Αφρικανικό φέτιχ Φον Μπόσιο άγαλμα σε βάση - Μπενίν - Νιγηρία.

Νιγηρία: Μεγάλο αρχαίο φυλετικό Fetisch Fon άγαλμα σε βάση από το Benin.

Ύψος: 71 cm υψηλό με τη βάση και 66 cm χωρίς τη βάση.

Αυτό το γλυπτό Fon χρονολογείται στα τέλη του 20ού αιώνα και έρχεται με πιστοποιητικό γνησιότητας.

Ένα κοντό ρόπαλο-όμοιο γλυπτό Fon/Voodoo – Bocio – καλυμμένο με φορεσιά από φραγκαλόνι (raffia), συλλεγμένο στην περιοχή των συνόρων μεταξύ Τόγκο και Μπουένιν.

Οι Fon, κάτοικοι της περιοχής των συνόρων μεταξύ Τόγκο και Μενίν, συχνά συνδεόμενοι με το ιστορικό βασίλειο του Dahomey, παρήγαγαν γλυπτά κυρίως για θρησκευτικές και τελετουργικές πρακτικές σχετικές με το Vodun (Voodoo). Αυτά τα έργα συνήθως είναι μικρά έως μεσαίου μεγέθους ξύλινα ή μεταλλικά αγαλματάκια, συνήθως προορισμένα ως διαμεσολαβητές για πνευματική επικοινωνία, προστατευτικά φυλαχτά ή τελετουργικά κεντρικά σημεία στους ναούς και στους ιερούς χώρους.

Κοινά θέματα περιλαμβάνουν ανθρωπόμορφα αγαλματίδια, με χαρακτηριστικά προσώπου κα stylized ή υπερβολικά, τα οποία μπορούν να τονίσουν πνευματική δύναμη ή να απεικονίσουν συγκεκριμένες θεότητες (vodun). Ορισμένα αγαλμάτα είναι κινούμενα ή έχουν κινητά μέρη, υποδηλώνοντας τη χρήση τους σε τελετές ή σε πρακτικές μαντείας, ενώ άλλα είναι χαραγμένα με πιο στατικό, αφαιρετικό τρόπο, προορισμένα για μακροχρόνια τοποθέτηση σε οικιστικούς ή κοινοτικούς ιερούς χώρους.

Μοτίβα ζώων, ειδικά αυτά που σχετίζονται με τη δύναμη, την πανουργία ή τη γονιμότητα, είναι επίσης κοινά και αντανακλούν την αντίληψη των Fon για τα πνεύματα και τις εκδηλώσεις τους στον φυσικό και κοινωνικό κόσμο.

Υλικότικά, τα γλυπτά Fon κυμαίνονται από χαραγμένο και βαμμένο ξύλο μέχρι αγάλματα από μπρούντζο ή χαλκό που φτιάχνονται με την τεχνική ρευστότυπης χύτευσης (wax casting), ιδιαίτερα σε περιοχές επηρεασμένες από τις καλλιτεχνικές παραδόσεις του γειτονικού Benin. Ικονογραφικά, αυτά τα έργα συχνά παρουσιάζουν στενή σχέση μεταξύ του ανθρώπινου και του πνευματικού κόσμου, με συμβολικές χειρονομίες, ουλές και τελετουργικά εργαλεία ενσωματωμένα στα αγαλματάκια για να μεταδίδουν ταυτότητα, λειτουργία ή τελετουργικούς σκοπούς.

