Eileen Nisbet (1929-1990) - Oval

Υπέροχη και πολύ σπάνια προς πώληση πορσελάνινη σύνθεση τέχνης assemblage από τη γνωστή βρετανή πρωτοπόρο κεραμίστρια Eileen Nisbet. Αυτό το κομμάτι φέρει μικροσκοπικές με inlays χρωμάτων και κυλινδικά στοιχεία πορσελάνης ως συνδετικά μεταξύ πολυάριθμων διαφορετικού σχήματος και προσανατολισμού εξαιρετικά λεπτών πορσελάνινεων φύλλων.
Δύο παρόμοια έργα πωλήθηκαν από το οίκο δημοπρασιών Phillips με περισσότερα από 5000 δολάρια.

Eileen Nisbet: Κεραμική Γλυπτική. Σύντομη Εισαγωγή.

Σε μια περίοδο που κυριαρχούσε η χρηστική αγγειοπλαστική, η αφαιρετική κεραμική γλυπτική της Eileen Nisbet την τοποθέτησε ανάμεσα στους πιο καινοτόμους κεραμικούς δημιουργούς της εποχής. Το έργο της εκτέθηκε ευρέως τόσο στο Ηνωμένο Βασίλειο όσο και διεθνώς, και ήταν επίσης μια εμπνευσμένη δασκάλα και κινητήρια δύναμη πίσω από το Τμήμα Κεραμικής στο σημερινό Central Saint Martins College of Art and Design στο Λονδίνο.

Μια καλλιτέχνης απόλυτης δέσμευσης· η παραγωγή της υπήρξε πολυάριθμη από τη μέρα που αποφοίτησε από τη σχολή τέχνης μέχρι τον θάνατό της.

Αυτή η ιστοσελίδα προορίζεται ως διδακτικός και πρακτικός πόρος για φοιτητές και ερευνητές και ως καταλογοποίηση του έργου μιας μοναδικής και σημαντικής καλλιτέχνιδας.

Eileen Nisbet: Ceramic Sculptor
1929 - 1990.
Ζωή και Έργο.

Η Eileen Nisbet κάλυψε ένα μοναδικό χώρο στην κεραμική του 20ού αιώνα. Σε μια περίοδο που η χρηστική αγγειοπλαστική κυριαρχούσε, το έργο της διέφερε από εκείνο των συνομηλίκων της. Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια της ζωής της ανέπτυξε έναν αξιοσημείωτα τρόπο εργασίας με πορσελάνη και θα μπορούσε να ειπωθεί ότι ήταν ένας από τους πιο καινοτόμους κεραμικούς της εποχής. Ως αναγνώριση τούτου, παραδείγματα της κεραμικής της γλυπτικής αγοράστηκαν για πολλές ιδιωτικές και δημόσιες συλλογές.

Ως παιδί, μεγάλωσε στο Βόρειο Λονδίνο και στα αρχικά της δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος, της ζητήθηκε να μετακομίσει στο σταθμό λεωφορείων για εκκένωση· ωστόσο, την τελευταία στιγμή αποφάσισε να εξαφανιστεί και επέστρεψε στην οικογένειά της για να μείνει στο Λονδίνο κατά τη διάρκεια του Blitz. Στα διαμορφωτικά της χρόνια έγιναν στενές με τον αδερφό της James Hull, ο οποίος είχε πάθος για τη ζωγραφική και, στις αρχές της δεκαετίας του 1950, εξελίχθηκε σε έναν από τους πρώτους βρετανούς αφηρημένους ζωγράφους στην αιχμή της πρωτοπορίας. Μέσω της επιρροής του James, η Eileen ανέπτυξε μια λατρεία για τη σχεδίαση, την αφηρημένη τέχνη και τη διδασκαλία της Bauhaus. Υπέβαλε αίτηση στο Hornsey College, το τοπικό της σχολείο τέχνης, αλλά μετατράπηκε από το παραδοσιακό τμήμα ζωγραφικής σε κεραμική και βιτρώ. Εκεί γνώρισε τον συνάδελφο φοιτητή Michael Casson, με τον οποίο θα δημιουργούσε μία ζωή φιλία. Μετά στο Central School of Art πήρε το Basic Art course, υπό τον William Turnbull, ακολούθησε το NDD Ceramics course με δάσκαλο τον Kenneth Clark. Ωστόσο, οι φιλοδοξίες της ως φοιτήτριας ήταν να γίνει ζωγράφος και οι ευρύτερες ανησυχίες της για τη ζωγραφική, το σχέδιο και τη γλυπτική παρέμεναν ο βασικός πυρήνας του έργου της. Το ενδιαφέρον αυτό συνέχισε μετά την αποφοίτησή της το 1963, καθώς συνέχισε να κατασκευάζει κεραμικά, αλλά μέσα από πειράματα με το σχέδιο κατευθείαν στο πηλό, βρήκε ότι μπορούσε πραγματικά να εκφραστεί.

