Αρχαία Αίγυπτος, Πτολεμαϊκή Μπρούντζος Κρεμαστό νόμισμα - Φαραώ Πτολεμαίος ΣΤ΄ (χωρίς τιμή ασφαλείας)

Ασημένιο μενταγιόν με νόμισμα του 2ου αιώνα π.Χ. του φαραώ Πτολεμαίου ΣΤ΄, του φύλακα της τελευταίας περιόδου ακμής της Αιγύπτου ως μεσογειακής δύναμης.

Και όλα ξεκίνησαν το 180 π.Χ., όταν πέθανε ο πατέρας του, Πτολεμαίος Ε΄. Από εκείνη τη στιγμή, ο εξάχρονος Πτολεμαίος ΣΤ΄ παρακολουθούσε τις ακροάσεις δίπλα στη μητέρα του, την εξαιρετική Κλεοπάτρα Α΄ τη Σύρα, κοιτάζοντάς την για να πάρει την έγκρισή της. Ώσπου, το 176 π.Χ., εκείνη πέθανε, οι Έλληνες σύμβουλοι ανέλαβαν την κηδεμονία του και του «πρότειναν» να επιδείξει αποφασιστικότητα απέναντι στη Συρία, μεταξύ άλλων…

Όπως, για παράδειγμα, να παντρευτεί την αδελφή του Κλεοπάτρα Β΄ μεταξύ 175 και 173 π.Χ. και να σχηματίσουν μια εξαιρετική κυβέρνηση μαζί με τον μικρότερο αδελφό του, τον Πτολεμαίο Η΄ «Φύσκο», τον οποίο ένας αυλικός έπεισε ότι ο μεγαλύτερος αδελφός του ήθελε να τον δηλητηριάσει. Όταν το έμαθε ο Πτολεμαίος ΣΤ΄, πήγε άοπλος κοντά του και τον αγκάλιασε μπροστά στους υπηρέτες.

Και καθώς η Αίγυπτος ήταν μια χώρα με ελληνική ελίτ και αιγυπτιακό λαό, χρησιμοποίησε τον χάλκινο χαλκό αυτού του μενταγιόν ως απαράμιλλο εργαλείο κοινωνικής ειρήνης: οι Έλληνες έβλεπαν σε αυτόν τον Δία, τον θεό του Ολύμπου, και οι Αιγύπτιοι τον Άμμωνα-Ρα, βασιλιά των θηβαϊκών θεών και προστάτη του φαραώ. Δες:

➤ στην εμπρόσθια όψη: προς τα δεξιά, η κεφαλή του θεού Δία-Άμμωνα-Ρα, με γενειάδα, μακριά, πυκνά και σγουρά μαλλιά, που πάνω τους φορά διάδημα, και κέρατα κριαριού που πλαισιώνουν τα αυτιά του·

➤ στο κέντρο και των δύο όψεων, το βαθούλωμα από τον τόρνο, όπου διαμορφωνόταν ο χάλκινος δίσκος προτού χτυπηθεί με τη μήτρα·

➤ στην οπίσθια όψη: προς τα αριστερά, απέναντι από ένα κέρας της Αμάλθειας, δύο επιβλητικοί αετοί, όρθιοι πάνω σε κεραυνό, με κλειστά φτερά. Στη δεξιά περιφέρεια, κάθετα: ΠΤΟΛΕΜΑΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ («Του βασιλιά Πτολεμαίου»).

Ένα νόμισμα με το οποίο μπορούσε κανείς να αγοράσει λίγο παστό ψάρι, μια γουλιά μπίρα κ.λπ. Κάθε πληρωμή θύμιζε ότι ο Πτολεμαίος ΣΤ΄, ο μεγαλοπρεπής Μακεδόνας πολεμιστής με την αριστοκρατική μύτη, τα μεγάλα μάτια, τα κοντά σγουρά μαλλιά και τις μακριές φαβορίτες, κυβερνούσε με την εντολή των θεών. Κόπηκε στο νομισματοκοπείο της Αλεξάνδρειας μεταξύ 180 και 145 π.Χ.

Παρεμπιπτόντως, αυτό το σοκολατί καφέ χρώμα είναι η πατίνα που του άφησε το πέρασμα περίπου 2.000 χρόνων.

