Général M. Givierge - Cours de cryptographie - 1932

Kurs kryptografii, autorstwa generała M. Givierge’a, 1932

Kurs kryptografii jest najważniejszym dziełem generała Marina Givierge’a (Paryż, 27 lipca 1871 – La Trimouille, Wienne, 17 sierpnia 1931), poligloty, inżyniera wojskowego, artylerzysty – biegłego w m.in. angielskim i rosyjskim – i jednym z najważniejszych kryptologów wojskowych Francji swoich czasów. Absolwent Wyższej Szkoły Wojennej, był inicjatorem powstania stałej sekcji ds. szyfrów w Ministerstwie Wojny, którą przyczynił się utworzyć w 1912 r. dzięki dostępowi do gabinetu ministra Alexandra Milleraanda. Od 1914 do 1917 r. pełnił funkcję naczelnika Sekcji Szyfrów Głównego Dowództwa, kluczowej roli, w której zdołał złamać m.in. szyfr niemieckich okrętów podwodnych. Sam Clemenceau uznawał w nim kryptologa pierwszej klasy.

Dzieło to przedstawia się jako traktat metodyczny i pedagogiczny obejmujący cały znany wówczas zakres technik kryptograficznych: szyfry podstawieniowe, przestawieniowe, permutacyjne, szyfry z kluczem okresowym, szyfry z podwójnym kluczem, analiza częstotliwości, metody deszyfracji. Opiera się na długiej praktyce operacyjnej i czerpie naukę z kryptologii Wielkiej Wojny, systematyzując ją w ramach rygorystyczny, przystępny oficerom bez zaawansowanych zdolności matematycznych. Wyraża się w duchu bezpośredniej linii z Militarną Kryptografią Augusta Kerckhoffa (1883), której stanowi aktualizację i pogłębienie dla ery masowej komunikacji i telegrafii bezprzewodowej.

Historyczne znaczenie Kursu kryptografii przekracza szeroko pojęcie francuskie. W 1929 r. polskie służby wywiadowcze (Biuro Szyfrów) potajemnie na Uniwersytecie w Poznaniu zorganizowały kurs kryptologii dla studentów matematyki wybranych spośród nich – wśród nich przyszły bohater kryptanalizy Enigmy, Marian Rejewski. Kurs ten, według własnych słów Rejewskiego, był „całkowicie i dosłownie” oparty na książce Givierge’a. To właśnie ci polscy kryptolodzy wykształceni na Kursie kryptografii jako pierwsi w 1932 r. – matematycznie odtworzyli działanie maszyny Enigma – postęp, do którego Alan Turing i Bletchley Park będą mieć bezpośrednie odniesienie, i który przyczynił się w decydującym stopniu do wyniku II wojny światowej.

Dzieło zostało przetłumaczone na angielski przez amerykańskie War Department w 1934 r. pod tytułem Course in Cryptography, co świadczy o jego międzynarodowym oddziaływaniu. Dziś pozostaje niezrównaną pozycją odniesienia w historii kryptologii wojskowej międzywojnia.

1932, 304 strony, 15 x 23 cm. Oprawa wyszczerbiona. Plama na okładce przedniej. Brak anotacji."