Αυτός ο Διάγραμμα υποδεικνύει την εμφάνιση νέου έργου καθώς το κατασκεύαζε, σε ορισμένες περιόδους της καριέρας της. Η σημασία του θα γίνει σαφής καθώς προχωράτε στο κείμενο.

Αν και αγαπούσε τα αγγεία, η Nisbet δεν απόλαυσε το ριξίδι τους στον τροχό. Κάνοντας ένα επίπεδο, συμπιεσμένο πιάτο, παρήγαγε ένα απαλά καμπυλωτό τοπίο πάνω στο οποίο μπορούσε να πειραματιστεί με αρκετές απλές σχεδιαστικές γραμμές. Αυτές προέρχονταν αρχικά από τη γραμμή που δημιουργείται από την μεταβαλλόμενη στάθμη του νερού καθώς κινείται γύρω από το εσωτερικό ενός κεκλιμένου δοχείου και την επιρροή του έργου του Paul Klee, παίρνοντας μια γραμμή για βόλτα. Η τελειότητα ενός πλούσιου, ημι-ματ μελιτζανί γλάσο και η χαρακτηριστική σαφήνεια των γραμμικών σχεδίων που τονίζονται με έντυπα με βαθιά καφέ/μαύρα οξείδια, έκαναν αυτά τα πιάτα πολύ δημοφιλή - (βλ. Dish/D1271).

Σε ένα επεισόδιο του Michael Casson’s The Craft of the Potter (BBC) φαίνεται να φτιάχνει κάποιες από αυτές τις γραμμές σε ένα πιάτο. Μιλά σύντομα για τη σχέση μεταξύ της ομαλής καμπύλης του πιάτου και της γραμμωτής γραμμής, γυρίζοντας το πιάτο στο ένα χέρι και κατευθύνοντας το εργαλείο με το άλλο.

"Αποφασίζοντας αυτή τη μορφή και τη χρήση της τεχνικής χαρακτικής ή γραμμής, βρήκα ότι έπρεπε να μάθω πόσο απότομη είναι αυτή η καμπύλη, πόσο γρήγορα ανεβαίνει ενώ κόβεται μια γραμμή, για να παράγω καμπύλες και ευθείες γραμμές κατόπιν παραγγελίας. Ήθελα ο στολισμός να είναι ένα είδος ψυχαγωγίας ώστε αν δεις μόνο το ήμισυ του διακοσμού με μια ματιά, να σε κάνει να θέλεις να δεις τι συμβαίνει από την άλλη πλευρά." EN. The Craft of the Potter BBC 1976.

Η ακούραστη ρευστή γραφή αποτελεί μια μαγνητική θέαση και δείχνει την καλλιτέχνιδα απολύτως με το μέσο της και την προσωπική της όραση, αν και μέχρι τότε είχε προχωρήσει σε μια τελείως διαφορετική μορφή έργου.

Ήταν η μεταστροφή της Nisbet στη πορσελάνη το 1975 που οδήγησε στην πιο καινοτόμο και γόνιμη περίοδο της καριέρας της. Με προϋπολογισμό την εργασία της με αυτό το μέσο, πάντα θεωρούσε το υλικό περιοριστικό και απέρριπτε τη «πολυτιμότητά» του, αλλά ύστερα από την επιμονή του Pan Henry στην Casson Gallery να συμμετάσχει σε έκθεση πορσελάνης, αποδέχθηκε την πρόσκληση ως πρόκληση. Το νέο μέσο απαιτούσε εντελώς διαφορετική προσέγγιση εργασίας, η στενή δομή της καμμένης πορσελάνης δίνει τη δυνατότητα για αντοχή και λεπτότητα μέχρι σημείου διάφανο. Διαπίστωσε ότι μπορούσε να μεταχειρίζεται σχεδόν όπως χαρτί. Αφού κατασκεύασε μια σειρά πορσελάνινα μπολ με φαρδιά, επίπεδα άκρα, αποφάσισε να εγκαταλείψει όλα τα λειτουργικά στοιχεία και να πειραματιστεί με επιφάνειες επίπεδων επιφανειών. Αυτά αναποδογυρίστηκαν για να διαμορφώσουν μια γλυπτική γλώσσα, την οποία θα ανέπτυσσε τα επόμενα δεκαπέντε χρόνια.

