Petro van Musschenbroek - Elementa Physicae - 1781

Elementa natuurkunde. Geschreven voor academisch gebruik.
Tweede tomus
Petrus van Musschenbroek
Plaats en uitgever: Napels (Napoli), bij Michaelem Stagi
Jaar: MDCCLXXXI (1781)

Elementen der Natuurkunde, geschreven voor academisch gebruik door Pieter van Musschenbroek, waaraan nu voor het eerst, ten bate van de geleerde jeugd, toevoegingen en aantekeningen door andere handen zijn toegevoegd; tezamen met een physico-historische bespreking over de oorsprong der lichamen, een verhandeling over hemelverschijnselen, en ten slotte een dissertatie over elektriciteit.
287 genummerde pagina's + 6 ongenummerde pagina's + 166 genummerde pagina's + 3 ongenummerde pagina's + 44 genummerde pagina's + 3 ongenummerde pagina's + 20 platen, steeds gevouwen. Een typografisch teken op beide titelpagina's, gegraveerd door Filippo De Grado, die ook de auteur is van de talrijke gravures op de platen buiten de tekst die mechanica, natuurkunde, astronomie en optica illustreren. De 166 pagina's bevatten het De Rebus Celestibus Tractatus, terwijl de 44 pagina's de Dissertatio de Electricitate bevatten, die voor het eerst in deze editie verschijnt.

Pieter van Musschenbroek (14 maart 1692 – 19 september 1761) was een Nederlandse wetenschapper. Hij was hoogleraar in Duisburg, Utrecht en Leiden, waar hij functies bekleedde in wiskunde, filosofie, geneeskunde en astronomie. Hij wordt gecrediteerd met de uitvinding van de eerste condensator in 1746: de Leydenfles. Hij verrichtte baanbrekend werk over het knikken van samendrukkte stutten. Musschenbroek was ook een van de eerste wetenschappers (1729) die gedetailleerde beschrijvingen gaf van testrijen voor trek-, druk- en buigtesten. Een vroeg voorbeeld van een probleem in dynamische plasticiteit werd beschreven in het 1739-artikel (in de vorm van de penetratie van boter door een houten stok onder invloed van de impact van een houten bol).
Pieter van Musschenbroek werd geboren op 14 maart 1692 in Leiden, Holland, in de Nederlandse Republiek. Zijn vader was Johannes van Musschenbroek en zijn moeder Margaretha van Straaten. De Van Musschenbroeks, oorspronkelijk uit Vlaanderen, hadden sinds circa 1600 in de stad Leiden gewoond. Zijn vader was instrumentmaker, die wetenschappelijke instrumenten maakte zoals luchtpompen, microscopen en telescopen.
Van Musschenbroek zat op een Latijnse school tot 1708, waar hij Grieks, Latijn, Frans, Engels, Hoogduits, Italiaans en Spaans studeerde. Hij studeerde geneeskunde aan de Universiteit Leiden en behaalde zijn doctoraat in 1715. Hij volgde ook lezingen bij John Theophilus Desaguliers en Isaac Newton in Londen. Hij voltooide zijn studie filosofie in 1719.
Musschenbroek behoorde tot de traditie van Nederlandse denkers die het ontologische argument van Gods ontwerp hebben gepopulariseerd. Hij is de auteur van Oratio de sapientia divina.
In 1719 werd hij hoogleraar wiskunde en filosofie aan de Universiteit Duisburg. In 1721 werd hij ook hoogleraar geneeskunde.
In 1723 verliet hij zijn aanstellingen in Duisburg en werd hoogleraar aan de Universiteit Utrecht. In 1726 werd hij ook hoogleraar astronomie. Musschenbroeks Elementa Physica (1726) speelde een belangrijke rol bij de verspreiding van Isaac Newtons ideeën over de fysica naar Europa. In november 1734 werd hij gekozen tot lid van de Royal Society.
In 1739 keerde hij terug naar Leiden, waar hij Jacobus Wittichius opvolgde als hoogleraar.
Al tijdens zijn studies aan de Universiteit Leiden raakte Van Musschenbroek geïnteresseerd in elektrostatica. Destijds kon tijdelijk elektrische energie worden opgewekt door wrijvingsmachines, maar er was geen manier om het op te slaan. Musschenbroek en zijn student Andreas Cunaeus ontdekten dat de energie kon worden opgeslagen, in een werk waarin ook Jean-Nicolas-Sébastien Allamand als medewerker participeerde. De opstelling bestond uit een glazen pot gevuld met water waaraan een messingstaaf was geplaatst; en de opgeslagen energie kon alleen vrijkomen door een extern circuit te sluiten tussen de messingstaaf en een andere geleider, oorspronkelijk een hand, die in contact stond met de buitenkant van de pot. Van Musschenbroek communiceerde deze ontdekking aan René Réaumur in januari 1746, en het was Abbé Nollet, de vertaler van Musschenbroek's brief uit het Latijn, die de uitvinding de 'Leydenfles' noemde.
Kort daarna bleek dat een Duitse wetenschapper, Ewald Georg von Kleist, onafhankelijk een soortgelijk apparaat had ontwikkeld in het einde van 1745, kort voor Musschenbroek.
Hij heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan het vakgebied tribologie.
In 1754 werd hij erehoogleraar aan de Keizerlijke Academie der Wetenschappen in Sint-Petersburg. Hij werd ook in 1747 gekozen als buitenlands lid van de Koninklijke Zweedse Akademie der Wetenschappen.
Van Musschenbroek died on 19 September 1761 in Leiden.