N.Gruchii - De Comitiis Romanorum - 1559

Najdostojniejsi Panowie, Nicolae Gruchi Rotomagensis,
De Comitiis Romanorum Libri Tres.

Jemu towarzyszy index, opracowany z najobfitszą i najdokładniejszą pilnością w zakresie rzeczy i wyrazów w tych memorabiliach.
Wenecja, u Francisca Bindona, 1559.

Weneckie wydanie (drugie, po paryskim edycji princeps z 1555 r. u Vascosana) tego ważnego traktatu humanistycznego o zgromadzeniach rzymskich, dzieła filologa i erudyty francuskiego Nicolasa de Grouchy (Nicolaus Gruchius, Rouen ok. 1510 – La Rochelle 1572).

Grouchy, profesor w Collège de Guyenne, był jednym z mistrzów Michela de Montaigne’a, który wyraźnie go cytuje w Essais (I, 26) właśnie przy tej pracy.

Dzieło, składające się z trzech ksiąg, stanowi jedno z pierwszych i najpełniejszych systematycznych studiów renesansowych nad zgromadzeniami ludowymi Rzeczypospolitej Rzymskiej (comitia centuriata, tributa i curiata): organizacja, procedury głosowania, wybór magistratur, relacje między ludem, Senatem a władzą. Wpisuje się w rozwijający się renesansowy nurt antykwaryczny poświęcony instytucjom rzymskim i było przedmiotem debaty z Carlo Sigonio. Uzupełnione bogatym i precyzyjnym indeksem rzeczy i słów memorabilnych.

Format w-8 mały (około 15 × 9 cm); s. 272, (56).
Oprawa współczesna lub nieco późniejsza w pergaminie kruchej, grzbiet z tytułem zapisanym ręcznie «Nicol. Gruchi. 15.» i herbem.

Egzemplarz kompletny, z frontispisem ozdobionym herbem drukarskim (oczko w wieńcu roślinnym z wężem i ręką), inicjały sinograficzne ozdobne i nagłówki.

Pochodzenie: ręcznie wpisany podpis posiadacza „Francisci Antonij Coriolani Neritonensis” (Francesco Antonio Coriolano z Nardò/Neretum).

Dzieło wybitne w storiografii i antykwariacie cinquecentesco, wciąż cytowane w studiach nad instytucjami republikańskiego Rzymu. Weneckie wydanie z 1559 r. jest dość rzadkie na rynku antykwarycznym (mniej częste niż edycja paryska) i poszukiwane zarówno przez kolekcjonerów cinquecentine włoskiej, jak i przez badaczy historii konstytucjonalnej oraz humanizmu prawniczego-politycznego.

Egzemplarz prezentuje typowy urok pergaminowych opraw epoki i udokumentowaną włoską proweniencję z XVII wieku.