Wijwatervat - 1850-1900

Vieux Paris – uitzonderlijk rijk gepolychromeerd porseleinen bénitier met gevleugelde engel en kruis, ca. 1850–1870

Vieux Paris, Frankrijk, midden 19e eeuw
Porselein, polychroom beschilderd en rijkelijk verguld
Ca. 20 × 18 × 10 cm

Een bijzonder decoratief en sfeervol 19e-eeuws Frans porseleinen bénitier (wijwaterbak), uitgevoerd in de karakteristieke stijl van het zogenaamde Vieux Paris. Het object is opgebouwd rond een prachtig gemodelleerde gevleugelde engel, die knielend naast het schelpvormige wijwaterbekken zit en een groot kruis vasthoudt.

Wat dit exemplaar bijzonder aantrekkelijk maakt, is het ongewoon rijke en levendige kleurenpalet. Het gewaad van de engel is uitgevoerd in een intens turquoise tot kobaltblauw, dat sterk contrasteert met het warme wit van het porselein en de vele verfijnde gouden accenten. Over het blauwe gewaad zijn talrijke vergulde sterren aangebracht, waardoor het een bijna hemelse uitstraling krijgt. De vleugels zijn fijn gemodelleerd en contrasteren mooi met het kleurrijke gewaad.

Ook het gezicht van de engel is opvallend. De zachte gelaatstrekken, de enigszins neergeslagen blik en de rustige, bijna serene uitdrukking geven de figuur een bijzonder vredige en haast hemelse uitstraling. De engel lijkt niet zozeer een theatrale figuur, maar eerder een beschermende en devote aanwezigheid.

Het geheel rust op een zeer rijk gemodelleerde rococo/rocaillevoet, met krulornamenten, reliëfdecoratie en uitbundige vergulding. De combinatie van wit porselein, diep blauw, turquoise, warme bruine tinten en goud zorgt voor een zeer karakteristiek Second Empire-achtig decoratief effect, terwijl de vormgeving duidelijk teruggrijpt op de rococo.

De benaming Vieux Paris verwijst niet naar één fabriek, maar naar de vele porseleinmanufacturen en ateliers in en rond Parijs die vooral in de 18e en 19e eeuw actief waren. Religieuze voorwerpen als deze werden gemaakt voor huishoudelijke devotie, kleine huisaltaren en particuliere kapellen. Het ontbreken van een fabrieksmerk is bij dit soort Vieux-Paris-porselein niet ongebruikelijk. Vergelijkbare Vieux-Paris-bénitiers uit het midden van de 19e eeuw zijn eveneens ongemerkt.

De onderzijde van dit exemplaar vertoont naast het ontbreken van een fabrieksmerk een ingekrast/ingedrukt nummer, dat lijkt te lezen als “83”. Dit kan mogelijk een model- of vormnummer zijn, hoewel dit niet met zekerheid kan worden vastgesteld. Interessant is dat bij andere Vieux-Paris-bénitiers eveneens dergelijke nummers zijn aangetroffen, bijvoorbeeld het nummer “418” en bij een ander exemplaar.

Het object verkeert in goede antieke staat, met normale sporen van leeftijd en gebruik.

Het verguldsel vertoont plaatselijk slijtage en lichte verliezen, vooral op de meest uitstekende en aangeraakte delen. Dit geeft het stuk juist een aantrekkelijk, door de tijd gevormd patina en laat de ouderdom en het gebruik van het object goed zien.

Aan de linker wijsvinger van de engel ontbreekt een klein gedeelte. Dit is duidelijk zichtbaar bij nauwkeurige inspectie. Verder zijn er geen grote structurele beschadigingen waargenomen.

Gezien de leeftijd, de kwetsbare modellering en de vele uitstekende decoratieve elementen is de algemene staat voor een dergelijk object goed.

Vieux Paris, Frankrijk, waarschijnlijk circa 1850–1870.