Antonio Morato (1903–1989) - Maternità

AUTEUR

Antonio Morato (Este, 17 maart 1903 – Padua, 13 maart 1989), Italiaans schilder. Hij ontwikkelde zich in het bruisende Padua van de jaren twintig, buiten de traditionele academische opleidingen om. Aanvankelijk sloot hij aan bij de ideeën van het „Novecento”, maar hij onderscheidde zich door een uitgesproken figuratieve gevoeligheid, geworteld in een instinctieve verbondenheid met de werkelijkheid. Hij noemde kunstenaars graag „dieren met een bril”, die in staat zijn vroegtijdig op te vangen wat er in de lucht hangt. In zijn vroege doeken, gewijd aan stillevens, maskers en stadsgezichten, verenigde hij een oprechte volksaard met een uitzonderlijke zorg voor vorm en compositie.

Na de oorlog ontwikkelde zijn beeldtaal zich verder, waarbij hij de ruimtelijke fragmentaties van Picasso en het kleurgebruik van Matisse in zich opnam. Vanaf het einde van de jaren vijftig mondde dit uit in een intiemer en nuchterder oeuvre. In zijn late periode keerde hij vluchtige modes de rug toe en koos hij voor een meer introspectieve toon: het aanvankelijk primitieve, idyllische gezang van het Venetiaanse landschap maakte plaats voor schilderkunst die een voelbare afkeer uitdrukte van de oprukkende verstedelijking en industriële beschaving. Zijn gebruikelijke onderwerpen kregen zo een soberder en essentiëler kleurbehandeling, waarbij kleur een centrale rol bleef spelen in de opbouw van de volumes.

Technisch gezien was Morato niet alleen een begaafd schilder van ezelwerken, die zich bewoog van olieverf tot pastel, maar ook een uitmuntend fresco­schilder. Tot zijn meest prestigieuze openbare werken behoren de decoraties van de „Sala delle studentesse” in het Palazzo del Bo en de fresco’s, waaronder de „Kruisweg”, in de Paduaanse kerk van de Sacra Famiglia (1939-1940). Zijn werken, die getuigen van de volledige ontwikkeling van zijn stilistische loopbaan, worden vandaag bewaard en gewaardeerd in de gemeentelijke collecties van Padua en maken deel uit van prestigieuze privécollecties. Daarmee bevestigen ze het belang van deze originele en eigenzinnige vertegenwoordiger van het Italiaanse Novecento.

BESCHRIJVING

„Moederschap”, olieverf op doek, 102x82cm inclusief lijst, 100x80cm doek alleen, 1968, gedateerd en gesigneerd linksonder.

Op dit schilderij wordt het klassieke thema van de familiebanden omgevormd tot een visie vol intense poëzie en plastische moderniteit. Rechts op het doek rijst de slanke gestalte van de moeder op. Haar lichaam, gebogen in een ingetogen en tegelijk monumentale houding, kromt zich totdat haar bovenste arm zich uitstrekt als een beschermend gewelf boven het tafereel, terwijl de andere arm langs de onderrand naar beneden glijdt. Linksboven strekt het kind zich uit naar dit verwelkomende gebaar. Het lijkt in de lucht te zweven, gevangen in een beweging van pure levenslust, met de armen en één been naar voren gestrekt in een vrolijke, acrobatische sprong. Linksonder rust een tweede kind, als in een opeenvolging in de tijd of een spiegelbeeld, ondersteboven en gewikkeld in bontgekleurde doeken. Het wordt geflankeerd door een geometrische houten constructie die doet denken aan de rand van een wieg. Dit alles steekt af tegen een wand met een dicht patroon van regelmatige panelen.

De compositie berust op een schitterend evenwicht tussen de dynamische beweging van de figuren, die langs een denkbeeldige open ellips zijn geplaatst, en de stevige orthogonale structuur van de achtergrond met zijn panelen. Die geeft de ruimte een bijna monumentale waardigheid. De dichte, krachtige penseelstreek wisselt vierkante, levendige toetsen in de achtergrond af met lange modellerende streken die de anatomieën in gefacetteerde vlakken vormgeven. De kleurcompositie en -harmonie staan centraal: de kleur zelf wordt architectuur en schept het licht. Het hele oppervlak baadt in een warme, zonnige gloed, opgebouwd uit een symfonie van goudoker, strogeel en abrikoostinten. Daartegenover zorgen de verfijnde contrasten van lichtroze, cyclamenroze, magenta en diep violet voor de vormgeving van de volumes van moeder en kind. De samenhang van het geheel wordt bekroond door de levendige smaragdgroene en turquoise contouren rond de lichamen, die terugkeren in de doeken onderaan. Zo ontstaat een opwindende complementaire weerklank, waarin figuren en ruimte samensmelten tot een uitzonderlijk fris en muzikaal kleurakkoord.

Het doek, geschilderd in 1968, behoort tot de volle rijpingsfase van Antonio Morato, die vanaf het einde van de jaren vijftig vorm kreeg in een steeds intiemere, beschouwende beeldtaal, ver weg van vluchtige modes. De naoorlogse verwerking van de grote Europese avant-gardes — duidelijk herkenbaar in de vervormende synthese van Picassiaanse oorsprong en in het expressieve belang van het aan Matisse herinnerende kleurenpalet — mondt hier uit in een soberder en essentiëler schilderwijze, waarin kleur het belangrijkste element blijft bij de plastische opbouw van de volumes. Door terug te keren naar het hem dierbare onderwerp van familietaferelen, en met de instinctieve gevoeligheid die hem ertoe bracht kunstenaars „dieren met een bril” te noemen, in staat om op te vangen wat er in de lucht hangt, overstijgt Morato elke traditionele beschrijvende weergave en biedt hij ons een archetypisch, stralend beeld van de band tussen moeder en kind.

CONDITIERAPPORT

De algemene staat is goed. Het werk is volledig intact, met levendige en goed leesbare kleuren en penseelstreken. De lijst wordt gratis meegeleverd.

De foto van het schilderij in een interieur is met behulp van kunstmatige intelligentie gegenereerd en dient uitsluitend ter illustratie. Alleen de overige foto’s zijn leidend; die tonen het object en de algemene en specifieke kenmerken ervan getrouw.

Verzending met tracking en verzekering, zorgvuldig verpakt.