(MONTIEL) 1985 - "IKU"

Ο Χοσέ Λεονάρντο Μοντιέλ Γκαρσία (Μοντιέλ) είναι ένας Κουβανός οπτικός καλλιτέχνης που γεννήθηκε στην Σάντα Κλάρα, Βίλα Κλάρα, του οποίου η πορεία έχει αναπτυχθεί ανάμεσα στη δημιουργική τέχνη, τη διδασκαλία και την πολιτιστική προώθηση. Αυτή τη στιγμή διαμένει και ασκεί την καλλιτεχνική του πρακτική στην Ισπανία.
Το έργο του διαμορφώνεται από μια ανοιχτή και πειραματική προσέγγιση των οπτικών τεχνών. Σχέδιο, ζωγραφική, γλυπτικής, κεραμική, χαρακτικές, φωτογραφία, εγκατάσταση και γραφιστική αποτελούν μέρος μιας πολυκρινετικής πρακτικής όπου τα υλικά, τα αντικείμενα και οι δυνατότητές τους μετασχηματισμού λαμβάνουν ιδιαίτερη έμφαση.
Με την πορεία του, ο Μοντιέλ έχει κατανοήσει τη δημιουργία όχι μόνο ως ατομική παραγωγή, αλλά ως έναν τρόπο σχέσης με το περιβάλλον και δημιουργίας κοινών εμπειριών. Αυτή η αντίληψη έχει φέρει μια στενή σύνδεση μεταξύ του καλλιτεχνικού έργου, της εκπαίδευσης και της κοινοτικής εργασίας.
Η διδακτική του εμπειρία και η δράση του ως πολιτισμικός προαγωγέας έχουν οδηγήσει σε εργαστήρια, εκθέσεις, πρακτικές δράσεις, εκθεσιακά προγράμματα και παρεμβάσεις σε δημόσιους χώρους. Μέσα από αυτά τα πεδία έχει εργαστεί στην εκπαίδευση της τέχνης και τη δημιουργία χώρων ικανοποιητικής προσέγγισης των οπτικών τεχνών σε διαφορετικές κοινότητες, θεωρώντας τον πολιτισμό ως ένα χώρο συμμετοχής, γνώσης και μεταμόρφωσης.
Αυτή η διάσταση της πορείας του απέκτησε ειδική σημασία τόσο στην Κούβα όσο και στην Βενεζουέλα, όπου ανέπτυξε έργα καλλιτεχνικού και κοινοτικού χαρακτήρα, παρεμβάσεις σε αστικό περιβάλλον, τοιχογραφίες και προτάσεις γλυπτικής, καθώς και συμμετοχή σε πρωτοβουλίες για τη δημιουργία και προώθηση νέων χώρων για τις οπτικές τέχνες.
Μεταξύ αυτών των εμπειριών βρίσκεται η δημιουργία και προώθηση, το 2013, της Galería de Arte Armando Reverón, στο κρατικό Βάργκας της Βενεζουέλας, καθώς και η πραγματοποίηση κοινοτικών έργων, αστικών τοιχογραφιών και παρεμβάσεων σε διάφορους δημόσιους χώρους.
Παράλληλα, το έργο του έχει ενταχθεί σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Κούβα, τη Βενεζουέλα και την Ισπανία. Η πορεία του έχει αναγνωριστεί με διάφορα βραβεία και διακρίσεις, ανάμεσα σε αυτά τρεις συνεχόμενες νίκες στο «Μεγάλο Εθνικό Βραβείο Εικαστικών Τεχνών» το 2011, 2015 και το 2017. το Μεγάλο Βραβείο της Υποτροφίας «Βασίλειο του Κόσμου» που προκηρύχθηκε από την Αδελφότητα Αδελφών Σάις (AHS) το 2017, το Πρώτο Βραβείο της Έκθεσης Μικρού Μορφής το 2018 και το Βραβείο της Πρώτης Έκθεσης Τοπίου, Αγρού και Θαλασσών Edelson Machado το 2019.
Τα τελευταία χρόνια, η καλλιτεχνική του πρακτική συνεχίζει να εξελίσσεται στην Ισπανία. Το 2023 πραγματοποίησε την πρώτη ατομική του έκθεση, NEGRO, στη Γκαλερί/οινοθήκη πίσω από το όνομα “VINAURO” στην πόλη της Γρανάδα. Το 2024 παρουσίασε το προσωπικό πρόγραμμα NEGRO στο Πολιτιστικό Κέντρο “EL TUMBAO” στο Αλικάντε και το 2025 συμμετείχε σε ομαδικές εκθέσεις AJIACO και MANIGUEROS στη Γκαλερί “VALBUENA”, στο Ελ Καμπέλλο, την Αλικάντη. Ομαδική έκθεση “CONVERGENTES”, Γκαλερί VEARTE, Αλικάντη, Ισπανία, 2026.

