Octave Béliard / J. Regismanset - Murs - 1945

Uitzonderlijk zeldzaam Frans kunst- en tijdsdocument uit 1945

Murs
Texten en sonnetten: Octave Béliard
Tekeningen: J. Regismanset
Wandafdrukkerij J. Grantil
Uitgave van de Planches de Montigny
Klaar op 24 februari 1945

Uitzonderlijk zeldzaam Frans mapwerk met 12 kleurtafels, ontstaan in de laatste maanden van de Tweede Wereldoorlog in de traditionele Franse behangfabriek J. Grantil.

De bijzonderheid van dit werk ligt niet alleen in zijn illustraties, maar vooral in de manier waarop ze zijn gemaakt:

De kleurtafels werden volgens de oorspronkelijke tekst van het werk „gravées et imprimées à la main“ – met de hand gegraveerd en met de hand gedrukt.

Het gaat dus niet om gewone offset- of reproductiedrukken.

Een uitzonderlijke ontstaansgeschiedenis

Het album heeft een directe relatie met de Franse industrie- en oorlogsgeschiedenis.

De traditionele behangfabriek J. Grantil produceerde decoratieve wandbekleding en beschikte over de hiervoor vereiste ervaring met historische druktechnieken.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog waren de normale productie mogelijkheden van de fabriek aanzienlijk beperkt. Onder deze uitzonderlijke omstandigheden werd voor dit project teruggevallen op een oude ambachtelijke techniek:

„Impression à la planche“ – traditionele druk van afzonderlijke drukstempels of platen.

Bij deze methode worden de verschillende kleuren achtereenvolgens aangebracht. De procedure komt overeen met de historische handmatige productie van veelkleurig behang en verklaart het onmiskenbare karakter van de tafels.

Murs is daarom tegelijk:

* een bibliophiel Frans mapwerk,
* een werk in decoratieve grafische kunst,
* een getuigenis van traditionele Franse druktechniek,
* een document over de geschiedenis van de behangindustrie,
* en een opmerkelijk tijdsdocument uit de laatste maanden van de Tweede Wereldoorlog.

Ontstaan voor Franse krijgsgevangenen

Het album ontstond in het kader van een initiatief ten behoeve van Franse krijgsgevangenen.

Dit geeft het werk een extra historische dimensie: in een tijd van schaarste aan materialen, beperkte productie en oorlog werd met de aanwezige ambachtelijke vaardigheden van de fabriek een doelbewust zorgvuldig vervaardigd werk gecreëerd.

Het album werd op 24 februari 1945 voltooid – slechts enkele maanden voor het einde van de oorlog in Europa.

De 12 met de hand gedrukt kleurtafels

Bijzonder indrukwekkend zijn de 12 kleurtafels naar tekeningen van J. Regismanset.

De werken combineren elementen van:

Art Déco, Franse illustratiewetenschap, mode-illustratie, interieur- en behangsdesign alsook decoratieve grafiek.

Karakteristiek zijn de beperkte lijnen, ruimtelijke vlakken en het gebruik van enkele, duidelijk van elkaar gescheiden kleuren.

De afzonderlijke kleuren werden in de historische druktechniek apart aangebracht. Daardoor bezitten de tafels een rechtstreeks ambachtelijk karakter dat duidelijk verschilt van een moderne industriële kleurdruk.

Opmerkelijk is ook de opvallend moderne taal van vormgeving van verschillende motieven met elegante interieurs, figuren en maatschappelijke scènes.

Beperkte aard

Zelfs de hedendaagse tekst van het werk verwijst uitdrukkelijk naar de betekenis van de beperkte productie en bevat de opmerkelijke formulering:

„La limitation du tirage confère aux pièces une valeur…"

Het album was bij zijn ontstaan dus niet louter als een gewone publicatie bedoeld, maar bezat een bewust beperkte en verzamelaargerichte aard.

Er wordt hier nadrukkelijk geen concrete oplagehoogte gesteld, voor zover deze uit het huidige exemplaar niet zeker kan worden aangetoond.

Toestand

Het aangeboden exemplaar is compleet met alle 12 kleurtafels.

De tafels en de binnenbladen bevinden zich gezien hun ouderdom in opmerkelijk goede staat. Vooral te benadrukken zijn de krachtige en frisse kleuren van de met de hand gedrukte illustraties.

De buitenste omslag vertoont daarentegen duidelijke ouderdoms- en gebruikssporen of beschadigingen. Deze zijn op de foto’s gedocumenteerd en maken deel uit van het aangeboden exemplaar.

Geen kleurtafels zijn losgetrokken.

Formaat: ca. 39 cm – een grootformaatwerk met een daardoor indrukwekkende werking van de tafels.

Zeldzaamheid

Murs behoort tot de vandaag uiterst zeldzame publicaties van de Manufacture J. Grantil / Édition des Planches de Montigny.

Zijn bijzondere betekenis vloeit voort uit de ongebruikelijke combinatie van handdruk, Franse boek- en designgeschiedenis, behangfabriek, oorlogstijd en benefietkarakter.

Een uitzonderlijk verzamelstuk voor geïnteresseerden in Franse boekkunst, Art Déco en design, historische druktechnieken, decoratieve kunst, behanggeschiedenis en Franse cultuur- en industriegeschiedenis van de 20e eeuw.

Bij dit object gaat het om een historisch werk uit 1945. Alle vermeldingen over ontstaang, productie en druktechniek zijn gebaseerd op de informatie in het werk zelf en op de bibliografische gegevens die ten tijde van de beschrijving beschikbaar waren.

De aanduiding van de kleurtafels als „van hand gravéerd en van hand gedrukt“ volgt de originele Franse uitgaveaanduiding „gravées et imprimées à la main“. Verdere uitspraken over individuele stappen of gebruikte drukprocessen worden niet gegarandeerd.

Het werk wordt naar beste weten aangeboden als volledig met 12 kleurtafels. De foto's vormen een wezenlijk onderdeel van de beschrijving en tonen de werkelijke toestand. De buitenste omslag vertoont ouderdoms- en gebruikssporen; de inhoud en met name de kleurtafels zijn aanzienlijk beter behouden. Kleurenafwijkingen tussen foto's en origine kunnen optreden door belichting, camera of beeldscherm.

Alle informatie over zeldzaamheid, evenals over kunst-, cultuur- en tijdsgezichte betekenis, gebeurt naar beste weten en vormt geen garantie voor een bepaalde markt- of wederverkoopwaarde.

De verkoop geschiedt door een particulier uit mijn privéverzameling. Het betreft geen commerciële verkoop. Verkocht wordt uitsluitend het op de foto’s afgebeelde exemplaar in zijn huidige staat.