Ένα κεφάλι από τερακότα. - Akan - Γκάνα (χωρίς τιμή ασφαλείας)

Αυτό το Akan κεφάλι θυμιατικής μαρμάρινης μνημειακής κεφαλής ανήκει σε μια μακρόχρονη τελετουργική παράδοση στην οποία γλυπτά κεφάλια και μορφές δημιουργούνταν για να τιμήσουν αποθανόντες ηγεμόνες, μητέρες-βασίλισσες και άλλα άτομα υψηλής θέσης. Τέτοιου είδους έργα, συχνά αναφερόμενα ως nsodie, συνδέονταν ιδιαιτέρως με τους Akan κοινότητες στη σημερινή Γκάνα και τοποθετούνταν σε ιερούς ταφικούς ή νεκροταφικούς χώρους γνωστούς ως asensie. Εκεί αποτελούσαν μέρος ευρύτερων συνόλων που τιμούσαν διαδοχικές γενιές σημαντικών προγόνων. Incl stand.

Το παρόν κεφάλι διακρίνεται από τον έντονο ανεξάρτητο χαρακτήρα του προσώπου του. Η ευρεία δομή του προσώπου, τα βαριά εξογκωμένα φρύδια, τα στενά μάτια, η σημαντική μύτη, το μικρό στόμα και τα έντονα μάγουλα έχουν μοντελοποιηθεί με σημαντική οικονομία. Η μικρή ασυμμετρία των χαρακτηριστικών συμβάλλει στην εντύπωση μιας συγκεκριμένης ανθρώπινης παρουσίας αντί για ένα πλήρες τυποποιημένο ή ιδεαλισμένο τύπο. Κοιτώντας από τη γωνία, η προβολή των φρυδιών, της μύτης, των χειλιών και του πτερού δίνουν στο κεφάλι μια ιδιαίτερα ισχυρή γλυπτική γραμμή προφίλ.

Οι μνημειακοί Akan κεφαλιές δεν μπορούν να ταξινομηθούν απλώς ούτε ως προσωπογραφίες με το δυτικό σύγχρονο νόημα ούτε ως καθαρά ιδεαλιστικές απεικονίσεις. Ιστορικά στοιχεία δείχνουν ότι σε ορισμένες περιπτώσεις οι γλύπτες παρατηρούσαν το άτομο κατά τη ζωή του ή της ζωής της, και τα ατομικά φυσικά του/της χαρακτηριστικά, τα χτενίσματα, οι ουλές και άλλα διακριτικά στοιχεία θα μπορούσαν να ενσωματωθούν στο τελικό γλυπτό. Ταυτοχρόνως, ο αποθανών απεικονιζόταν σύμφωνα με εγκατεστημένες αρχές αξιοπρέπειας, αυτοκυριαρχίας, ομορφιάς και κοινωνικής θέσης. Έτσι η απεικόνιση συνδύαζε την προσωπική αναγνώριση με μια ιδεαλισμένη απεικόνιση κατάλληλη για έναν σημαντικό πρόγονο.

Η μοναδικότητα που εμφανίζεται σε αυτό το κεφάλι ενδέχεται να είχε σημαντικό αντίκτυπο. Τα ασύμμετρα μάτια, το ιδιαίτερο σχήμα της μύτης και του στόματος, η ευρύτητα της γνάθου και ο ακανόνιστος τρόπος μοντελοποίησης του προσώπου μπορεί να διατηρούν χαρακτηριστικά συνδεδεμένα με συγκεκριμένο άτομο. Ωστόσο είναι αδύνατον, απουσία πληροφόρησης σχετικά με τον αρχικό άνθρωπο ή το αρχαιολογικό πλαίσιο, να προσδιοριστεί πόσο στενά η γλυπτική αποτύπωνε την φυσική εμφάνιση αυτού του ανθρώπου.

