Masker Lukwakongo - Lega - DR Congo

Lukwakongo-masker – Lega – Democratische Republiek Congo

Herkomst: Democratische Republiek Congo (Congo-Kinshasa), regio’s Kivu en Maniema
Cultuur / etniciteit: Lega
Materiaal: Gesneden hout, pigmenten en sporen van kaolien
Standaard: Het kunstwerk wordt geleverd met de originele presentatiestandaard, op maat gemaakt.

- Bij de Wirtz-collectie hoort een exclusieve, rijk geïllustreerde catalogus, met een uitgebreid beschrijvend tekstje bij elk tentoongesteld kunstwerk. (op aanvraag verkrijgbaar)

- Uniek: Een gedateerde en gesigneerde compositie, getiteld D’après la collection Wirtz, die een picturale evocatie biedt van het interieur van de collectie zoals dat er in 1965 uit had kunnen zien.

Herkomst

Voormalige privécollectie van een lid van de familie Wirtz, Antwerpen (België), een familie die van oudsher actief is in de reisbranche.

Volgens de informatie die rechtstreeks door haar erfgenaam is verstrekt, zou dit object in de jaren 1960 uit Congo zijn meegenomen en vervolgens binnen de familie zijn bewaard.

De familiecollectie werd zorgvuldig bewaard en tentoongesteld in een volledig aan de collectie gewijde ruimte, ingericht als een privéverzamelkabinet, waar de kunstwerken bijeen waren gebracht en tot hun recht kwamen in een omgeving die speciaal voor hun presentatie was ingericht.

Rechtstreeks verworven van de erfgenaam, met wie deze verkoop in samenwerking wordt georganiseerd.

Beschrijving & studie van het kunstwerk

Antropomorf Lukwakongo-masker, toegeschreven aan de Lega uit het oosten van de Democratische Republiek Congo.

De Lukwakongo behoort tot de inwijdingswereld van de Bwami-samenleving, een fundamentele instelling binnen de Lega-samenleving. De met de Bwami verbonden voorwerpen en maskers droegen bij aan de overdracht van moreel, filosofisch en sociaal onderricht. Elke vorm kon dienen als drager van kennis en als teken van voortgang in het inwijdingsproces.

Dit exemplaar valt op door een bijna volstrekte formele eenvoud. Het eivormige gezicht is teruggebracht tot enkele essentiële elementen: een lange neusbrug in sterk reliëf, grote oogpartijen in vlakke vlakken en een mond die slechts met een fijne inkerving wordt aangeduid.

De compositie van het gezicht is opgebouwd rond een bijna hartvormige structuur, gevormd door de wenkbrauwbogen, de neus en de vlakken van de wangen. Deze uiterst gestileerde geometrie is kenmerkend voor de Lega-esthetiek, waarin de kracht van een kunstwerk vaak minder berust op een opeenstapeling van details dan op de trefzekerheid en helderheid van enkele essentiële vormen.

Het oppervlak vertoont tegenwoordig een fraaie bruinbeige patina, met sporen van pigmenten en kaolien. Dit oude, onregelmatige materiaal geeft het gezicht een stille, bijna tijdloze aanwezigheid, waarbij de expressie eerder wordt gesuggereerd dan werkelijk weergegeven.

In het profiel komt de kwaliteit van het beeldhouwwerk bijzonder goed tot uiting: de neus steekt krachtig uit boven een bewust vlak gehouden gezicht en schept met uiterst spaarzame middelen een opmerkelijk spel van licht en schaduw.

Rondom zijn verschillende perforaties zichtbaar. Bij Lukwakongo-maskers konden dergelijke openingen dienen om aanvullende elementen, met name vezels, te bevestigen of deel uitmaken van de wijze waarop het object in zijn inwijdingscontext werd gepresenteerd en gebruikt.

Het kunstwerk ontleent zijn opmerkelijke kracht aan zijn soberheid: alles draait hier om evenwicht, frontaliteit en de zuiverheid van het teken. Een Lega-masker met een verrassend moderne vormtaal, waarvan de ingetogenheid het gezicht een bijzonder raadselachtige en meditatieve aanwezigheid verleent.