Γιατί, φυσικά, η κοινή διακυβέρνηση με έναν παρανοϊκό, φιλόδοξο αδελφό, οι απειλές της Σελευκιδικής Αυτοκρατορίας και της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας, που δεν ήθελε να αφήσει έναν Πτολεμαίο να ελέγχει μόνος του τον πλούτο της Αιγύπτου, γιατί αυτό θα δημιουργούσε προβλήματα… Πρόσεξε:

◉ από το 170 έως το 168 π.Χ. – Ο Σελευκίδης βασιλιάς Αντίοχος Δ΄ Επιφανής αιχμαλωτίζει τον Πτολεμαίο ΣΤ΄ επειδή είχε εισβάλει στην Κοίλη Συρία, αλλά ο Ρωμαίος πρεσβευτής, ο επιφανής Γάιος Ποπίλιος Λαινάς, σώζει τον Πτολεμαίο ΣΤ΄·

◉ το 164 π.Χ. – Ο Πτολεμαίος Η΄ έδιωξε τον Πτολεμαίο ΣΤ΄, ο οποίος έφτασε στη Ρώμη ντυμένος σαν ζητιάνος, κάνοντας τους Ρωμαίους συγκλητικούς να ντραπούν και εξασφαλίζοντας την υποστήριξή τους για να ανακτήσει την Αίγυπτο και την Κύπρο·

◉ το 163 π.Χ., καθώς ο Πτολεμαίος Η΄ δεν ήταν ικανοποιημένος που η Ρώμη τού είχε παραχωρήσει την Κυρηναϊκή (Λιβύη) και προσπάθησε να εισβάλει στην Κύπρο, ο Πτολεμαίος ΣΤ΄ τον νίκησε, αλλά του χάρισε τη ζωή, του υποσχέθηκε την πρωτότοκη κόρη του για σύζυγο και του επέστρεψε την Κυρηναϊκή.

Κι όμως, βρήκε χρόνο να:

- διπλασιάσει την αρχιτεκτονική κάτοψη του μεγαλοπρεπούς ναού του Κομ Όμπο, ώστε να τιμώνται ισότιμα ο κροκοδειλόμορφος θεός Σομπέκ και ο γερακόμορφος θεός Ώρος ο Πρεσβύτερος·

- επιβάλει την καλλιέργεια των εγκαταλελειμμένων κρατικών γαιών, για να αναζωογονήσει την οικονομία: «Γεωργικοί νόμοι», 165 π.Χ.·

- ενισχύσει το εμπόριο ανάμεσα στην Ινδία και την Αλεξάνδρεια, καθώς και την εξαιρετική επιστημονική παρακαταθήκη του Μουσείου και της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας.

Ώσπου, το 145 π.Χ., κατά τη μάχη εναντίον του Αλεξάνδρου Βάλα, στον ποταμό Οινοπάρα, ο επιβλητικός πολεμικός ελέφαντας του τρόμαξε το άλογο του Πτολεμαίου ΣΤ΄, που έπεσε και χτύπησε το κεφάλι του σε μια πέτρα. Πέθανε στο χειρουργικό τραπέζι τέσσερις μέρες αργότερα, μένοντας στην ιστορία ως ο πρώτος ασθενής με τραυματισμό στο κεφάλι που υποβλήθηκε σε θεραπεία κατά τη διάρκεια εκστρατείας.

«Κανένας από τους φίλους του δεν εκτελέστηκε από αυτόν και κανείς στην Αλεξάνδρεια δεν πέθανε εξαιτίας του.»

— Διόδωρος ο Σικελιώτης (Ιστορική Βιβλιοθήκη).

Ένα μενταγιόν με διαχρονικό σχέδιο, που σε κάνει κοινωνό της πολυτελούς Αιγύπτου και φέρνει φυσικά κοντά σου ανθρώπους, οι οποίοι ξεκινούν μαζί σου μια ουσιαστική συζήτηση — κάτι δύσκολο να συμβεί με τα σύγχρονα κοσμήματα.

Αποποίηση ευθύνης: Θα σου στείλω αυτό το αντικείμενο από την Ισπανία με συστημένη επιστολή και αριθμό παρακολούθησης. Αν το παραλάβεις σε περιοχή με ειδικό φορολογικό καθεστώς, το τοπικό τελωνείο μπορεί να το κρατήσει μέχρι να πληρώσεις κάποιο τέλος, και αυτό, ως πωλητής, δεν μπορώ να το ελέγξω.