Τέτοια κεφάλια δεν είχαν αρχικά ως ιδέα να διδάσκονται ως απομονωμένες γλυπτές δημιουργίες. Ανήκαν σε ένα τελετουργικό περιβάλλον όπου η μνήμη και η συνεχιζόμενη παρουσία των προγόνων διαδραμάτιζαν σημαντικό ρόλο. Τα μνημειακά κεφάλια και οι φιγούρες θα μπορούσαν να τοποθετηθούν μαζί σε ιερούς νεκροταφικούς χώρους, μερικές φορές αντιπροσωπεύοντας γενιές ηγεμόνων και άλλων μελών της αυλής. Αυτοί οι τόποι παρέμειναν τελετουργικά σημαντικοί μετά την κηδεία. Δεήσεις, ευλογίες και προσφορές θα μπορούσαν να γίνονται σε σχέση με τους προγόνους, διατηρώντας μια σχέση μεταξύ του εκλιπόντος, της δυναστείας και της ζωντανής κοινότητας. Έτσι η μαρμάρινη εικόνα λειτούργησε όχι μόνο ως σημείο ταφής αλλά ως υλική έκφραση μνήμης, καταγωγής και συνέχειας.

Το επιφανειακό επίπεδο του παρόντος παραδείγματος είναι ιδιαίτερα αξιοπερίεργο. Παρουσιάζει μια πολύπλοκη και ανομοιομορφία πατίνας που κυμαίνεται από γκρι και ανθρακώδες καφέ μέχρι ερυθκό καφέ, ωχρή και ανοιχτό μπεζ. Οι πιο σκουρόχρωμες περιοχές επιβιώνουν γύρω από τις πλευρές του κεφαλιού και σε εγκοπές, ενώ τμήματα του προσώπου αποκαλύπτουν θερμότερους καφέ και κοκκινωπούς τόνους. Αχνά κόκκωμα και ορυκτά προσκολλήσεις είναι ορατά σε όλη την επιφάνεια, ιδιαίτερα γύρω από το άνω μέρος του κεφαλιού. Άλλες περιοχές φαίνονται ομαλότερες και πιο σκούρες, δημιουργώντας έντονη αντίθεση μεταξύ της εκτεθειμένης πηλόλιθου, των πιο σκούρων επιφανειακών στρώσεων και των ελαφρώς αντλημένων επικαλύψεων.

Αυτή η ετερογενής πατίνα προτείνει μια μακρά και περίπλοκη ιστορία επιφάνειας. Οι Akan πήλινοι θυμιατικοί κεφαλοτύποι γνωρίζονται με ρευστά στρώματα και εφαρμόσιμες εξωτερικές επιφάνειες, αλλά μόνο από οπτική εξέταση δεν είναι δυνατόν να διακριθούν με βεβαιότητα ο αρχικός χρωματισμός, οι προσεχείς επικαλύψεις, οι τελετουργικές κατάθεση, οι ορυκτές προσκολλήσεις, η καιρική φθορά, οι ταφικές αποθέσεις και μεταγενέστερες αλλαγές λόγω χειρισμού ή καθαρισμού. Οι διάφορες στρώσεις δεν θα πρέπει επομένως να ερμηνεύονται απαραίτητα ως τελετουργικές ουσίες. Ωστόσο, η ασυμμετρία τους αποτελεί σημαντικό στοιχείο του αντικειμένου και μπορεί να διατηρεί μαρτυρίες για τόσο τη αρχική επεξεργασία όσο και την επακόλουθη ιστορία του.

Η terracotta ταφική γλυπτική ήταν σημαντική καλλιτεχνική ειδίκευση ανάμεσα στους Akan, και ιστορικές καταγραφές δείχνουν σημαντικό ρόλο για γυναίκες αγγειοπλάστριες και γλύπτριες στην παραγωγή της. Το σωζόμενο σώμα κειμένων αποδεικνύει σημαντική ποικιλία στυλιστικής προσέγγισης. Κάποια κεφάλια είναι εξαιρετικά στυλιστικά και σχηματοποιημένα, ενώ άλλα εμφανίζουν εντυπωσιακά ατομικά και ρεαλιστικά φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά. Διαφέρουν επίσης σημαντικά σε μέγεθος και κατασκευή, από σχετικά μικρά κεφάλια μέχρι μεγαλύτερα κεφαλά και πλήρεις φιγούρες.

