Afryka - .; Sanson / Mariette - Afrique - 1650

Soggetto / Tytuł:
Afrique.

Autore / Kartograf:
Nicolas Sanson d'Abbeville (1600–1667).

Incisore:
Abraham Peyrounin.

Disegnatore:
Nicolas Sanson d'Abbeville.

Editore / Stampatore:
Pierre Mariette.

Luogo:
Parigi.

Epoca / Data:
1650.

Tecnica:
Rycina miedziorytem z kolorowaniem współczesnym wykonanym ręcznie na granicach.

Supporto:
Papier ręcznie wytwarzany z filigranem (papier filigranowy).

Dimensioni:
Foglio: 56,5 × 42,5 cm.
Impronta dell'incisione: 55,5 × 39 cm.

Composizione:
Mapa geograficzna na całą stronę z ornamentowym cartigliem wyciętym i oryginalnym tekstem typograficznym na odwrocie, zaczerpnięta z francuskiego wydania atlasu Nicolasa Sansona opublikowanego przez Pierre’a Mariette.

Descrizione

Ważna, oryginalna mapa Afryki, opublikowana w Paryżu w 1650 roku przez Pierre’a Mariette na projekt słynnego kartografa Nicolasa Sansona d'Abbeville, jednomyślnie uznawanego za twórcę nowoczesnej francuskiej szkoły kartograficznej. Rycina wykonana przez Abrahama Peyrounina stanowi jedno z najważniejszych ujęć kontynentu afrykańskiego wyprodukowanych w połowie XVII wieku i oznacza definitywny przełom od renesansowej kartografii bogatej w elementy fantastyczne do reprezentacji opartej na ściślejszych i nowszych kryteriach geograficznych.

Tavola przedstawia całą Afrykę, rozciągając się od półwyspu Iberyjskiego i Morza Śródziemnego po Przylądek Dobrej Nadziei, obejmuje Madagaskar, Kanary, Zielony Przylądek i część Półwyspu Arabskiego. Sieć geograficzna, bogata toponomastia i precyzyjne odwzorowanie linii brzegowych świadczą o wysokim poziomie, jaki osiągnęła kartografia francuska w pierwszej połowie S XVII wieku. Wnętrze kontynentu odzwierciedla dostępne wówczas poznawczo informacje geograficzne, z zaznaczeniem najważniejszych królestw afrykańskich, regionów historycznych, dużych cieków wodnych i znanych wtedy jezior.

Ortografia została odwzorowana eleganckim kreskowaniem perspektywicznym, podczas gdy siatka południków i równoleżników nadaje kompozycji rygor naukowy. Granice głównych regionów zostały ozdobione współczesnym kolorytem wykonanym ręką, nadal świeżym i dobrze zachowanym, co podkreśla czytelność mapy bez zaburzania delikatnej równowagi graficznej.

Szczególną wartość ma wyszukany kartusz dekoracyjny umieszczony w prawym górnym rogu, ozdobiony motywami roślinnymi, girlandami i groteskową maską, w którym widnieje tytuł Afrique z przywilejem królewskim nadanym Pierre’owi Mariette. Całość stanowi jeden z najpiękniejszych przykładów francuskiej produkcji kartograficznej XVII wieku, w którym precyzja naukowa, jakość rysunku i walory ozdobne harmonijnie współistnieją.

Nota historyczno-architektoniczna

Nicolas Sanson d'Abbeville (1600–1667) uważany jest za ojca współczesnej kartografii francuskiej. Jego dzieła wprowadziły nowy, naukowy sposób przedstawiania geografii, oparty na krytycznym porównaniu źródeł historycznych, relacji podróżniczych i najnowszych wówczas poznawczych danych geograficznych. Jego mapy stopniowo zastępowały dekoracyjne, flamandzkie formy, stwarzając tablice bardziej rygorystyczne i funkcjonalne, przeznaczone zarówno dla uczonych, jak i dla środowisk politycznych i wojskowych.

Mapa Afrique, wydana w 1650 roku przez Pierre’a Mariette’a, jest jednym z najważniejszych egzemplarzy tablic poświęconych kontynentowi afrykańskiemu w twórczości Sansona. Rycina, wykonana przez Abrahama Peyrounina, była wielokrotnie ponawiana w XVII wieku i wywarła znaczący wpływ na późniejszą kartografię europejską. Dziś uznawana jest za jedną z kluczowych map do badania ewolucji geograficznej wiedzy o Afryce w epoce nowożytnej i regularnie cytowana w głównych bibliografiach poświęconych kartografii francuskiej XVII wieku.

Condition Report

Egzemplarz w dobrym ogólnym stanie konserwatorskim. Papier filigranowy ręcznie wytwarzany z marginesami pełnymi i wyrazem druku wyraźnym i dobrze kontrastującym. Koloryzacja na granicach współczesna, dobrze zachowana, z barwami stilli żywymi i jednolitymi. Obecne jest standardowe zagięcie edytorskie wzdłuż osi, wzmocnione z tyłu niewielkim, nieinwazyjnym wzmocnieniem konserwatorskim, zauważalnym na froncie nie. Tył biały, bez tekstu typograficznego. Wykazano drobne i rozproszone utlenienia, kilka drobnych wykwitów oraz fizjologiczne ślady czasu zgodne z wiekiem dzieła.