https://www.instagram.com/tarequera/?utm_source=ig_web_button_share_sheet
https://www.vanguardia.cu/cultura/16073-leonardo-montiel-guerrero
https://www.instagram.com/p/DdeD4iAjvBW/

IKU

73 × 100 εκ

Το IKU θέτει σε προβληματισμό τον θάνατο όχι ως απόλυτη εξαφάνιση, αλλά ως αναπόφευκ part του κύκλου μεταμόρφωσης της ύπαρξης. Το σχήμα του εντόμου καταλαμβάνει τον χώρο με μετωπική και μα monumental μορφή, μετατρεπόμενο σε μια παρουσία που φέρεται να βρίσκεται ανάμεσα στο φυσικό, στο αρχέγονο και στο συμβολικό.
Η ανατομία του χτίζεται από την αντίφαση. Το σώμα διατηρεί την εξωτερική εμφάνιση ενός ζωντανού οργανισμού, ενώ εντός των φτερών του αναδύονται δομές που θυμίζουν οστά, κοιλότητες και οργανικά υπολείμματα. Ζωή και θάνατος δεν παρουσιάζονται πλέον ως αντίθετα στάδια, αλλά ως συνυπάρχοντα σε ένα και το αυτό σώμα.
Ο τίτλος IKU εμβαθύνει σε αυτήν την ανάγνωση. Στην παράδοση των Γιούμμπα, το Ikú συνδέεται με το θάνατο, μια πραγματικότητα αναπόφευκτη κατά τη μετάβαση του ανθρώπου. Από αυτή την οπτική, το έργο δεν επιδιώκει να απεικονίσει τον θάνατο μόνο μέσα από τον φόβο, αλλά να προσεγγίσει αυτόν ως δύναμη που θέτει όρια, μεταμορφώνει την ύλη και θυμάται τη φ fragility της ύπαρξης.
Το έντονο κόκκινο υπόβαθρο εισάγει μια ατμόσφαιρα έντασης και ζωτικότητας. Μπορεί να προκαλέσει αίμα, ενέργεια, κίνδυνο ή γέννηση, ενώ τα πράσινα, μπλε και γήρινες άτονες του εντόμου χτίζουν μια επιφάνεια όπου το οργανικό φαίνεται να διαπερνάται από τον χρόνο. Ο θάνατος εμφανίζεται αντίθετα περιτριγυρισμένος από χρώμα και μια ισχυρή αίσθηση ζωής.
Το έντομο μετατρέπεται τότε σε ένα είδος τελετουργικού σώματος, μια παρουσία που μας αναγκάζει να κοιτάξουμε εκείνο που συνήθως προσπαθούμε να απομακρύνουμε. Τα φτερά του δεν σημαίνουν μόνο τη δυνατότητα να πετάξει· αποκαλύπτουν επίσης τι παραμένει κρυφό κάτω από την επιφάνεια του σώματος.
Το IKU μιλά για το όριο μεταξύ ύπαρξης και εξαφάνισης, θυμίζοντάς μας ότι ο θάνατος δεν είναι απαραίτητα το αντίθετο του ζείναι, αλλά μια συνθήκη που συνοδεύει τη ζωή από την αρχή της.