Tacito - Opera - 1672-1673

GRANDE EDIZIONE ELZEVIRIANA - ZE SŁYNNYMI KOMENTARZAMI LIPSIO I GRONOVIO
Ważne, sześciotysięczne wydanie dzieł C. Tacita, opublikowane w Amsterdamie przez Daniela Elzevira w latach 1672–1673, w dwóch obszerne tomach, oprawionych w skórę w jednolitych oprawach z epoki. Monumentum filologii klasycznej europejskiej, łączące teksty wielkiego historyka rzymskiego z komentarzami Giusto Lipsio, Johanna Friedricha Gronovii i licznych innych humanistów. Pierwszy tom ma elegancki frontispis alegoryczny, oba zaś zdobione są słynną marką typograficzną elzevirianą i kunsztownymi ornamentowymi wstawieniami. Dzieło szczególnie interesujące dla historii rzymskiej, historiografii politycznej i kolekcjonerstwa wielkich edycji holenderskich XVII wieku.

ABSTRAKT
-
Edukacyjne wydanie ocalałych dzieł Publiusza Corneliusa Tacita, opublikowane w Amsterdamie u Daniela Elsevira w latach 1672–1673. Dwa tomy z tekstem łacinśkim, towarzyszącym imponujący aparat komentarzy, obserwacji filologicznych, interpretacji historycznych i porównań z źródłami starożytnymi. Wydanie, opracowane przez Johanna Friedricha Gronovii, zawiera wkłady Giusto Lipsio, Beatusa Rhenanusa, Fulvia Orsina, Marca-Antoinesa Mureta, Jana Grutera i innych uczonych, a także rękopiasy zebrane przez Jacobusa Gronovii. Zawiera Annales, Historiae, Germania, Agricola oraz Dialogus de oratoribus. Egzemplarz dwutomowy, oprawa w skórare epoki, frontispis ilustrowany i aparat ornamentacyjny w druku.

DLACZEGO KUPIĆ
-
WYDANIE ELZEVIRIANA Z 1672–1673: Ważna publikacja Daniela Elsevira, wyraz wielkiej tradycji drukarskiej Holandii XVII wieku.
DWA TOMY WYDANIA O NADZWYCZAJNEJ ERUDYCJI: Ponad 2.300 stron tekstu, komentarzy i indeksów, z obszernym aparatem filologicznym.
DLUDZY KOMENTATORZY TACITA: Giusto Lipsio i Gronovii, centralne postacie renesansu krytycznego historii rzymskiej.
OPRAWY O PUŁSOWIE OROPOWANE i FRONTISPIZY: Dwa tomy w jednolicie skórzanej oprawie, z złoceniami na grzbietach i kompozycją alegoryczną barokową.

WARTOŚĆ RYNKOWA
Szacunkowa wartość detaliczna: 450–650 euro. Edycja elzewiriana, znaczenie komentatorów, obecność frontispizu i zachowanie opraw z epoki stanowią główne elementy kolekcjonerskie.

OPIS FIZYCZNY I STAN
Jednolite oprawy z epoki w brązowej skórze, grzbiety z wytłoczonymi tytulami w złocie. Pierwszy tom nosi złoty tytuł TACITI ANNALES, drugi TACITI HISTORIA. Tarczy z prostymi wytłoczeniami dekoracyjnymi suchymi. Alegoryczny frontispis w miedzi w pierwszym tomie, z postaciami klasycznymi i napisem C. Taciti Opera, po nim frontispis typograficzny z marką elzeviriańską przedstawiającą drzewo, filozofa i motto Non Solus. Marka powtarza się na frontispisie drugiego tom. Liczne ryty drzeworytnicze, ornamentowe inicjały i finialia rozmieszczone w tekście. Druk łączy w sobie romańskie i kursywne liternictwo, komentarze także w dwóch kolumnach. Ślady zużycia opraw i brunatnienie, fioriture fizjologiczne, lekkie plamy i ślady użytkowania. Obecne są także ręczne notatki przy frontispisie figuratywnym. W starszych księgach, o wieloletniej historii, mogą występować pewne niedoskonałości, nie zawsze odnotowane w opisie. Ta ogłoszenie zawiera wizualizacje AI. Proszę odnieść się do oryginalnych fotografii w celu zweryfikowania rzeczywistego stanu przedmiotu. Obrazy stanowią integralną część opisu. Pp.:
Vol. I: (4); 26nn; 1224; (4).
Vol. II: (6); 2nn; 900; 10nn; indeks; (4).

