AA.VV. - Missale Romanum - 1843

HET GROTE MIS­SALE VAN DE BENEDICTIJNER MONNEN – Wenen, prachtfull rood-zwart gedrukt
esser grote monastieke missaal uit de negentiende eeuw, gepubliceerd te Wenen in 1843 door de beroemde drukkerij van de Congregatie der Mechitaristen. Een belangrijke getuigenis van de liturgische traditie van de Zwitserse abdij Einsiedeln, volgens de bepalingen van Pausen Clemens XII en Benedictus XIV.
Prachtige indruk in twee kleuren, rood en zwart, verrijkt met een gegraveerde titelpagina en een elegante calcografische prent aan de titel. Behoudt de toenmalige leren band met gouddrukdecoraties, zijnde lemmetjesindex en zeven bladwijzers van lint voor liturgisch gebruik. Een fascinerend document van Benedictijnse spiritualiteit en van de typografische kunst van religieuze europe in de Habsburgse tijd.

ABSTRACT
Het Missale Romano-Monastico-Benedictinum ad normam Breviarii Einsidlensis, gepubliceerd te Wenen in 1843 door de Congregatie der Mechitaristen, is een monumentaal liturgisch boek bestemd voor de viering van de Mis volgens de Benedictijnse monastieke traditie. Het werk volgt de ordening van het Breviarium van Einsiedeln, een van de belangrijkste spirituele centra van Benedictijnse orde in Zwitserland, en verwijst naar de autoriteit van de pausen Clemens XII en Benedictus XIV. Het missaal bevat de teksten, gebeden, rubrieken en formules die nodig zijn voor de eucharistische viering, volgens de kalender en gebruiken van de monastieke traditie. Zeer beeldend is de liturgische druk in rood en zwart, kenmerk van de grote kerkelijke boeken, waarin de rituele aanwijzingen visueel onderscheiden zijn van de teksten voor de recitatie. De aanwezigheid van een gegraveerde titelpagina, een calcografische prent, de zijwaartse consultatie-linten en de zeven bladwijzers getuigen van de praktische bestemming van het volume voor de dagelijkse viering van de religieuze functies.

WHY TO BUY
Een interessante exempel van grote liturgische uitgaven uit de negentiende eeuw, bijzonder geschikt voor verzamelaars van religieuze boeken, Benedictijnse geschiedenis, monastieke typografie en oude kerkelijke banden. Het werk onderscheidt zich door het formaat in klein octavo, de tweekleurendruk, de gegraveerde titelpagina en de aanwezigheid van een oude leren band met gouddecoratie. De zijlinten en de zeven originele bladwijzers vormen bijzonder aansprekende elementen, rechtstreeks verbonden met het gebruik van het boek tijdens de vieringen. De Weense druk van de Mechitaristen geeft bovendien de editie een specifieke historische en typografische waarde, als document van de activiteiten van een van de belangrijkste religieuze uitgeverijen in het Habsburgse Rijk. Een volume dat de charme van de grote altaar-missalen behoudt, hoewel de structurele staat van de band aandacht vereist.

MARKET VALUE
De indicatieve commerciele waarde van deze Weners editie uit 1843 wordt geschat tussen 350 en 550 euro voor een vol en in redelijke conditie. Het monumentale formaat, de rode en zwarte druk, de gravures en de gouden band vormen de belangrijkste verzamelwaarde-onderdelen. De markt omvat verzamelaars van katholieke liturgie, geschiedenis van religieuze orden en 19e-eeuwse kerkboeken. De schattingen zijn indicatief en hangen af van volledigheid, stabiele staat van de structuur en eventuele restauratiebehoefte.

PHYSICAL DESCRIPTION AND CONDITION
Volledige lederen band van diepte, met gouden decoraties. Behoudt een zij-index met klapjes en zeven lint-bladwijzers. Latijnse tekst gedrukt in rood en zwart, met een gegraveerde titelpagina en een calcografische prent aan de titelpagina, tekenen van slijtage. Enkele pagina’s losgekomen en restauraties. In oude boeken, met een eeuwenlange geschiedenis, kunnen er enkele onvolkomenheden voorkomen, niet altijd weergegeven in de beschrijving. Deze aanbieding bevat Visualisaties AI. Verwijs naar de originele fotomateriaal om de werkelijke toestand van het object te controleren. De beelden maken integraal deel uit van de beschrijving. Pp.: (2); 34; 588; 94; 96; 8nn; (2).

VOLLEDIGE TITEL EN AUTOR
Missale Romano-Monastico-Benedictinum ad normam Breviarii Einsidlensis, auctoritate Clementis XII et Benedicti XIV editum. Vindobonae, Typis Congregationis Mechitaristicae, 1843. AA.VV.

