Lavoisier - Opuscules physiques et chymiques - 1774

LAVOISIER, Antoine-Laurent de (1743-1794).

Μικρά φυσικά και χημικά πραγματεύματα.

Παρίσι: chez Durand neveu, Didot le jeune, Esprit, 1774.

In-8 [1] f. (τίτλος), XXX σελ. (δώρο και προειδοποίηση), [1] f., 436 σελ., 3 επεκτειόμενους πίνακες χαραγμένους από Pierre-Claude de la Gardette.
Εκδοθείσα αρχική έκδοση (και μοναδικός τόμος που κυκλοφόρησε· ένα δεύτερο τόμος είχε προγραμματιστεί αλλά δεν εκδόθηκε ποτέ).

Το έργο χωρίζεται σε δύο μέρη:
1. Ιστορική περίληψη για τις εναματώσεις ελαστικές που αποβάλλονται από τα σώματα κατά την καύση, κατά τη ζύμωση και κατά τη φούσκωση (σελ. 1-184): ευρύς έλεγχος των προηγούμενων εργασιών για τα αέρια και τον «σταθερό αέρα» (βαν Χελμοντ, Μπόιλ, Χέιλς, Μπλακ, Καβεντισχ, Πριστλέϊ, κ.ά.).
2. Νέες έρευνες σχετικά με την ύπαρξη ενός ελαστικού ρευστού σε ορισμένες ουσίες, και σχετικά με τα φαινόμενα που προκύπτουν από την απελευθέρωση ή τη δέσμευσή του (σελ. 187-436): καταγραφή πειραμάτων ποσοτικού χαρακτήρα από τον ίδιο τον Lavoisier σχετικά με την καύση, τη θέρμανση και τη δέσμευση του αέρα.

Το πρώτο μεγάλο βιβλίο του Lavoisier και η πρώτη σημαντική ξεχωριστή δημοσίευση του συγγραφέα, τα Μικρά πραγματεύματα αποτελούν ένα καθοριστικό στάδιο στη γένεση της χημικής επανάστασης.
Από τον Φεβρουάριο του 1773, στον εργαστηριακό του ημερολόγιο, ο Lavoisier ανακοινώνει ότι οι έρευνες του σχετικά με τα ελαστικά ρευστά προορίζονται να φέρουν «επανάσταση στη φυσική και στη χημεία». Γραμμένο σε λίγους μήνες (Σεπτέμβριος–Νοέμβριος 1773) και δημοσιευμένο τον Ιανουάριο του 1774, το έργο σηματοδοτεί τη μετάβαση από μια χημεία ακόμα κυριαρχούμενη από τη θεωρία του φωλογισμού σε μια αυστηρή ποσοτική προσέγγιση βασισμένη στην ισορροπία και στην ακριβή μέτρηση της μάζας.
Ο Lavoisier ήδη δείχνει ότι ο αέρας (ή ένα από τα συστατικά του) παρεμβάλλεται ενεργά στις διαδικασίες καύσης και θέρμανσης, και ότι η αύξηση του βάρους των καμμένων μετάλλων εξηγείται με τη δέσμευση ενός μεριδίου αέρα. Παρόλο που δεν επιτίθεται ακόμη ευθέως στη θεωρία του φωλογισμού (ό,τι θα κάνει πιο καθαρά από το 1783), τα Μικρά πραγματεύματα θέτουν τα πειραματικά και εννοιολογικά θεμέλια της μελλοντικής χημείας αντίφωλογιστικής.

Αναγνωρισμένο ως ένα «πρωτότυπο έργο» (Duveen & Klickstein), άσκησε σημαντική επιρροή στους χημικούς της ηπείρου και προετοίμασε το έδαφος για τις μελλοντικές ανακαλύψεις (ρόλος του οξυγόνου, σύνθεση του αέρα της ατμόσφαιρας, νόμος διατήρησης της μάζας). Είναι ένα από τα τέσσερα μεγάλα θεμελιώδη κείμενα της χημείας του Lavoisier, μαζί με το Elementary Treatise of Chemistry (1789).

Μοντέρνα πλήρης βασανισμένη σανδάνια δέσιμο με σημιώδη όψη της εποχής.
Αρχικό εξώφυλλο σε πρέμνηση διατηρείται.
Πολύ καλή κατάσταση, περίπου δέκα φύλλα κτυπημένα από τον ήλιο, το έργο είναι πλήρες με τους 3 επεκτειόμενους πίνακες που δεν είναι σκισμένοι.