Παλαιότερα επίπεδα έργα από το 1975 έως 1977 δεν είχαν χρώμα, βασίζονταν στο φως και τη σκιά που δημιουργήθηκαν από ποικίλα πάχη πηλού και την αλληλεπίδραση με οπές, κυκλικούς εσοχές και σχισμές. Με ελάχιστες εξαιρέσεις αυτά τα έργα ήταν αφηρημένες κατασκευές. Οι γλυπτικές σύνθετες θα προβλήθηκαν με φώτισμα από πίσω, ώστε να συνδυαστούν τα διακοσμητικά χαρακτηριστικά με την επιπλατινή ποιότητα του πορσελάνιου (βλ. FishForm/E1152 από το Light and Plane section). Εκτός από την ομορφιά τους και τις καινοτόμες τεχνικές τους ποιότητες, αυτή η περίοδος εργασίας είναι επίσης αξιοσημείωτη για τους στενούς συνδέσμους με την παλιότερη εκπαίδευσή της σε βιτρό· εργασία με φως και δισδιάστατες επιφάνειες σε μια τρισδιάστατη επικράτεια.

Μετά από προσεκτικά πειράματα για να καούν λεπτές φέτες χωρίς σκισίματα ή παραμορφώσεις, η βασική τεχνική που ανέπτυξε ήταν της συνσύνθεσης (assemblage). Τα τελικά σχήματα, που έπρεπε να καούν επίπεδα, τοποθετούνταν σε στρώσεις κατακόρυφα συν bonding τουρμπιλίνα πορσελάνης ανάμεσα σε αυτά. Την εποχή εκείνη ο ομολογούμενος συνδετικός τρόπος θεωρήθηκε προσβολή αν και σήμερα η χρήση ισχυρού συνδετικού σε κεραμική γλυπτική είναι λίγο πιο συνηθισμένη.

Δούλεψε με επιμελή και μεθοδικό τρόπο, και ήταν πολύ οικονομική. Αρχικά, κάθε μέρος ενός γλυπτού φτιάχνονταν έτσι ώστε να σχετίζεται με άλλα κομμάτια στη δουλειά, αλλά συχνά ο τόπος τους στη τελική σύνθεση μεταβαλλόταν από αυτόν που είχε αρχικά προβλεφθεί. Επίσης ήταν σημαντικό το έργο να είναι φυσικά σταθερό όταν τοποθετούνταν σε τραπέζι, μια παράμετρος που συχνά αντιβαίνει στην αισθητική. Η διαδικασία συναρμολόγησης ήταν κάτι που η Nisbet έκανε τεράστιων προσπαθειών για να το φέρει σε σωστό επίπεδο, περιστασιακά τα μέρη ξαναέφτιαχναν με λεπτές αλλαγές και οι πρώτες απόπειρες έμπαιναν σε αποθήκευση.

"Όταν βάζεις τα σχήματα μαζί, υπάρχει μια πολύ λεπτή γραμμή ανάμεσα σε αυτό που φαίνεται καλό και σε αυτό που δεν φαίνεται. ...Ξεκινώντας με ένα συγκεκριμένο σχήμα σημαίνει ότι πρέπει να βρεις τους άλλους που θα το συνοδεύσουν και όλα πρέπει να αντισταθμίζονται αισθητικά και φυσικά. Να εξευρεθούν αυτές οι σχέσεις μπορεί να είναι αρκετά δύσκολο." EN. Studio Porcelain by Peter Lane.

