Collectif - L'Algérie aux cent visages - 1955

Η Αλγερία με τα εκατό πρόσωπα

Αριθμητικό αντίτυπο σε Johannot.

Αυτό το έργο συγκεντρώνει 96 λογοτεχνικά κείμενα – αποσπάσματα πεζού ή ποιητικού λόγου – σε αντίστιξη με 96 φωτογραφίες σε ολιγοστοιχία υαλογραφίας πλήρους σελίδας. Η編集ική αρχή είναι εκείνη της μιας συνομιλίας ανάμεσα στη λογοτεχνία και τη φωτογραφία: σε κάθε εικόνα αντιστοιχεί ένα απόσπασμα κειμένου που σκιαγραφεί το ίδιο πρόσωπο της Αλγερίας. Οι συγγραφείς που καλούνται σχηματίζουν μια αξιοσημείωτη ανθολογία που διαπερνάει είκοσι πέντε αιώνες, από τον Σαλλούστρου, τον Βιργίλιο και τον Αυγουστίνο μέχρι τον Γκι ντε Μπουσέ, τον Αλφόνς Ντοτέ, τον Αντρέ Ζιν, τον Γουσταύ Φλομπέρ, τον Φράνσις Ζαμ, τον Ομάρ Χαγιάμ, τον Εμίλ Ανρί, τον Εμμανουέλ Ρομπλέ και τον Αλμπέρ Καμύ.

Η πλειοψηφία των φωτογραφιών ανήκει στον Μαρσέλ Μποβί (Νίκαια, 1904 – Παρίσι, 1997), ένας από τους μεγάλους του γαλλικού ανθρωπιστικού φωτογραφικού έργου, συνιδρυτής της Groupe des XV – μαζί με τον Ρομπέρ Ντοουσανού, τον Γουίλι Ρονις, τον Εντουάρ Μπουμπά και τον Ρενέ-Ζακ – που συνένωσε από το 1946 ως το 1957 τους σημαντικότερους φωτογράφους της μεταπολεμικής γαλλικής φωτογραφίας γύρω από ένα ιδεώδες ανθρωπισμού και μια αισθητική της καθημερινότητας. Άλλοι φωτογράφοι συνεισφέρουν στο άλμπουμ: Ofalac, Vetillard, Camilleri, Pinard, Salama. Οι εικόνες καλύπτουν ολόκληρη την επικράτεια της Αλγερίας – τοπία της Σαχάρας, αραβικές πόλεις, υψώματα, μεσογειακές ακτές –, την καθημερινή ζωή, τις αγορές, πορτρέτα γυναικών με νικάφι και παιδιών, σκηνές εργασίας στα χωράφια και στα εργοτάξια.

Δημοσιευμένο το 1955, το έργο εμφανίζεται σε ένα εξαιρετικά τεταμένο πλαίσιο: ο πόλεμος στην Αλγερία ξεκίνησε επίσημα στις 1 Νοεμβρίου 1954, με τις βομβιστικές επιθέσεις της Κόκκινης Τεσσαρακοστής. Η προφητεία του γενικού κυβερνήτη Ροζέρ Λεονάρντ – ευνοϊκή προς μια πολιτική ενσωμάτωσης –, και η επιλογή του έργου να γιορτάσει την ομορφιά και την ποικιλία μιας γαλλικής Αλγερίας τη στιγμή που διασχιζόταν, προσδίδουν σε αυτή τη δημοσίευση μια διάσταση ταυτόχρονης μαρτυρίας και βαθιά αμφίβολης, αντικατοπτρίζοντας τις αντιφάσεις μιας εποχής. Αυτό το «Βιβλίο-Χρυσό» της αποικιακής Αλγερίας αποτελεί σήμερα ένα οπτικό και λογοτεχνικό ντοκουμέντο πρώτης τάξης για την Αλγερία του τέλους της γαλλικής παρουσίας.

Η Αλγερία με τα εκατό πρόσωπα δημοσιεύεται στο Παρίσι από τις Arts et Métiers Graphiques το 1955, με επίμετρο/πρόλογο του Ροζέρ Λεονάρντ. Το έργο εκδίδεται υπό την αιγίδα της Διεύθυνσης Εσωτερικών και Καλών Τεχνών της Γενικής Κυβέρνησης της Αλγερίας. Παρουσιάζεται σε μεγάλο folio σε φύλλα (36 × 28 εκ.), με 96 οριζόντιες σελίδες υαλογραφίας πλήρους σελίδας και ένα σε κάθε σελίδα κείμενο αντίστοιχής σελίδας, με θήκη-θήκατρο και συρράφηση εκδότη σε μπλε ελαφρώς γαλάζιο έντυπο. Υπολείμματα τριβής και παλαιές κηλίδες στην θήκη, το χαρτί της θήκης έχει μεταβληθεί.