Ash Shaqqah 002 — Υδατικά μεταλλαγμένος σεληνιακός τροκτολιτικός ανορθοσίτης - 86.77 g

Αυτό πρέπει να είναι, χωρίς υπερβολή, ένα από τα πιο εντυπωσιακά σεληνιακά μετεωρίτες που έχω συναντήσει μέχρι σήμερα. Ο συνδυασμός από χοντρές ανωρτικού τύπου πρεγιόκλάσιο ολιβίνης, άφθονο ολιβίνης, σοκ-σχετιζόμενα φυσαλίδια και κρύσταλλα και εντυπωσιακά στοιχεία προ-γήινης υδατικής μεταβολής καθιστούν τον Ash Shaqqah 002 έναν από τους πιο ενδιαφέροντες και σπάνιους δείκτες που έχω στη συλλογή μου.

Ο Ash Shaqqah 002 ανακαλύφθηκε το 2024 βορειοανατολικά της Οάσης Τζαχμπούμπ, κοντά στα σύνορα Λιβύης-Αιγύπτου. Το αρχικά φαινόταν να είναι μια καφέ-ξανθιά πετρώδης ερήμου βράχος βάρους περίπου 12 κιλών, αλλά αποδείχθηκε ότι αποτελεί μέρος ενός εξαιρετικού σεληνιακού πεδίου διασκόρπισης. Μετά από έρευνα μεταξύ Οκτωβρίου και Δεκεμβρίου 2024 βρέθηκαν πολυάριθμοι μεγάλες μάζες, συμπεριλαμβανομένων λίθων βάρους 10.5, 14, 16.6, 18.9, 19.6, 25.9, 32.9 και 45.7 κιλών, με το μεγαλύτερο άτομο να ζυγίζει 48.8 κιλά. Η συνολική εγκριθείσα μάζα είναι εντυπωσιακή, 329 κιλά, κατανεμημένα σε ένα πεδίο σκέπασης περίπου 5 × 3,5 χλμ.

Το Meteoritical Bulletin ταξινομεί τον Ash Shaqqah 002 ως σεληνιακό τροκτόλιτικό ανωρνόσιτο, που ανήκει στη Mg-ασυλία των σεληνιακών υψιπεδων. Η μορφολογική του μινераλογία είναι περίπου: 80% ανωρτικού τύπου πρεγιόκλάσιο, 15% ολιβίνης, 5% πυροσένιο χαμηλής ασβεστίου. Οι χοντρές κόκκινες κόκκοι ανωρνείς κυριαρχούν στον μετεωρίτη, ενώ η περισσότερη ολιβίνη εμφανίζεται ως υπερ-χιλιοστομετρικοί κόκκοι. Τα στενά φάσματα σύνθεσης της ολιβίνης και πυροξενίου υποδηλώνουν ότι το υλικό προήλθε από ένα ενιαίο λιθολογικό έκρηγμα προτού θραυαστεί.

Οι αναλύσεις ηλεκτρομικροβροπικών δείχνουν στην πλάγιοπλάγιση μια εξαιρετική σύνθεση του πρεγιόκλάσιου περίπου An96.9Ab3.0, ενώ η ολιβίνη είναι περίπου Fa19.1 και το πυροξένιο χαμηλούς Ca περίπου Fs16.9Wo4.2. Αυτές οι συνθέσεις μεταλλευμάτων συμβαδίζουν με μια λιθολογία Mg-ασύλου σεληνιακών υψιπεδων.

Ο Ash Shaqqah 002 διατηρεί επίσης άφθονες ενδείξεις για το βίαιο περιβάλλον πρόσκρουσης της επιφάνειας της σελήνης. Οι κρύσταλλοι σοκ-βούγας και φουσκάλες είναι διαδεδομένες, και οι πλάγιες κρύσταλλοι πηξίδων συχνά καλύπτουν τους τοίχους τους. Συμπληρωματικά Fe-Ni θειούχος και καμασίτης παρευρίσκονται επίσης. Αυτά τα χαρακτηριστικά υπενθυμίζουν ότι αυτό το πέτρωμα δεν σχηματίστηκε απλώς και παρέμεινε αδιατάρακτο στο φλοιό της σελήνης. Καταγράφει μια ιστορία κρυσταλλοποίησης σε γαιώδη μορφή που ακολούθησε από έντονη θραύση και θραύση από πρόσκρουση πριν τελικά εξορυχθεί από τη Σελήνη και μεταφερθεί στη Γη.

Ένα από τα πιο συναρπαστικά χαρακτηριστικά αυτού του μετεωρίτη: υδατικού τύπου μεταβολή στη Σελήνη!! Ίσως το πιο επιστημονικά ενδιαφέρον ζήτημα του Ash Shaqqah 002 είναι η παρουσία πορτοκαλίζουσας, μεταλλαγμένης ολιβίνης σε αρκετές πολυφασικές κλάστες. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό γιατί οι γύρω περιοχές περιέχουν φρέσκια, μη οξειδωμένη μέταλλα. Το Meteoritical Bulletin καταλήγει ότι η μεταβολή της ολιβίνης είναι απίθανο να προέλθει από ευρεία επιφανειακή γήινη αποχέτευση και αντίθετα πιθανότερο να συνέβη στη Σελήνη, προτού συναρμολογηθεί η μπρέκσια.

Τελευταία επιστημονική εργασία που παρουσιάστηκε στο 57ο Συνέδριο Σεληνο-Πλανητικής Επιστήμης επισημαίνει επίσης τη μεταλλευματική ολιβίνη στον Ash Shaqqah 002 ως απόδειξη ενδογενούς μεταβολής σε σεληνιακά μετεωρίτη, ενισχύοντας το επιστημονικό ενδιαφέρον αυτού του υλικού.

Ο Ash Shaqqah 002 ξεχωρίζει ιδιαίτερα γιατί συνδυάζει αρκετά χαρακτηριστικά που σπάνια συναντώνται μαζί σε έναν μετεωρίτη: αρχαίως ηφαιστιάζουσα φλοιώδη μάζα της σελήνης + troctolitic ανωρνόσιτο Mg-suite + πρόσκρουση θραύσης + σοκ-βούγες + άφθονη ολιβίνη + ένδειξη προ-γήινης υδατικής μεταβολής.

Οι τελευταίες τρεις εικόνες απεικονίζουν x10 εικόνες από μερικούς από τους σκούρους γωνιώδεις κλάστες αυτού του δείγματος (πιθανώς υδατικά μεταλλοποιημένα φιλλοσιλικά).

Είμαι μέλος της Meteoritical Society (#7743) και της Global Meteorite Association (#G0129) και συλλέγω μετεωρίτες για περισσότερα από 16 χρόνια.