Με το να ωθήσει τα όρια του νέου υλικού, η Nisbet θεώρησε ότι αν και οι ποιότητες της πορσελάνης ήταν ακόμα σημαντικές, η διαφάνειά της ως τέλος καθαυτό δεν ήταν επαρκής. Πείρασε μια επιπλέον σειρά συνθέσεων, αρχικά αντιπαραβάλλοντας την ομαλή πορσελάνη με την τραχιά υφή λευκού, γκρογκωμένου στρώματος αργιλίου και στη συνέχεια χρησιμοποιώντας μόνο πορσελάνη αλλά σε παχύτερες πλάκες. Από το LargeGame/G1706 φαίνεται ότι όπως συνήθως ο στόχος δεν ήταν τόσο ένα παιχνιδιάρικο ανάμειγμα σχημάτων, αλλά όπως τα πιάτα, μια ώθηση για τη δημιουργία πιο ενεργών τόπων πάνω στους οποίους γραμμές και επιφάνειες τραβούν το βλέμμα μέσα από το υπονοούμενο λαβύρινθο των στοιχείων τους.

Το Large Game είναι ένα από τα πρώτα γλυπτά που φέρουν χρωματιστές επιστρώσεις. Μέσα στους περιορισμούς του υλικού, έπρεπε να σχεδιαστεί μια περιορισμένη παλέτα με ήπιους χρωματικούς τόνους με προσεκτικά ισορροπημένο φάσμα.

Το 1978 ξεκίνησαν τα πρώτα επίπεδα στέρεων μορφών πορσελάνης, συνεχίζοντας τη θεματική των επιφάνειων αλλά ενσωματώνοντας τη στρογγυλεμένη σιλουέτα και λεπτομέρειες της άκρης μεταφρασμένες από την αγγειοπλαστική - (βλ. PotWithLip/P930).

"Τα μπολ προέκυψαν μέσα από ‘γραμμές επίπεδου’ που έκανα όταν σχεδίαζα βιτρίνες. Η σιλουέτα έπρεπε να μεταφέρει όλες τις σημαντικές λεπτομέρειες από μια μόνο οπτική γωνία. Αυτά τα κεραμικά μπολ (που для εμένα) είναι σαν σχέδια, επίπεδα, αλλά δείχνουν το σχήμα, τις ακμές, το εσωτερικό, τη λαβή με μια ματιά." EN. Studio Porcelain by Peter Lane.

'Αυτό το αγγείο δεν προορίζεται να περιέχει τίποτα, οπότε δεν χρειάζεται να το κάνω στρογγυλό ή να ενώσω τις πλευρές μου. Η οπτική μου εικόνα είναι πιο καθαρή με αυτόν τον τρόπο.' EN. Δήλωση για Anatol Orient. 1983.

Η Nisbet συνέχισε να χρησιμοποιεί χρώμα σε μικρές περιοχές για να ελκύσει και να εστιάσει το βλέμμα. Πρώτα το μοτίβο Bulls Eye στο HorizontalFlower/F743 και στη συνέχεια, κυριότερα σε ρίγες στο Flyer/P436, που abstractioned την ιδέα του διακόσμου ώστε να πετάξει από το αγγείο σαν σημαία.

"Το χρώμα χρησιμοποιείται παροδικά, ως υπόδειξη χρώματος, ένα μίγμα χρώματος, μια επίγνωση, παρά για να προσδιορίσει 'Αυτό είναι ένα μπλε μπολ'". EN.

'Οι ζωγραφισμένες ρίγες χρησιμοποιούνται σε μια προτεινόμενη στρογγυλή μορφή του αγγείου ή σχήματος μπολ με γραφικό τρόπο και γίνονται μια άλλη μορφή όπως μια σημαία, που πετά από το αγγείο και δίνει μια αίσθηση κίνησης σε μια στατική μορφή.' EN. Δήλωση για Anatol Orient. 1983.

Η έμπνευση για τα γλυπτά αυτής της περιόδου προήλθε από διάφορες πηγές αλλά ιδιαίτερα από αεροπλάνα, προπέλες, μορφές λουλουδιών και τα αγγεία, τα οποία ήταν πάντοτε αγαπημένα. Γενικά, ωστόσο, οι επιρροές της προέρχονταν από εμπειρίες, παρά από συγκεκριμένα θέματα. Βρήκε οπτική αξία σε τα περισσότερα πράγματα, ακόμη και σε καθημερινά και φαινομενικά ασήμαντα αντικείμενα διερευνούσε μέσω εκτεταμένων σχεδίων φακέλων. Αυτή η πειθαρχία της παρατήρησης και κατανόησης βρισκόταν στην ρίζα όλου του έργου της. Κάποιες σελίδες του σκίτσου της δίνουν μια ματιά στις μεθόδους εργασίας και στην ανάπτυξη των ιδεών.

