Jan Goeree (1670-1731) - De Zuiderkerk Pendant

Jan Goeree (1670–1731), De Zuiderkerk Pendant, gravure op papier, 27 x 19 cm. Beide prenten zijn in de plaat gesigneerd, rechtsonder met “J. Goeree sculp. dir.”. De pendant toont twee interieurgezichten van de Zuiderkerk, aangeduid als “van binnen, naar ’t Zuiden, te zien” en “van binnen, naar ’t Noorden, te zien”. Barok. Goede conditie. Herkomst: Nederlandse privécollectie.

Jan Goeree werd geboren in Middelburg en overleed in Amsterdam. Hij was werkzaam als tekenaar, graveur, dichter en auteur, met een duidelijke Amsterdamse context in zijn grafische productie. Zijn oeuvre omvat onder meer architecturale voorstellingen en prentontwerpen, waarbij stedelijke gebouwen en interieurs een herkenbare plaats innemen.

Objectbeschrijving

De pendant bestaat uit twee nauw verwante kerkinterieurs, elk opgebouwd vanuit een centraal perspectief in het schip van de Zuiderkerk. De hoge tongewelven, zware zuilen, rondbogen, zijbeuken en wandbetimmeringen zijn met fijne arceringen en regelmatige contourlijnen weergegeven. Op de tegelvloer zijn grafstenen, cartouches en decoratieve vloerpartijen aangeduid. De architectuur domineert het beeldvlak; de menselijke figuren blijven klein en dienen vooral als schaalaccenten binnen de ruimte.

In het linkerblad is de blik gericht naar het zuiden. Op de voorgrond zijn werklieden bezig met grond, gereedschap, kruiwagen en manden; enkele dieren en toeschouwers versterken het alledaagse karakter van de scène. In het rechterblad is de blik naar het noorden gericht. Hier verschijnen verspreide figuren op de vloer, waaronder staande personen, een man met kruiwagen en een hond bij de rechterzijde. De prenten dragen onder de voorstelling de titel “De Zuider-Kerk” met daaronder de richting van het gezicht. De signatuur bevindt zich in beide gevallen rechtsonder in de plaat.

Techniek en materiële analyse

Het betreft gravures op papier, uitgevoerd in zwarte drukinkt. De architectonische onderdelen zijn opgebouwd uit een combinatie van strakke contourlijnen, parallelle arceringen en dichter kruisarceerwerk voor schaduwpartijen. De tongewelven en zuilschachten tonen een regelmatige lijnvoering, waarbij de dichtheid van de arcering de licht-donkerverdeling bepaalt. De druk is helder leesbaar, met fijne detaillering in de tegelvloer, de kapitelen, het houten kerkmeubilair en de kleine figuren. De prenten zijn ingelijst in smalle houten lijsten met passe-partout.

Compositie en vormanalyse

Beide voorstellingen zijn geconstrueerd rond een diep doorlopend centraal perspectief. De tegelvloer vormt een raster dat de ruimte ordent en de blik naar de achterwand leidt. De herhaling van zuilen, bogen en gewelfribben schept een sterk ritmische structuur. Het contrast tussen lichte vensterzones, donkere gewelfpartijen en zwaar gearceerde zuilschachten geeft de ruimte plastische diepte. De kleine figuren en werkattributen zijn geconcentreerd in de benedenhelft van de compositie; zij doorbreken de streng architectonische ordening zonder het perspectivische schema te verstoren.

Stilistische en kunsthistorische context

De pendant sluit aan bij de Nederlandse barokke prenttraditie waarin stadsgezichten, kerkinterieurs en architectonische perspectieven met documenterende precisie werden vastgelegd. De nadruk ligt niet op dramatische verhalende actie, maar op ruimtelijke ordening, lineaire helderheid en topografisch herkenbare architectuur. De combinatie van streng perspectief, gedetailleerde stoffering en kleine figuurmotieven past bij zeventiende- en vroeg achttiende-eeuwse grafische voorstellingen van Amsterdamse kerkinterieurs.

Vergelijkbare kunstenaars

Gerrit Adriaensz. Berckheyde, Emanuel de Witte, Pieter Jansz. Saenredam, Romeyn de Hooghe, Daniel Marot, Giovanni Battista Piranesi, Israël Silvestre

Conditie

De pendant verkeert in goede conditie. De druklijnen zijn duidelijk leesbaar en de architectonische details blijven scherp zichtbaar. Het papier toont lichte ouderdomstonen en enkele kleine vlekjes, passend bij de materiële aard en leeftijd van grafiek op papier. De bladen zijn afzonderlijk ingelijst achter glas, met smalle marges rondom de plaat en een rustige presentatie in houten lijsten.

Conclusie

De Zuiderkerk Pendant van Jan Goeree vormt een samenhangend paar architecturale gravures binnen de Nederlandse barokke prentkunst. De twee bladen documenteren het interieur van de Zuiderkerk vanuit tegengestelde richtingen, met nadruk op perspectief, ruimtelijke diepte en nauwkeurige lijnvoering. De objectstatus is helder: twee in de plaat gesigneerde gravures op papier, afkomstig uit Nederlandse privécollectie, in goede staat en met beperkte, normale ouderdomssporen.

De werken "De Zuiderkerk" zitten in een bruin houten lijstjes

Totale afmetingen:27x19cm

Alle verzending in professionele verpakking via Fedex, DPD of PostNL.

Voor alle verzendingen geldt een toeslag voor verpakkingsmateriaal, welke reeds is inbegrepen in de vermelde verzendprijs.

De klant is zelf verantwoordelijk voor eventuele invoerrechten en bijkomende kosten die van toepassing kunnen zijn bij levering in het buitenland.

We streven ernaar om uw kunstwerk veilig en in optimale staat bij u af te leveren, waarbij we zorgvuldig aandacht besteden aan de verpakking en verzendprocedure. Bij vragen of speciale verzoeken kunt u altijd contact opnemen met de Catawiki klantenservice.

Vanaf het moment dat uw aankoop is bevestigd, behandelen wij elke zending als een individueel project. Elk schilderij wordt zorgvuldig verpakt met hoogwaardige, professionele verzendmaterialen en we selecteren de meest geschikte vervoerder op basis van bestemming, transittijd en vereisten voor afhandeling. We volgen elk pakket nauwlettend tot de levering is voltooid.

Omdat geen twee kunstwerken hetzelfde zijn, maken we vaak op maat gemaakte, handgemaakte verzendcontainers of dozen die zijn afgestemd op de grootte, de lijst en de kwetsbaarheid van het schilderij, evenals op de afstand en de transportomstandigheden naar uw adres. Dit garandeert de best mogelijke bescherming tijdens de hele reis.