TYTUŁ CAŁKOWITY I AUTOR
Dzieło. Dwa tomy.
Amsterodam, u Daniela Elseviria, 1672–1673.
Publius Cornelius Tacitus.

KONTEKST I ZNACZENIE
Tacitus zajmuje kluczową pozycję w zachodniej historiografii ze względu na swoją analizę władzy cesarskiej, korupcji politycznej, wolności senatu i mechanizmów tyranii. Annales odtwarzają historię dynastii julijsko-klaudyjskiej, podczas gdy Historiae opowiadają o dramatycznym kryzysie po śmierci Nerona. Germania stanowi istotne świadectwo rzymskiej reprezentacji ludów germańskich; Agricola łączy biografię, moralną chwałę i historię konkwisty nad Brytanią. W XVII wieku Tacitus stał się jedną z głównych autorytetów w studiach nad racjami państwowymi i polityką, napędzając zjawisko intelektualne znane jako tacitizmu. To wydanie stanowi ważny wyraz tej tradycji, ponieważ towarzyszy tekstowi źródłowemu interpretacjami pokoleń uczonych. Szczególnie znacząca jest obecność komentarzy Giusto Lipsio, lidera neostoicyzmu europejskiego, który uznał Tacita za narzędzie do zrozumienia dynamiki rządu i społeczeństwa. Uwagi Gronovii przyczyniają się również do filologicznego odtworzenia tekstu poprzez porównanie lektury rękopisów i wcześniejszych wydań.

KRÓTKA BIOGRAFIA
Publiusza Cornelius Tacitus, prawdopodobnie urodzonego około 56 r. n.e. i zmarłego po 117 r., był historykiem, senatorem i rzymskim urzędnikiem. Sprawował ważne urzędy pod cesarzami Wespazjanem, Neronem i Trajanem, obejmując konsulat w 97 r. Jego bezpośrednie doświadczenia życia publicznego wywołały głęboko krytyczny obraz stosunków między władzą cesarską, arystokracją i wolnością polityczną. Jego dzieła charakteryzuje zwięzły, dramatyczny styl i moralnie przenikliwe podejście, które potrafi przemienić narrację historyczną w badanie psychologii władzy. Giusto Lipsio (1547–1606), flamandzki filolog i filozof, przyczynił się w sposób decydujący do współczesnego powodzenia Tacita poprzez edycje i komentarze, które wpłynęły na europejską kulturę polityczną. Johann Friedrich Gronovius (1611–1671), wielki filolog niemiecki aktywny w Niderlandach, był jednym z czołowych reprezentantów krytyki tekstualnej klasycznej epoki XVII wieku. Jego syn Jacobus Gronovius (1645–1716) kontynuował rodzinne tradycje, prowadząc ważne badania nad źródłami greckimi i łacińskimi.

HISTORIA WYDANIA
Wydanie z Amsterdamu z lat 1672–1673 należy do dojrzałej fazy działalności edytorskiej Daniela Elsevira (1626–1680), jednego z ostatnich wybitnych przedstawicieli słynnej holenderskiej dynastii drukarskiej. Elsevierowie zyskali międzynarodową sławę dzięki jakości ich edycji klasyków, szerokim zasięgom komercyjnym i precyzyjnej składzie typograficznej. Dzieło wyróżnia się na tle drobnych, przenośnych edycji kojarzonych z nazwiskiem elzeviriańskim dzięki znacznemu rozbudowanemu aparatowi komentarzy i imponującej strukturze dwutomowej. Pierwszy tom, datowany na 1673 w frontispisie i w druku, zawiera Annales wraz z aparatem egzegetycznym; drugi, datowany na 1672, zawiera Historiae, Germania, Agricola, Dialogus de oratoribus i indeksy. Różne datowanie obu tomów jest zgodne z publikacją w latach 1672–1673 i nie stanowi samej w sobie anomalii. Alegoryczny frontispis wprowadza wizualnie polityczny i militarystyczny wymiar tacitej historiografii. Marka Non Solus, obecna na frontispisie, jednoznacznie identyfikuje prestiżową tradycję elzeviriańskiego wydawctwa. Nie jest to pierwsze wydanie Tacita, lecz znaczące wydanie krytyczne z XVII wieku.

BIBLIOTEKA
Willems, Les Elzevier. Histoire et annales typographiques; Rahir, Catalogue d'une collection unique de volumes imprimés par les Elzevier; Schweiger, Handbuch der classischen Bibliographie, II, Tacitus; Graesse, Trésor de livres rares et précieux, VI, Tacitus; Brunet, Manuel du libraire et de l'amateur de livres, V, Tacitus. Numery bibliograficzne konkretne do weryfikacji.