιτάζει.

Ιδιαίτερα αξιοσημείωτη είναι η οικονομία πόρων με την οποία ο καλλιτέχνης επιτυγχάνει μια αξιοσημείωτη χωρική πολυπλοκότητα. Η σύνθεση αποφεύγει την υπέρχρωση που συνήθως συνοδεύει ορισμένες σύγχρονες γκυστικές πρακτικές και επενδύει, αντίθετα, σε μια ισορροπία μεταξύ πυκνότητας και πειθαρχημένου σιωπηλού πίνακα. Οι ζώνες με τη μεγαλύτερη χρωματική ένταση βρίσκουν πάντα αντίστιξη σε ανοιχτούς χώρους όπου το βλέμμα μπορεί να αναπνεύσει προτού βυθιστεί ξανά στον πλούτο της ύλης του καμβά.

Το μεγάλο format, 135 × 90 εκ., ενισχύει αυτή την εμπειρία. Η κλίμακα επιτρέπει στον θεατή όχι μόνο να παρατηρήσει τον πίνακα αλλά και να βυθιστεί σε αυτόν. Η φυσική διάσταση του gesture αποκτά πρωταγωνιστικό ρόλο και μετατρέπει την οπτική περιήγηση σε σωματική εμπειρία, όπου κάθε μετακίνηση μπροστά στο έργο αποκαλύπτει νέες σχέσεις ανάμεσα σε υφή, χρώμα και βάθος.

Πέρα από τον τίτλο του, το Peces en el estanque δεν στοχεύει σε μια αναγνωρίσιμη εικόνα ενός υδάτινου περιβάλλοντος. Το αληθινό του θέμα είναι η αντίληψη: αυτή η ασταθής μετωπική γραμμή ανάμεσα σε ό,τι νομίζουμε ότι βλέπουμε και σε αυτό που απλώς διαισθανόμαστε κάτω από την επιφάνεια. Σε αυτόν τον αβέβαιο τομέα βρίσκεται η δύναμη του έργου. Ο José Manuel Mayo καταφέρνει να μετατρέψει μια καθημερινή σκηνή σε μια ζωγραφική έρευνα γύρω από το φως, την κίνηση και την οπτική μνήμη, αποδεικνύοντας ότι η αφηρημένη τέχνη μπορεί να διατηρεί μια έντονη αφηγηματική φόρτιση χωρίς να εξαρτάται από την αναπαράσταση της ρεαλιστικής μορφής.

Από κριτική σκοπιά, αυτό το κομμάτι μαρτυρεί μια ωριμότητα και συνείδηση στην αξιοποίηση των πόρων της ζωγραφικής. Η φαινομενική αυθορμησία είναι το αποτέλεσμα μιας αυστηρής κατασκευής, όπου το γκυστό, το χρώμα και η σύνθεση υπάγονται σε έναν και μοναδικό στόχο: να μετατρέψει τον καμβά σε χώρο ενεργητικής θέασης, ικανό να προσφέρει νέες ερμηνείες κάθε φορά που ο θεατής ξαναμπαίνει σε αυτόν. Εκεί εδράζεται η σταθερότητα της πρότασης του José Manuel Mayo και ο λόγος για τον οποίο αυτό το έργο υπερβαίνει τον απλό αφηρημένο πειραματισμό για να τοποθετηθεί στον χώρο μιας ζωγραφικής με αληθινή εννοιολογική και πλαστική πυκνότητα.

JOSE MANUEL MAYO PEÑA

- Γεννήθηκε στις Tunas, επαρχία Las Tunas, Κούβα, (1976)
- Αποφοίτησε το 1997 στην ειδικότητα σχεδίου και ζωγραφικής στη σχολή Επαγγελματικών Εφαρμοσμένων Τεχνών στις Tunas.
- Μέλος του Συνδέσμου Αδελφών Saíz (AHS)
- Μέλος της Ένωσης Συγγραφέων και Καλλιτεχνών (UNEAC)
- Διαμόρφωσε τη δουλειά ειδικού και επιμελητή στα γκαλερί Fayad Jamis και Guernica στις Tunas
- Εντάχθηκε στην καλλιτεχνική διδασκαλία το 2001 ως καθηγητής σχεδίου.
- Αυτή τη στιγμή είναι Ανεξάρτητος Καλλιτέχνης και καθηγητής στην Ακαδημία Εικαστικών Τεχνών στις Tunas.
- Μέλος της ΚάΘιδρας Martiana.

Ομαδικές Εκθέσεις και Εκδηλώσεις

· 2024
· 2023 Εδώ Είμαστε. Ομαδική Έκθεση. Galería Fayad Jamis. Fbc. Las Tunas. Δεκέμβριος.
2023 Έκθεση Εγχείρησης «Salón de Escultura de Pequeño Formato». José Antonio Díaz Peláez. Las Tunas. CPAP. CODEMA., Las Tunas. Γκαλερί, Κέντρο Ανάπτυξης Εικαστικών Τεχνών Las Tunas. Νοέμβριος.
2023 Uneac Έκθεση. Galería Uneac Las Tunas. Οκτώβριος.
2023 Έκθεση Ομαδική. Cuando yo vine a este mundo. Galería La Jungla de la Fundación Nicolás Guillen Las Tunas. Σεπτέμβριος.
2023 Έκθεση La Plástica en Abril. Galería Concejo Provincial de las Artes Plásticas Las Tunas. Απρίλιος
2022 Πρώτη Έκθεση Αφηρημένης Τέχνης Díaz Peláez. Galería Belkis Ayón. Vedado. Η φάλαμα Habana. Σεπτέμβριος.
... (συνέχεια σε αντίστοιχη μετάφραση για τις υπόλοιπες εκθέσεις και βιογραφικά σημειώματα)