Σήμερα, τα πρώιμα Akan ταφικά κεραμικά με πειστική ηλικία και καλά διατηρημένες ιστορικές επιφάνειες είναι σχετικά σπάνια. Η καμμένη πήλινη ύλη είναι εγγενώς ευαίσθητη σε θραύση, αποικοδόμηση και μακροχρόνια έκθεση σε εξωτερικούς ή νεκροταφικούς χώρους. Επιπλέον, σημαντικοί αριθμοί επιζώντων παραδειγμάτων εγκατέλειψαν τα αρχικά τους πλαίσια κατά τη διάρκεια της αποικιοκρατικής και μετα-αποικιακής περιόδου και τελικώς εισήχθησαν σε ευρωπαïκούς και βορειοαμερικανικούς μουσεία και ιδιωτικές συλλογές. Συνεπώς, πολλά σημαντικά παραδείγματα διατηρούνται σήμερα σε δυτικά ιδρυμένα συλλογικά αντί σε τελετουργικά περιβάλλοντα για τα οποία αρχικώς προορίζονταν.

Τοποθετημένο σήμερα ως αυτόνομη γλυπτή σύνθεση, το κεφάλι συναντάται αναπόφευκτα διαφορετικά από ότι θα είχε βιωθεί αρχικά. Μέσα στο ταφικό του περιβάλλον, αποτέλεσε μέρος μιας συνεχούς σχέσης μεταξύ των ζωντανών και των προγόνων νεκρών. Η ήρεμη έκφρασή του, ο περιορισμένος μοντερνισμός και η έντονα ατομική φυσιογνωμία του πρέπει να ερμηνεύονται όχι μόνο ως αισθητικά χαρακτηριστικά, αλλά σε σχέση με τη μνήμη, την καταγωγή, τη κοινωνική εξουσία και τη διαρκή παρουσία ενός σημαντικού αποθανόντα.

Επιλεγμένες Αναφορές

Cole, Herbert M., και Doran H. Ross. Arts of Ghana. Λος Άντζελες: Μουσείο Πολιτιστικής Ιστορίας, Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, 1977. Μια θεμελιώδης αναφορά στις τέχνες της Γκάνας και το ευρύτερο πολιτιστικό και καλλιτεχνικό πλαίσιο του Akan.

Gilbert, Michelle. “Akan Terracotta Heads: Gods or Ancestors?” African Arts, τεύχος 22, αρ. 4, 1989, σελ. 34–43, 85–86. Μια σημαντική μελέτη σχετικά με το νόημα, τη λειτουργία και την ερμηνεία των Akan μνημειακών κεράμων κεφαλών.

Preston, George Nelson. “People Making Portraits Making People: Living Icons of the Akan.” African Arts, τεύχος 23, αρ. 3, 1990, σελ. 70–76, 104. Ιδιαίτερα συναφές με ερωτήματα προσωπογραφίας, ατομικής ομοιότητας, ταυτότητας και απεικόνισης στην Akan κουλτούρα.

Borgatti, Jean M., και Richard Brilliant, επίμ. Likeness and Beyond: Portraits from Africa and the World. Νέα Υόρκη: Center for African Art, 1990. Συγκριτική μελέτη αφρικανικών εννοιών προσωπογραφίας, συμπεριλαμβανομένων ζητημάτων ατομικής ομοιότητας, κοινωνικής ταυτότητας και ιδεαλισμού.

The Metropolitan Museum of Art, Νέα Υόρκη. “Nsodie (Memorial Head), Akan artist,” 17ος–μέσα 18ου αιώνα, Twifo-Heman Traditional Area, Γκάνα. Σημαντική αναφορά μουσείου που συζητά την εγκατάσταση βασιλικών μνημειακών γλυπτών σε ιερούς νεκροταφικούς τόπους γνωστούς ως asensie, καθώς και προσευχές, προσφορές και θυσίες σχετικές με αυτούς τους προγόνους.

The Metropolitan Museum of Art, Νέα Υόρκη. “Nsodie (Memorial Head) of a Queen Mother,” τέλη 18ου–19ου αιώνα. Ιδιαίτερα σχετικό με το ζήτημα ατομικής προσωπογραφίας. Το μουσείο σημειώνει ιστορικές εκθέσεις σύμφωνα με τις οποίες ένας καλλιτέχνης που επιλέγεται από την οικογένεια θα μπορούσε να μελετήσει το subject μέσω επαναλαμβανόμενων συνεδριών κατά τη διάρκεια της ζωής του προσώπου.

