J. Scheltema - De afschudding van het Fransche juk - 1813

Jacobus Scheltema - Vergelijking van de afschudding van het Spaansche Juk in 1572 met die van het Fransche in 1813. Door Mr. Jacobus Scheltema, Lid van het Hollandsch Instituut, enz. en van verscheidene Maatschappijen van Wetenschappen - Amsterdam, H. Gartman, 1814.

De geschiedschrijver Jacobus Scheltema (1767-1835) schreef dit werk nadat Napoleon Bonaparte de slag bij Leipzig had verloren en Nederland door de Kozakken was bevrijd van de Franse overheersing. Helemaal verslagen waren de Fransen nog niet, schrijft Scheltema: “reeds rukken de groote leegers der bondgenoten aan, naar den Rhijn. Zullen Frankrijk en Napoleon tegen deze vereenigde magt bestand zijn?” Pas na Waterloo, in juni 1815, had hij het antwoord.

“De welversneden pen des Schrijvers teekent de hatelijkheid der Fransche geweldenarij met trekken, wier waarheid niet min dan verschrikkelijkheid een ieder zal moeten erkennen. In allen deelen staan onze zaken thans gunstiger dan die onzer voorouders, bij de afschudding van het Spaansche juk. En zij versaagden geenszins, en zij kwamen alle zwarigheden te boven, ja werden al spoedig dat gezegend volk, hetwelk twee eeuwen lang de bewondering en de ijverzucht der magtigste natiën opwekte. Zouden wij dan mismoedig zijn? Dat zij verre! Het zwaard is getrokken, de schede is weggeworpen. De hel gaapt achter ons, en voorwaarts alleen is de weg des heils!” (Vaderlandsche letteroefeningen, Jaargang 1814)