Tijs Dragtsma (1992) - Hitchcock in Half Light

Το πρόσωπο έρχεται πρώτα, και σχεδόν τίποτα άλλο. Από μια επιφάνεια που βρίσκεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στο μαύρο, το προφίλ του Χίτσκοκ χτίζεται από ένα πεδίο λεπτών γρατζουνιών που συλλέγονται πυκνά πάνω στο μέτωπο, τη φαρδιά μύτη, το διάσημο πηγούνι, έτσι ώστε τα χαρακτηριστικά να φαίνονται να πιέζονται προς τα μπρος από το σκοτάδι αντί να κάθονται πάνω σ’ αυτό. Ο οφθαλμικός κόγχος, το κενό κάτω από τη γνάθο, η μακρινή πλευρά του προσώπου παραμένουν ανέγγιχτα και εξαφανίζονται σε καθαρό μαύρο, έτσι ο άντρας διαβάζεται όχι ως φωτογραφία αλλά ως παρουσία αιχμαλωτιζόμενη σε μεσαία στροφή, παρακολουθώντας και being watched ταυτόχρονα.

Πίσω του ο κόρακας είναι μόλις ορατός. Το σώμα του προτείνεται από τη μικρότερη δυνατή συγκέντρωση γραμμών κατά μήκος ενός φτερού, ένα δάχτυλο γαντζωμένο στον ώμο, τα υπόλοιπα αφήνονται στο σκοτάδι ώστε να νιώθει περισσότερο σαν κάτι που έχει καθίσει εκεί χωρίς να αυτοανακοινωθεί πλήρως. Αυτή η περιοριστικότητα φέρνει τη δική της ένταση, την αίσθηση ενός παρατηρητή που βρίσκεται λίγο έξω από τη εστίαση, γεγονός που ταιριάζει καλύτερα σε κανένα αντικείμενο από αυτό.

Ουδεμία μπογιά. Ουδεμία εκτύπωση. Ουδεμία μελάνη. Εικόνα ξυσμένη στην επιφάνεια του ακρυλικού γυαλιού, ένα πεδίο από μεμονωμένες γραμμές που πιάνει και κρατά στο φως αντί να αντανακλά ομοιόμορφα, ώστε το πρόσωπο να φαίνεται ότι φέγγει εσωτερικά ακόμη και όταν το φόντο αρνείται να αποκαλύψει οτιδήποτε.

Η εικόνα είναι πάντα παρούσα, ορατή σε καθαρό φως ως ήσυχο πεδίο υφής πάνω από το μαύρο. Το φως δεν τη δημιουργεί. Την οξύνει, ώστε υπό άμεση πηγή οι οζώδεις ριζές του προσώπου να δέχονται το φως και η αντίθεση να βαθαίνει, ενώ από άλλη γωνία το ίδιο πρόσωπο επιστρέφει στην ηρεμία χωρίς ποτέ να χάσει το σχήμα του.

Ο Χίτσκοκ έχτισε μια καριέρα πάνω σε αυτόν ακριβώς τον τύπο ματιάς, το κοινό οπούκαθώς παρακολουθεί έναν άνδρα που είναι πάντα, με τη σειρά του, παρακολουθώντας κάτι άλλο, συχνά κάτι δυσοίωνο καταχαιμένος λίγο πίσω από έναν ώμο. Εδώ η επίσημη γλώσσα του έργου γίνεται επέκταση αυτής της ιδέας: ένα πορτρέτο που πρέπει να ψαχτεί στο σκοτάδι, χτισμένο από φθορά αντί από φως, ενός ανθρώπου που καταλάβαινε καλύτερα από τους περισσότερους πόσο σημαίνει αυτό που επιλέγει να μη φανερώσει ένα καρέ.

Αυτό το κομμάτι συνεχίζει τη σειρά Art with Scratch από τον Tijs Dragtsma, στην οποία οι εικόνες συνιστώνται μέσω ελεγχόμενης φθοράς στην επιφάνεια αντί για χρώμα ή εκτύπωση. Μία οπτική γλώσσα όπου η φθορά δεν είναι καταστροφή, αλλά δομή.

"Αυτό που δεν φαίνεται παρακολουθεί ακόμα εσένα."

Σχετικά με το Art with Scratch

Το Art with Scratch αποτελεί ένα σώμα έργων όπου η εικόνα δεν σχεδιάζεται, αλλά απελευθερώνεται. Χαραγμένη γραμμή-γραμμή σε μια βαθιά μαύρη επιφάνεια, κάθε έργο εμφανίζεται μέσω αμέτρητων ακριβών χαράξεων που πιάνουν το φως και φέρνουν τη μορφή από το σκοτάδι.

Από απόσταση, η εικόνα φαίνεται σχεδόν φωτογραφική. Δυνατή, αναγνωρίσιμη και γεμάτη παρουσία. Ωστόσο, κοντά, το έργο διαλύεται σε ένα πυκνό πεδίο από μεμονωμένες γραμμές. Λεπτές, εύθραυτες και σχεδόν ελαφριές. Το οτιδήποτε φαινόταν στέρεο αποκαλύπτεται ως ευαίσθητο δίχτυ γραμμών, κάθε μία συνειδητή κίνηση, κάθε μια ουσιώδη για το σύνολο.