The Metropolitan Museum of Art, Νέα Υόρκη. “Female Ntiri (Memorial Head),” Akan, πιθανώς 17ος αιώνας, Adanse Traditional Area, Γκάνα. Μια χρήσιμη σύγκριση που απεικονίζει τη μορφική ποικιλία της Akan μνημειακής γλυπτικής και τη σύνδεσή της με άτομα βασιλικής ή υψηλής θέσης.

The Metropolitan Museum of Art, Νέα Υόρκη. “Male Ntiri (Memorial Head),” Akan, πιθανώς 17ος αιώνας, Adanse Traditional Area, Γκάνα. Ένα σημαντικό συγκριτικό παράδειγμα που αποτυπώνει τη σημαντική ποικιλία στυλιστικής και γλυπτικής ποικιλίας που βρίσκεται ανάμεσα σε Akan ταφικά κεραμικά.

The Metropolitan Museum of Art, Νέα Υόρκη. “Memorial Head (Mma),” Akan, 19ος–20ος αιώνας, Γκάνα. Terracotta με άπλωση. Ένα χρήσιμο αναφορικό για κατανόηση της αρχικής επεξεργασίας επιφάνειας των Akan μνημειακών κεφαλών και της διάκρισης μεταξύ προσεχώς εφαρμοσμένων επιφανειών και μεταγενέστερης πατίνας.

Η τιμή δεν περιλαμβάνει το κόστος ανάλυσης TL αλλά μπορεί να γίνει εντός τεσσάρων εβδομάδων για 350,- Ευρώ.

Μερικές από τις πληροφορίες παραχθούν από τεχνητή νοημοσύνη και βασίζονται σε δημοσιευμένες πηγές από τους τομείς της εθνογραφίας, αρχαιολογίας και ιστορίας της τέχνης.

Invt. No. MAZ22012

Νομικό Πλαίσιο

Σύμφωνα με τη Σύμβαση της Ουνέσκο του 1970 σε συνδυασμό με τον νόμο Kulturgutschutz Gesetz (KGSG) οποιοδήποτε αίτημα αποκατάστασης πολιτιστικής περιουσίας τίθεται σε καθεστώς παραγραφής τρία χρόνια μετά η αρμόδια αρχή της χώρας καταγωγής πληροφορηθεί τον εντοπισμό του αντικειμένου και την ταυτότητα του κατόχου. Όλα τα μπρούντζινα και κεραμικά αντικείμενα που προσφέρονται έχουν εκτεθεί δημόσια στη Γκαλερί Wolfgang Jaenicke από το 2001. Οργανισμοί όπως DIGITAL BENIN και ακαδημαϊκά ιδρύματα όπως το Technical University of Berlin, που έχουν εμπλακεί εντατικά σε έρευνες αποκατάστασης (μετατόπιση-project) τα τελευταία επτά χρόνια, είναι ενήμεροι για το έργο μας, έχουν ελέγξει μεγάλα τμήματα της συλλογής μας και have επισκεφθεί μας στην εξάρτησή μας στο Λομέ, Τόγκο, μεταξύ άλλων τόπων, για να μάθουν για το διεθνές Εμπόριο Τέχνης επί τόπου. Επιπλέον, η Εθνική Επιτροπή Μουσείων και Μνημείων (NCMM) στο Άμπουτζα, Νιγηρία, έχει ενημερωθεί για τη συλλογή μας. Σε καμία περίπτωση στο παρελθόν δεν έχουν υπάρξει αξιώσεις αποκατάστασης κατά ιδιωτικών ιδρυμάτων όπως η Γκαλερί Wolfgang Jaenicke.

Η Γκαλερί μας αντιμετωπίζει αυτές τις δομικές προκλήσεις μέσω μιας πολιτικής μέγιστης διαφάνειας και τεκμηρίωσης. Εάν προκύψουν ερωτήματα ή αβεβαιότητες, σας προσκαλούμε να επικοινωνήσετε μαζί μας. Κάθε υπόθεση θα εξεταστεί με επιμέλεια χρησιμοποιώντας όλους τους διαθέσιμους πόρους.