Η ποιότητα που είναι κοινή στο έργο της Eileen Nisbet καθ’ όλη τη διάρκεια της καριέρας της ήταν το αφοριστικό της μορφής προς την ουσία της. Τα κομμάτια της πήγαιναν να καταγράψουν τη διάθεση ενός αντικειμένου, παρά την εικόνα του. Από τα καλλιεργητικά GerminatingSeed/F759 γλυπτά γράφει –
'Αυτό το γλυπτό δεν αντιπροσωπεύει ένα λουλούδι, ούτε είναι ένα 'νέο' λουλούδι, αλλά αφορά ένα λουλούδι. Περιέχει ορισμένες ιδέες για ένα φυτό από έναν σπόρο με μια μόνο κύρια ρίζα, που μεταμορφώνεται σε ανθό, εκφύεται σε άνθος, δείχνοντας πρώτες ενδείξεις χρωματιστών πετάλων. Στο μυαλό, η ρίζα μετατρέπεται σε έναν κυλιόμενο βλαστό.' EN. Δήλωση για Anatol Orient. 1983.

'Με τα aeroform κομμάτια προσπαθούσε να επιτύχει ένα αίσθημα κίνησης ώστε «…ακόμη και αν το αντικείμενο δεν έχει δύναμη κίνησης, να φαίνεται ότι μόλις έχει προσγειωθεί ή ότι πρόκειται να απογειωθεί.» EN. Studio Porcelain by Peter Lane.

Συνδυασμός του ενθουσιασμού της Nisbet για τη δημιουργία μεγαλύτερων έργων και των αυξανόμενων αιτημάτων από διεθνείς επιμελητές οδήγησε σε ανάγκη κατασκευής των γλυπτών πιο ανθεκτικών. Μεγαλύτερες, λεπτές κατασκευές θα ήταν λιγότερο ανθεκτικές σε θραύση κατά τη μεταφορά, οπότε οι πλάκες είχαν παχυνθεί ανάλογα με το μέγεθός τους και πλέον δεν κορυφοηγούνταν στις άκρες. Αυτή η παχύνση των επιπέδων άνοιξε περισσότερες δυνατότητες για την επεξεργασία των ακρών, ιδιαιτέρως την ανάπτυξη μιας εγκάρσια εύκαμπτης ακμής σε BowlWithRainbow/P1187 και αργότερα σε γυναικείες μορφές, αλλά που πρωτοεμφανίστηκε στο SimpleOval/E1119 το 1978.

Η αναζήτηση νέων υλικών και τεχνικής βελτίωσης έγινε εγγενές μέρος της διαδικασίας κατασκευής. Μετά από σειρά δοκιμών με διάφορες προσθήκες για να δώσουν μια ματ επιφάνεια, η Nisbet έμαθε ότι κεραμικά γαλαζώματα που πρόσφατα είχαν γίνει διαθέσιμα θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε πορσελάνη για να επιτύχουν φωτειλά διαφανή χρώματα παρόμοια με τα υδατογραφικά. Μεγάλη η αντίθεση των παραδοσιακών κεραμικών, από το 1985 και μετά θα χρησιμοποιούσε εξ ολοκλήρου κεραμικό γαλάζωμα για εφαρμοσμένο χρώμα (βλ. WingAndLoopHandledJugs/P452).

Ειδικά ανεπτυγμένα στοιχεία μπαγκέτ-στυλ σε σπασμένα κομμάτια, χρησιμοποιήθηκαν σε επιδράσεις σε ορισμένα μεταγενέστερα τύπους καρτών, αντίθεση με τη ζωγραφική και την έντυπη γραμμή. Οι λαμπεροί χειρισμοί με το χέρι καθίστατο δυνατός με τη λεπτή ρύθμιση της θερμοκρασίας καύσης, φέρνοντας λεπτά και ποικίλα σκιά σε επίπεδες επιφάνειες. Το «Loop Handled Jug» έχει λυρική στροφή στο χειμώνα και ShardJugOnTable/P1636 έχει μια άκρη που διαμορφώνεται στην υπόλοιπη επίπεδη επιφάνεια του σώματος.