CONTEX T EN BETEKENIS
Het Benedictijnse monastieke missaal vertegenwoordigt een van de belangrijkste uitdrukkingen van de liturgische traditie van het Westen, ontwikkeld door eeuwen gemeenschap, gebed en eucharistische viering. Na het Concilie van Trente lanceerde de Katholieke Kerk een geleidelijke uniformering van liturgische teksten, terwijl bepaalde tradities en gebruiken van specifieke religieuze orden bewaard bleven. De Benedictijnse gemeenschappen behielden particulariteiten rondom het monastieke kalender, de vereering van de heiligen van de Orde en de discipline van de vieringen. In deze context krijgt de abdij Einsiedeln, opgericht in de 10e eeuw en uitgegroeid tot een van de grootste centra van spiritualiteit en pelgrimage in Zwitserland, een bijzondere betekenis. De vermelding van Clemens XII en Benedictus XIV plaatst de tekst binnen de traditie van liturgische regelingen uit de 18e eeuw, die vervolgens werden gereproduceerd en in de daaropvolgende eeuw gebruikt. De Weense uitgave van 1843 getuigt van de voortbestaan van de Latijnse liturgische cultuur in Europa in de negentiende eeuw en van het belang van religieus drukwerk als instrument voor de overdracht en het behoud van rituelen.

KORTE BIOGRAFIE VAN DE AUTEUR
Het Missale Romano-Monastico-Benedictinum is niet toewijsbaar aan een individuele auteur; het is een institutionele liturgische compilatie voortgekomen uit de traditie van de katholieke Kerk en van de Benedictijnse Orde. De culture identiteit is nauw verbonden met de abdij van Einsiedeln, een beroemd Zwitsers klooster gesticht in 934 en toegewijd aan de Heilige Maagd. Door de eeuwen heen verwierf Einsiedeln zich als centrum van religieus leven, geleerdheid, religieus muziek en boekproductie. Pausen Clemens XII (1730–1740) en Benedictus XIV (1740–1758), genoemd in de titel, vormen belangrijke referenties in de ontwikkeling van de ecclesiastische discipline van de achttiende eeuw. De Congregatie der Mechitaristen, verantwoordelijk voor de Weense druk, is een Armeens-katholieke monastieke gemeenschap gesticht door Mechitar van Sebaste (1676–1749), bekend om haar intellectuele, linguïstische en typografische activiteiten. De ontmoeting tussen Benedictijnse liturgische traditie en de mechitaristische uitgeverij vormt een van de culturele hoogtepunten van deze publicatie.

drukgeschiedenis en circulatie
De uitgave van 1843 werd gerealiseerd te Wenen door de drukkerij van de Congregatie der Mechitaristen, een Armeense religieuze instelling die een belangrijke uitgeverij-activiteit in het Habsburgse Rijk ontwikkelde. De druk van het missaal behoort tot een Benedictijnse traditie die al in eerdere edities van de 18e eeuw is vastgesteld, waaronder Einsiedeln 1759 en 1780. Het is dus niet de allereerste uitgave van de tekst, maar een latere 19e-eeuwse druk. Zeer belangrijk is de typografische samenstelling in rood en zwart, verkregen via een tweekleurige drukmethode en bedoeld om rubrieken van de gebeden te onderscheiden. De gegraveerde titelpagina, de calcografische prent en de gouden band getuigen van de zorg die aan bibliotheken voor religieus vieringen worden besteed. De aanwezigheid van de bladwijzers en zeven lintjes reflecteert een opstelling die het raadplegen van de verschillende secties tijdens de Mis vergemakkelijkt. Er zijn geen zekere gegevens over de oorspronkelijke oplage van de Weense uitgave van 1843.

BIBLIOGRAFIE EN REFERENTIES
Missale Romano-Monastico-Benedictinum ad normam Breviarii Einsidlensis, Vienna, Congregationis Mechitaristicae, 1843, klein folio, XXXIV, 588, XCIV, 96 pagina’s en 4 niet-genummerde kaarten, met gegraveerde titelpagina en calcografische prent. De uitgave uit 1843 is gedocumenteerd in Oostenrijkse monastische bibliografieën, waaronder de catalogus van de bibliotheek van de abdij Altenburg. Voor de eerdere uitgeverijgeschiedenis zie de edities van Missale Romano-Monastico-Benedictinum gepubliceerd te Einsiedeln in de 18e eeuw, in het bijzonder die van 1759 en 1780. Het werk maakt deel uit van de bibliografie van de Benedictijnse liturgie, van de liturgische drukkunst in Wenen en van de typografische traditie van de Congregatie der Mechitaristen.