Asymmetrisch mes "epalang" - Mbuun/Yanzi - DR Congo

Zeldzame asymmetrische discoïde mes « épalang » Mbuun / Yanzi / Ngul / Hungaan

Democratische Republiek Congo

Afmetingen : 29 × 16 cm

Periode : Einde 19e eeuw – vroeg 20e eeuw

Herkomst : Verkoophuis Hessink’s, Maastricht, Nederland

Natuurtoestand : Uitstekende staat voor een épalang uit deze periode. Slechts een lichte kras aan het uiteinde van het handvat.

— Beschrijving en ethnografische context :

De épalang onderscheidt zich door zijn unieke ontwerp: een asymmetrische discoïde mes, vaak met golvende en overdreven vormen, kenmerkend voor de mooiste bekende exemplaren. Het beschikbare onderzoek — nog beperkt — geeft aan dat het om prestigieuse objecten ging, gebruikt bij ceremonies of door genezers.

Discoïde asymmetrische messen van het type épalang zijn verzameld bij de Dzing, Hungaan, Lwer, Mbuun, Ngul, Pindi en Yanzi (Elsen, Metaal en trots, 2003).

— Kenmerken van het exemplaar :

Dit mes is zeer goed in balans, met een aangenaam gewicht ondanks zijn 29 cm. De doornader die doorloopt tot aan het uiteinde van het handvat steekt uit, daar waar het hout niet bedekt is met koperen draad of ijzeren platen, waardoor men het hout kan onderzoeken en de ouderdom kan waarderen.

Het handvat vertoont, zoals bij de oudste exemplaren, een langsgewijze groef langs hele lengte, een typiek element van authentieke épalang.

— De drie laatste foto’s tonen een identiek épalang, bewaard in het British Museum en in Congo verzameld in 1907 door de Hongaarse antropoloog Emil Torday. Tussen 1907 en 1909 leidde Torday een grote missie in het Congo-bekken voor het British Museum, met meer dan 3000 objecten bij elkaar gebracht, waaronder vele meesterwerken uit het Koninkrijk Kuba.

Het exemplaar uit het British Museum heeft dezelfde soort bladvorm, met een licht “gekapt” punt, gesmeed zoals hij is; hetzelfde type handvat, bedekt met geslagen ijzeren platen, gele en rode koperen draad en nog een toepassing van gesmeed ijzer om af te ronden. De centrale groef komt terug op ons mes, wat een zeer zeldzame bijzonderheid is.

Deze vergelijking versterkt de authenticiteit van ons exemplaar, hoogstwaarschijnlijk daterend uit het eind van de 19e eeuw.

— Documenten : Verkocht met de originele factuur van Hessink’s.

— Verzending : Zorgvuldige levering, verzekerd, met volgnummer.