Επιλεγμένες φυσικές κεραμικές σχάρες από την μεταμορφωμένη χρησιμότητα Γεωργίας του Nisbet ενσωματώθηκαν ως σκιές ή οπισθοφάσεις σε αρκετά κομμάτια, συμπεριλαμβανομένου του «exquisite BoatBowlWithLip/P986» από το 1988, που επίσης διαθέτει λεπτομερή επιφανειακή εργασία πλήρωσης των χαραγών με πολύ χοντρό αμμοχρώμα με χρωματιστή επίστρωση. Οι τεχνικές που κρύβονται στην υφή του χρώματος στο VesselWithLip/P1144 και σε πολλά από τα αγγεία που κατασκευάστηκαν το 1989 και το 1990, ανήκουν περισσότερο στον κόσμο του καλού καλλιτέχνη και του χαράκτη.

«Αγαπώ τα αγγεία - αν και ποτέ δεν τα φτιάχνω - ειδικά τα στρογγυλά. …Οι άνθρωποι συνήθως σκέφτονται τους κεραμίστες ότι φτιάχνουν πράγματα που είναι στρογγυλά, στον τροχό ή με το χέρι. Το θεωρώ πολύ περιοριστικό, οπότε συνήθως χρησιμοποιώ τον πηλό για ό,τι μου επιτρέπει να κάνω. Μου αρέσει να σκέφτομαι τον πηλό ακριβώς ως ένα υλικό για έκφραση ιδεών." EN. Studio Porcelain by Peter Lane.

Ένα από τα τελευταίας λίστες έργα της είναι ένα απλό, επίπεδο ορθογώνιο πάνελ πορσελάνης πάνω στο οποίο έγινε ένα ζωγραφισμένο έργο (βλ. Painting/T1503). Αυτό θα σήμαινε την έναρξη μιας νέας σειράς, αλλά δυστυχώς η υγεία της επιδεινώθηκε. Ο θάνατός της ήρθε σε μια στιγμή που η καριέρα της Eileen συγκέντρωνε σαρωτική δυναμική, τόσο σε δημιουργική εξέλιξη όσο και σε αναγνώριση.

Το Central School of Art στο Λονδίνο (τώρα Central Saint Martins College of Art and Design) έχασε επίσης έναν από τους πλέον αφοσιωμένους και εμπνευστικούς δασκάλους τους, έναν ρόλο που κατείχε από το 1963 μέχρι το τέλος της ζωής της. Εκτός από την παροχή πρακτικής άμεσης βοήθειας, ο ενθουσιασμός και η ενσυναίσθησή της της έδωσαν τη δυνατότητα να εντοπίζει γρήγορα το πραγματικό δυναμικό ενός φοιτητή και να το εξάγει χωρίς να επιβάλλει τις δικές της ιδέες. Εκτός των καθηκόντων της ως Ανώτερη Καθηγήτρια, υπήρξε κινητήρια δύναμη στην ανάπτυξη του μαθήματος κεραμικής και είχε ισχυρές απόψεις για το τι θα έπρεπε να είναι ικανοί οι φοιτητές και τι θα έπρεπε να παρέχει το μάθημα σε αυτούς.

Η ευαισθησία και η αυτοεκτίμηση της Eileen Nisbet την έκαναν μια πολύ ξεχωριστή δασκάλα, αλλά ίσως αυτά τα χαρακτηριστικά συνέβαλαν και στις μετρημένες προσπάθειές της για αυτοπροβολή. Οι δεσμεύσεις της ήταν πρωτίστως προς το έργο της και τους φοιτητές της, και η εμπορική επιτυχία ήταν περισσότερο ένα παρεπόμενο παρά προτεραιότητα. Αυτό το στοιχείο του χαρακτήρα της και η μοναδικότητα του έργου της, σε συνδυασμό με τη στενή προβολή μέσων της κεραμικής εκείνης της εποχής, σημαίνει ότι η Eileen Nisbet έχει περιστασιακά παραβλεφθεί.

Αναφορές:

Peter Lane – Studio Porcelain Contemporary Design and Techniques. Pitman.