Η βιβλιογραφία για την τέχνη των Fon τονίζει το ερμηνευτικό και τελετουργικό πλαίσιο, σημειώνοντας ότι τα αντικείμενα σπάνια είναι καθαρά αισθητικά αλλά λειτουργούν ως ενεργά μέλη της θρησκευτικής ζωής. Κύριες πηγές περιλαμβάνουν τη μελέτη της Vodun τέχνης στα Dahomey από τον Perani, την έρευνα των Hersak και Beier για τελετουργικά αντικείμενα από τη Δυτική Αφρική, and πρόσφατες εθνογραφικές τεκμηριώσεις των ιερών Fon και πρακτικών Vodun στο Τόγκο και στο νότιο Μενίν. Αυτά τα γλυπτά απεικονίζουν επίσης τη διαπερατότητα των πολιτισμικών συνόρων στην περιοχή των συνόρων, όπου οι επιρροές Fon, Ewe και Yoruba συχνά διαπλέκονται τόσο στη μορφή όσο και στο τελετουργικό νόημα.

Μια επιλογή δημοσιεύσεων και συλλογών μουσείων που τεκμηριώνουν τη γλυπτική Fon και Vodun στην περιοχή Τόγκο-Μενίν περιλαμβάνει αρκετές σημαντικές αναφορές. Το African Vodun: Art, Psychology, and Power της Suzanne Preston Blier (University of Chicago Press, 1995) προσφέρει μια ολοκληρωμένη μελέτη για τα Vodun έργα τέχνης, αναλύοντας τη αισθητική, ψυχική, θρησκευτική και κοινωνική τους λειτουργία. Το εκθεσιακό καταλογο Vodun: African Voodoo. The Anne and Jacques Kerchache Collection (Fondation Cartier pour l'art contemporain, Παρίσι, 2011) φέρνει κοντά σχεδόν εκατό bocio, ή φύλακες-αγαθά, από το Benin και το Τόγκο, συνοδευόμενα από δοκίμια ειδικών όπως η Suzanne Preston Blier, ο Gabin Djimassé, ο Marc Augé και ο Patrick Vilaire. Το Asen: Mémoires de fer forgé – Art vodun du Danhomè (Musée Barbier-Müller, Γενεύη, 2018–2019) τεκμηριώνει μεταλλικά βωμούς, ή asen, που χρησιμοποιούνταν για την λατρεία των προγόνων ανάμεσα στους Fon, παραχθέντα από τα μέσα του 19ου και μέχρι τα μέσα του 20ού αιώνα, και εξετάζει τη ιστορική τους σημασία, την κατεργασία και τη τελετουργική χρήση. Αδρανα ethnográfica περιλαμβάνει τον Auguste Le Hérissé για την ιστορία του Dahomey και τη μονογραφία του Paul Mercier (1952) για asen στο Abomey Museum. Μεγάλες συλλογές μουσεία περιλαμβάνουν το Metropolitan Museum of Art στη Νέα Υόρκη, που φιλοξενεί asen Fon από το Ouidah, Μενίν, παραδείγματα μεταλλικών βωμών χρησιμοποιημένων για λατρεία προγόνων. Το Musée Barbier-Müller στη Γενεύη διαθέτει σημαντική συλλογή από asen, πολλά από τα οποία χρονολογούνται από τα μέσα του 19ου έως τα μέσα του 20ού αιώνα. Το Château Vodou στο Strasbourg φιλοξενεί πάνω από 1.200 αντικείμενα Vodun από την Δυτική Αφρική, συμπεριλαμβανομένων αντικειμένων από το Τόγκο και το Μενίν, και αποτελεί σημαντική πηγή για τον Vodun πολιτισμικό υλικό.

Αυτές οι πηγές καλύπτουν ποικιλία τύπων αντικειμένων, συμπεριλαμβανομένων ξύλινων bocio αγαλμάτων, μεταλλικούς βωμούς, και συνάψεις από οστό, κοχύλι, ύφασμα και χρώματα. Αντιπροσωπεύουν τη διαφορετικότητα του Vodun υλικού πολιτισμού στην περιοχή Gbe και αναφέρονται τόσο σε τελετουργικά όσο και σε αυταρχικά περιεχόμενα, όπως η χρήση σε ιερούς χώρους, λατρεία προγόνων, προστατευτικά φυλαχτά, μαντεία και βασιλικά asen από το παλαιό βασίλειο Dahomey.