Comines - Mémoires - 1747

COMINES: SEKRET REJÓW, MIĘDZY POLITYKĄ A PRAWDĄ
Ta edycja z 1747 r. Mémoires Philippe’a de Commynes reprezentuje jedną z najbardziej ambitnych siedemnastowiecznych przemyśleń tekstu fundamentującego historiografię polityczną Europy. Ubogacona przez erudycyjne interwencje Godefroyów i powiększona przez abbé Lenglet du Fresnoy, praca przekształca się z osobistej pamięci w zbudowaną warstwowo konstrukcję historyczną, w której dokumenty, notasy i genealogiczne aparaty wzmacniają krytyczną wartość tekstu. Impressum „Londres”, wspierane dystrybucją paryską u Rollina, odzwierciedla dynamikę edytorską epoki, między typograficzną fikcją a realnością handlową. Wyłania się dzieło, które łączy analizę władzy, bezpośrednią pamięć i erudytyczną konstrukcję historii Francji między XV a XVIII wiekiem.
WARTOŚĆ RYNKOWA
Egzemplarze kompletne w czterech tomach w formacie quarto, z pełnym wyposażeniem ikonograficznym i ówczesnym oprawieniem, zazwyczaj mieszczą się między 800 a 1 000 euro.

OPIS FIZYCZNY I STAN – KOPIA KOLLEKCJONERA
Oprawa ówczesna z całobrzmionego wierzchu, grzbiety z dekorowanymi w złocie żebrami, cięcia czerwone; drobne ślady zużycia. 4 tomy ilustrowane frontispisowym alegorią wyrytym przez Duflosa według projektu Bernarda Picarta, 4 portrety (Commynes, Ludwik XI, Karol Śmiały i Karol Viii), 5 tytulów linorytowych (niektóre powtórzone) i 2 tablice genealogiczne złożone. Karty z lekkimi zaparzeniami i plamami. Pochodzenie: Marquis de Gages (ex-libris herbowe w tomie I, zakryte przez następny); Comte L. de Nédonchel, biblioteka de Boussoit (ex-libris herbowe). W starych książkach, mających wielowiekową historię, mogą występować pewne niedoskonałości, nie zawsze uwzględnione w opisie.
Pp.:
Tom I: (4); 6nn; 118; 632; (4).
Tom II: (4); 4nn; 10; 660; (4).
Tom II: (4); 4nn; 20; 650; (4).
Tom IV: (4); 4nn; 8; 432; 216; (4).

PEŁNY TYTUŁ I AUTOR
Mémoires.
Londres et se trouve à Paris, Rollin, 1747.
Philippe de Commynes.

KONTEXT I ZNACZENIE
Mémoires Commynes są uważane za kamień milowy w narodzinach nowoczesnej historiografii ze względu na ich zdolność łączenia bezpośredniego świadectwa z analizą polityczną. W tej edycji praca Godefroyów i Lengleta du Fresnoy’ego powiększa oryginalny tekst poprzez monumentalny aparat krytyczny i dokumentacyjny, przekształcając go w narzędzie systematycznego studium monarchii francuskiej między Ludwikiem XI a Karolem VIII. Tablice genealogiczne i portrety wzmacniają wymiar dynastyczny i wizualny dzieła, podczas gdy fikcyjny londyński imprint, połączony z paryską dystrybucją, ilustruje strategie edytorskie zastosowane do rozszerzenia obiegu i być może obejścia ograniczeń handlowych lub cenzury.

BIOGRAFIA AUTORA
Philippe de Commynes (około 1447–1511) był jednym z najważniejszych kronikarzy i dyplomatów swoich czasów. Służąc Karolowi Śmiałemu, przeszedł do służby Ludwika XI, stając się jednym z jego najwierniejszych doradców. Jego Mémoires oferują wyjątkowy wgląd w politykę europejską XV wieku, charakteryzującą się realizmem, psychologiczną auto-refleksją i uwagą do dynamiki władzy, co głęboko wpłynęło na późniejszą historiografię.

HISTORIA WYDANIA I OBIEG
Mémoires po raz pierwszy ukazały się w XVI wieku i były wielokrotnie wznawiane. Edycja z 1747 r. stanowi jedną z najważniejszych siedemnastowiecznych wersji, wzbogaconą o interwencje Godefroyów i Lengleta du Fresnoy’a. Wskazanie „Londres” stanowi fikcyjny imprint, podczas gdy zapis „se trouve à Paris, Rollin, fils” wskazuje na rzeczywistą dystrybucję paryską. Ta podwójna informacja odzwierciedla powszechną praktykę edytorską XVIII wieku. Dzieło miało szeroki obieg w środowiskach erudycyjnych Europy i było uznawane za niezbędne źródło do studiów nad późnośredniową monarchią francuską.

BIBLIOGRAFIA I REFERENCJE
Brunet, Manuel du libraire, I, col. 665 (dla wydań Mémoires); katalogi ICCU/OPAC SBN (wyszukiwanie po Commynes, ed. 1747) dla zachowanych egzemplarzy; WorldCat dla opisu edycji 1747; prace o Jeanie Godefroyu i Lenglet du Fresnoy’u jako edytorach i komentatorach; krytyka literacka nad tradycją edytorską Mémoires między XVII a XVIII wiekiem; de Jonghe d’Ardoye dla repertuarów ex-librisów szlacheckich (por. hasła Gages i Nédonchel).