Ο φωτισμός δεν δημιουργεί την εικόνα. Την οξύνει. Το μαύρο υλικό απορροφά, ενώ οι γραμμές που χαράσσονται αντανακλούν. Καθώς το φως μετακινούνται κατά μήκος της επιφάνειας, η εικόνα ζωντανεύει. Από τη μια γωνία το σώμα παραμένει ξεκάθαρο και ορισμένο. Από την άλλη, μαλακώνει και επιστρέφει στην ακινησία από την οποία προήλθε, χωρίς ποτέ να εξαφανιστεί. Κάτω από ένα επικεντρωμένο φως, η αντίθεση βαθαίνει και η εικόνα παίρνει μια γλυπτική, σχεδόν φωτεινή ποιότητα.

Αυτό που κάνει αυτό το μέσο τόσο ελκυστικό είναι η ήρεμη έντασή του. Η πράξη του χαράξιματος είναι άμεση και μη αναστρέψιμη. Κάθε γραμμή είναι απόφαση που δεν μπορεί να αναιρεθεί. Ωστόσο το αποτέλεσμα δεν είναι σκληρό. Είναι οικείο, ατμοσφαιρικό και ζωντανό με κίνηση. Η σκληρότητα μετατρέπεται σε απαλότητα. Η καταστροφή μετατρέπεται σε δημιουργία. Η απουσία μετατρέπεται σε παρουσία.

Σε έργα όπως αυτό το πορτρέτο, το σχέδιο δεν παραμένει ποτέ πλήρως σταθερό. Μέσω της αλληλεπίδρασης γραμμής, φωτός και σκιάς, η εικόνα μετακινείται με την προοπτική και τη ατμόσφαιρα. Σε ορισμένες στιγμές το θέμα φαίνεται να προβάλλει προς τα έξω από το μαύρο. Σε άλλες, επιστρέφει στην ακινησία. Είναι μέσα σε αυτή την κίνηση, ανάμεσα στην οξύτητα και την ηρεμία, που το έργο ζωντανεύει.

Όπως όλα τα υλικά που αγγίζει ο χρόνος, η επιφάνεια φέρει τη δική της ήσυχη ζωή. Κάθε χάραξη κρατά μια στιγμή, μια ανάσα, ένα χέρι-κήνηση. Μαζί σχηματίζουν όχι μόνο μια εικόνα, αλλά μια παρουσία, μια παρουσία που συνεχίζει να αποκαλύπτεται με κάθε αλλαγή φωτός.

Σχετικά με τον Καλλιτέχνη

Με λένε Tijs Dragtsma, ιδρυτής του TD Fine Art Studio.

Ως καλλιτέχνης με ωθεί μια σταθερή επιθυμία να εξερευνώ νέες οπτικές γλώσσες. Δεν βλέπω τέχνη ως ένα σταθερό στυλ, αλλά ως έναν εξελισσόμενο χώρο ανακάλυψης όπου υλικό, δομή, φως και συναίσθημα συναντώνται.

Η δουλειά μου συνήθως ξεκινά με μια απλή ερώτηση. Πώς μπορεί ένα υλικό να μιλήσει με έναν καινούργιο τρόπο. Πώς μπορεί η σκληρότητα να γίνει οικειότητα. Πώς μπορεί η ακρίβεια να δημιουργήσει συναίσθημα. Αυτή η αναζήτηση βρίσκεται στην καρδιά όλων όσων δημιουργώ.

Μέσα στο TD Fine Art Studio, κάθε σώμα έργου προσεγγίζεται ως δικός του κόσμος, με τη δική του λογική, ατμόσφαιρα και οπτική ταυτότητα. Κάποια έργα χτίζονται μέσα από ρυθμό, επανάληψη και δομή. Άλλα εμφανίζονται μέσω απουσίας, σκιάς, αντανάκλασης ή έντασης. Ό,τι τα ενώνει είναι μια κοινή δέσμευση στην πρωτοτυπία, τη σαφήνεια και την συναισθηματική παρουσία.

Με μαγνητίζει ο αντίθεση. Ανάμεσα στην ισχύ και την ασάφεια. Ανάμεσα στον έλεγχο και το αίσθημα. Ανάμεσα σε ό,τι είναι ορατό και σε ό,τι μένει ανοιχτό στην ερμηνεία. Ο στόχος μου δεν είναι απλώς να φτιάξω μια εικόνα, αλλά να δημιουργήσω ένα έργο που κρατά την προσοχή, προσκαλεί την αναστοχασμό και συνεχίζει να αποκαλύπτεται με τον χρόνο.

Το TD Fine Art Studio είναι ο χώρος όπου αυτές οι εξερευνήσεις μαζεύονται. Δεν είναι απλά ένα στούντιο, αλλά ένα εξελισσόμενο καλλιτεχνικό σύμπαν διαμορφωμένο από περιέργεια, ακρίβεια και την φιλοδοξία να δημιουργήσει έργα που αισθάνονται διακριτά, συνειδητά και ζωντανά.