Michael Joseph (1941-) - Solarised sixties portrait, unique authentic darkroom creation

Deze spookachtige afbeelding, geannotueerd met “1960s model” en met de hand ondertekend door Michael Joseph, bevindt zich in de geladen ruimte waar intentie losser wordt en de donkere kamer de controle overneemt. Het figuur — gedeeltelijk gehuld, gedeeltelijk onthuld — lijkt te zweven tussen aanwezigheid en verdwijning, zijn/haar gelaat verzacht en verbrokkeld door licht, chemie en toeval.

Het etherische effect was vrijwel zeker niet gepland in de conventionele zin. Het is waarschijnlijk het gevolg van een fout in de donkerkamer: lichtlek tijdens belichting, onregelmatige ontwikkeling, chemische ophoping of papiercontact dat onvoorspelbaar reageert onder de vergroter. Zulke momenten waren bij drukkers maar al te goed bekend — waar temperatuur, timing, of een kleine lapsus bij het maskeren een ogenschijnlijk negatief kon transformeren in iets heel anders. In deze gevallen bestuurt de fotograaf de afbeelding niet zozeer als dat hij samenwerkt met het proces.

En het is precies hier dat de foto iets meer wordt.

Joseph begreep dat de donkere kamer niet slechts een plek van controle is, maar van openbaring. Wat naar voren komt, is niet een document van een model, maar een meditatie over vorm, identiteit en vergankelijkheid. Het gezicht lost op in abstractie; kant, schaduw en korrel versmelten tot een visuele taal die dichter bij tekenen of gravure ligt dan bij conventionele fotografie. Het beeld weerstaat aan zekerheid — en door dit te doen krijgt het macht.

Dit werk stelt de essentiële vraag: waar eindigt fotografie en begint kunst? Het antwoord ligt misschien nergens anders dan in de geest van de kijker. De camera mag het onderwerp hebben vastgelegd, maar het uiteindelijke beeld behoort toe aan toeval, intuïtie en aanvaarding — kwaliteiten die gedeeld worden door de meest boeiende moderne kunst van de twintigste eeuw.

Aangeboden als een vintage fotoprint, vervaardigd in Michael Josephs eigen donkere kamer en met de hand gesigneerd door de fotograaf, geldt dit werk als een zeldzaam voorbeeld van fotografie die niet is gebonden aan strikt auteurschap. Het is een artefact van vertrouwen — vertrouwen in materialen, in toeval, en in het geloof dat betekenis soms onaangekondigd arriveert.

Is dit kunst?
Als kunst het vermogen is om te herkennen wanneer de controle opgegeven moet worden, dan is het antwoord onmiskenbaar ja.